Chiều 22.5, thảo luận hội trường về dự thảo Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ, ĐBQH Mai Văn Hải cho rằng, việc quy định về điểm và trừ điểm giấy phép lái xe là quy định mới được quy định trong dự thảo Luật. Đây là một biện pháp quản lý nhà nước vừa có tính chất răn đe vừa mang tính chất giáo dục. Tuy nhiên, cần xem xét, đánh giá để bảo đảm tính thống nhất với các quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính vì về bản chất quy định này cũng là một hình thức xử phạt vi phạm hành chính.
Về quy định tại Điều 6 về “Tuyên truyền, phổ biến pháp luật về trật tự, an toàn giao thông đường bộ”, ĐBQH Mai Văn Hải cho rằng, hiện nay việc phổ biến, giáo dục pháp luật nói chung đã được quy định cụ thể tại Luật Phổ biến giáo dục pháp luật năm 2012 và Nghị định số 28/2013/NĐ-CP ngày 4.4.2013 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật. Đồng thời, nhiều nội dung tại Điều 6 dự thảo Luật quy định về trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền đều đã được quy định tại các văn bản vừa nêu.
ĐBQH Mai Văn Hải (Thanh Hóa) phát biểu tại hội trường
Theo đại biểu, dự thảo Luật chỉ nên quy định các nội dung tại Khoản 1 và Khoản 2 của Điều 6. Đối với các nội dung khác mang tính nguyên tắc về hình thức, nội dung, biện pháp, trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đã được thể hiện đầy đủ tại Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật. Vì vậy, dự thảo có thể dẫn chiếu tới việc thực hiện theo quy định tại Luật Phổ biến, giáo dục pháp luật để tránh sự trùng lắp, bảo đảm nguyên tắc không quy định lại những nội dung mà luật chuyên ngành đã quy định.
Đồng tình về quy định tại khoản 2, Điều 10: “Điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn”, đại biểu cho rằng, đây không phải là nội dung mới đã có quy định từ Luật Giao thông đường bộ năm 2008, Luật Phòng chống tác hại rượu, bia năm 2019, được Quốc hội Khóa XIV cân nhắc rất kỹ cả về khoa học và thực tiễn thực hiện. Quy định của Luật Giao thông đường bộ năm 2008 đưa ra quy định cấm người điều khiển phương tiện giao thông đường bộ mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn, vì vậy, hiện nay dự thảo Luật quy định là mang tính kế thừa.
Hơn nữa, sau 16 năm thực hiện Luật Giao thông đường bộ và 5 năm thực hiện Luật Phòng chống tác hại của rượu, bia về cấm người lái xe ô tô, xe máy chuyên dùng; cấm người điều người điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ mà trong máu hoặc hơi thở có nồng độ cồn, việc thực hiện trong thời gian qua đã đạt được nhiều kết quả quan trọng làm giảm số vụ, số người chết, số người bị thương. Đặc biệt, là giảm các vụ tai nạn đặc biệt nghiêm trọng do uống rượu, bia được Nhân dân đồng tình và đang hình thành một văn hóa giao thông, nâng cao ý thức của người tham gia giao thông: “đã lái xe không uống rượu, đã uống rượu thì không lái xe”.
Liên quan về đấu giá biển số xe (Điều 38 của dự thảo), đại biểu Mai Văn Hải đánh giá, việc luật hóa quy định về đấu giá biển số xe là cần thiết. Tuy nhiên, dự thảo Luật chỉ cần quy định cụ thể về loại biển số xe đưa vào đấu giá; việc quản lý, sử dụng biển số xe đấu giá; quyền và nghĩa vụ của người trúng đấu giá biển số xe và việc quản lý, sử dụng số tiền thu được từ việc bán đấu giá biển số xe. Các vấn đề về nguyên tắc, trình tự, thủ tục, hồ sơ thực hiện việc đấu giá biển số xe thì cần dẫn chiếu thực hiện theo quy định của Luật Đấu giá tài sản để vừa bảo đảm nguyên tắc không quy định lại các nội dung mà luật chuyên ngành đã quy định, vừa phù hợp với phạm vi điều chỉnh của dự thảo Luật Trật tự an toàn giao thông đường bộ.
Về quy định điểm và trừ điểm của giấy phép lái xe (Điều 58 của dự thảo Luật), đại biểu cho rằng, quy định về điểm và trừ điểm giấy phép lái xe là quy định mới được quy định trong dự thảo. Đây là một biện pháp quản lý Nhà nước vừa có tính chất răn đe vừa có tính chất giáo dục.
Người lái xe vi phạm ở mức độ nghiêm trọng sẽ bị trừ điểm giấy phép lái xe và trong thời hạn 12 tháng khi chưa bị trừ hết điểm thì được phục hồi đủ 12 điểm. Giấy phép lái xe chưa bị trừ hết điểm, người lái xe tiếp tục được điều khiển phương tiện tham gia giao thông, không ảnh hưởng đến hoạt động tham gia giao thông, hoạt động sản xuất kinh doanh, đời sống của người dân. Qua đó, bảo đảm tính nhân văn, nhân đạo của pháp luật Việt Nam và quyền của công dân được quy định trong Hiến pháp.
Các quy định về điểm và trừ điểm của giấy phép lái xe cũng đáp ứng yêu cầu thực tiễn, ứng dụng chuyển đổi số trong công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông trong tình hình hiện nay. Tuy nhiên, cần xem xét, đánh giá để bảo đảm tính thống nhất với các quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính vì về bản chất đây cũng là một hình thức xử phạt vi phạm hành chính.