Nhiều xã có số hộ dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) được sử dụng nước sạch chiếm tỷ lệ cao. Điển hình tại xã Mê Pu, xã Trà Tân, huyện Đức Linh, tỷ lệ hộ đồng bào DTTS sử dụng nước hợp vệ sinh đạt 100%, trong đó chủ yếu sử dụng nước sạch từ công trình cấp nước tập trung… Tuy nhiên, còn có nơi chưa có hệ thống nước máy; chưa tiếp cận được nguồn nước sạch từ công trình cấp nước tập trung do chưa được đầu tư tuyến ống…
Đây là thực trạng Ban Dân tộc HĐND tỉnh Bình Thuận nhận thấyqua khảo sát công tác đầu tư xây dựng và quản lý, sử dụng các công trình cấp nước sinh hoạt vùng đồng bào DTTS trên địa bàn tại huyện Hàm Thuận Bắc và huyện Đức Linh.
Tỷ lệ hộ dân sử dụng nước máy tương đối cao
Theo số liệu Bộ chỉ số theo dõi đánh giá nước sạch và vệ sinh môi trường năm 2023 được UBND tỉnh Bình Thuận công bố tại Quyết định số 829/QĐ-UBND, hiện nay trên địa bàn nhiều xã có tỷ lệ hộ dân sử dụng nước máy tương đối cao, số hộ dân vùng đồng bào DTTS được sử dụng nước sạch chiếm tỷ lệ cao. Đơn cử, xã Thuận Minh, huyện Hàm Thuận Bắc, tỷ lệ hộ dân sử dụng nước máy đạt 80,65%, tỷ lệ hộ đồng bào DTTS sử dụng nước máy đạt 93,06%. Xã Mê Pu, xã Trà Tân, huyện Đức Linh tỷ lệ hộ gia đình sử dụng nước hợp vệ sinh đều trên 98%, tỷ lệ hộ đồng bào DTTS sử dụng nước hợp vệ sinh đạt 100%, chủ yếu sử dụng nước sạch từ công trình cấp nước tập trung.
Ban Dân tộc HĐND tỉnh khảo sát thực tế tại Nhà máy nước La Dạ, huyện Hàm Thuận Bắc
Với địa bàn huyện Đức Linh, qua khảo sát thực tế, tính đến năm 2020, có hơn 95% số hộ dân vùng đồng bào DTTS trên địa bàn huyện được sử dụng nước sạch từ công trình cấp nước tập trung; việc đầu tư cơ sở hạ tầng cấp nước sinh hoạt cho vùng đồng bào DTTS được quan tâm, chú trọng thực hiện với tỷ lệ bao phủ các điểm dân cư có người đồng bào DTTS sinh sống luôn ở mức cao. Qua đó, góp phần mang lại nhiều hiệu quả tích cực về phát triển kinh tế - xã hội, nâng cao chất lượng cuộc sống, sức khỏe; cải thiện tốt vệ sinh, phòng ngừa các loại bệnh dịch liên quan đến nguồn nước cho người dân vùng đồng bào DTTS tại địa phương.
Chưa tiếp cận được nguồn nước sạch từ công trình
Qua khảo sát, Ban Dân tộc HĐND tỉnh Bình Thuận chỉ ra, có xã tỷ lệ hộ dân, hộ đồng bào DTTS sử dụng nước máy đạt tỷ lệ thấp. Tại huyện Hàm Thuận Bắc: tuyến ống cấp nước xã La Dạ hầu hết chỉ có một bên đường, phía bên đường đối diện chưa có hệ thống ống nước nên các hộ dân chưa được đấu nối để đáp ứng nhu cầu sử dụng nước máy; khu dân cư vùng đồng bào DTTS ở thôn Dân Hiệp, xã Thuận Hòa chưa có hệ thống nước máy, chủ yếu sử dụng nước giếng dùng chung, hàng năm vào mùa khô hạn giếng hay bị cạn nước và nhiễm phèn; Dự án nhà máy nước Sông Quao sẽ cung cấp nước sạch cho người dân trên địa bàn xã Thuận Hòa từ nguồn vốn ODA, tuy nhiên do vướng mắc các quy trình thủ tục... nên việc triển khai còn chậm. Bên cạnh đó, đối với xã Mê Pu, huyện Đức Linh, hiện chỉ có các thôn 1, 2, 3, 6 và 9 đang sử dụng nguồn nước sạch từ Nhà máy Nước Võ Xu thông qua hệ thống tuyến ống truyền tải và phân phối. Còn với các thôn 4, 5, 7 và 8 chưa tiếp cận được nguồn nước sạch từ công trình cấp nước tập trung do chưa được đầu tư tuyến ống.
Đoàn công tác khảo sát thực tế tại Trạm tăng áp xã Trà Tân, huyện Đức Linh
Để bảo đảm nhu cầu thiết yếu, nâng cao đời sống cho người dân, chính quyền, người dân địa phương kiến nghị tỉnh tiếp tục quan tâm đầu tư công trình cấp nước sinh hoạt, góp phần hoàn thành mục tiêu cấp nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn. Huyện Đức Linh kiến nghị tỉnh quan tâm mở rộng các tuyến ống cấp nước sinh hoạt cho 4 thôn còn lại của xã Mê Pu.
Đoàn khảo sát ghi nhận các kiến nghị của địa phương, đồng thời thông tin một số nội dung liên quan đến tình hình thực hiện các công trình cấp nước sinh hoạt trên địa bàn. Hiện nay các sở, ngành liên quan đã phối hợp với UBND các huyện tiến hành kiểm tra, rà soát các khu vực xảy ra tình trạng thiếu nước sinh hoạt để tổng hợp, báo cáo HĐND, UBND tỉnh. Bên cạnh đó, Trung tâm Nước sạch và Vệ sinh môi trường nông thôn tỉnh đang lập báo cáo đề xuất xin chủ trương của tỉnh đầu tư một số dự án nước sạch trên địa bàn để giải quyết nhu cầu sử dụng nước sạch của các xã, huyện nông thôn mới và nông thôn mới nâng cao. Cùng với đó, Đoàn đề nghị địa phương tiếp tục tăng cường phối hợp với các cơ quan liên quan thực hiện tốt công tác quản lý, sử dụng các công trình cấp nước sinh hoạt ở vùng đồng bào DTTS nhằm bảo đảm nhu cầu sử dụng nước, đặc biệt là vào mùa nắng nóng.