Bài cuối: Có cơ chế xử lý tài sản là rừng trên đất thu hồi
Kiến nghị thống nhất Phương án tổng thể quản lý, sử dụng đất đối với diện tích đất có nguồn gốc lâm trường bàn giao về địa phương quản lý theo đề nghị của UBND tỉnh Đắk Lắk; hướng dẫn địa phương hoặc có cơ chế xử lý tài sản là rừng trên đất thu hồi của các dự án lâm nghiệp vi phạm pháp luật về đất đai, làm cơ sở thu hồi đất thống nhất, đồng bộ với thu hồi rừng theo quy định của pháp luật về lâm nghiệp; hướng dẫn lập phương án chi tiết đối với đất nguồn gốc nông, lâm trường quốc doanh bàn giao về địa phương quản lý…
Đó là những kiến nghị với Trung ương của Đoàn giám sát Thường trực HĐND tỉnh Đắk Lắk về việc thực hiện chính sách, pháp luật đối với các dự án đầu tư vốn ngoài ngân sách có sử dụng đất đến hết năm 2022 không triển khai hoặc triển khai chậm tiến độ trên địa bàn.
Cơ sở thu hồi đất thống nhất, đồng bộ với thu hồi rừng
Qua giám sát, Thường trực HĐND tỉnh Đắk Lắk kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn sớm xem xét, báo cáo Thủ tướng Chính phủ thống nhất Phương án tổng thể quản lý, sử dụng đất đối với diện tích đất có nguồn gốc lâm trường bàn giao về địa phương quản lý theo đề nghị của UBND tỉnh tại Báo cáo số 220/BC-UBND ngày 25.7.2023, làm cơ sở để địa phương quản lý, bố trí sử dụng quỹ đất; hướng dẫn địa phương hoặc có cơ chế xử lý tài sản là rừng trên đất thu hồi của các dự án lâm nghiệp vi phạm pháp luật về đất đai (quy định cụ thể đối tượng thực hiện đánh giá hiện trạng rừng, kinh phí tổ chức thực hiện...), làm cơ sở thu hồi đất thống nhất, đồng bộ với thu hồi rừng theo quy định pháp luật về lâm nghiệp.
Đoàn giám sát kiến nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường xem xét, hướng dẫn tỉnh Đắk Lắk nội dung về lập Phương án chi tiết đối với đất nguồn gốc nông, lâm trường quốc doanh bàn giao về địa phương quản lý (UBND tỉnh xin ý kiến Bộ Tài nguyên và Môi trường tại Công văn số 7662/UBND-NNMT ngày 12.9.2022 và Công văn 2397/UBND-NNMT ngày 11.4.2023); xem xét, hướng dẫn tỉnh Đắk Lắk về áp dụng khoản 2 Điều 68 và Điều 118 của Luật Đất đai 2013 trong việc khai thác sử dụng quỹ đất có nguồn gốc thu hồi theo khoản 1 Điều 64 và điểm a, b, c và d khoản 1 Điều 65 Luật Đất đai năm 2013 (UBND tỉnh xin ý kiến Bộ Tài nguyên và Môi trường tại Công văn số 6580/UBND-NNMT ngày 3.8.2023).
Xem xét, thẩm định chặt chẽ năng lực thực hiện dự án
Đối với các dự án đầu tư vốn ngoài ngân sách có sử dụng đất trên địa bàn và trong Khu công nghiệp tỉnh, qua kiểm tra, rà soát không triển khai hoặc triển khai chậm tiến độ, Đoàn giám sát đề nghị UBND tỉnh xử lý dứt điểm, đúng quy định. Có giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về việc đánh giá hiện trạng rừng, chất lượng rừng còn lại đối với các dự án nông, lâm nghiệp thuộc trường hợp Nhà nước thu hồi đất do vi phạm pháp luật đất đai; thu hồi đất thống nhất, đồng bộ với thu hồi rừng theo quy định của pháp luật Lâm nghiệp. Đầu tư hoàn thiện cơ sở hạ tầng các khu, cụm công nghiệp... góp phần phục vụ hoạt động đầu tư, sản xuất kinh doanh, tạo điều kiện thuận lợi thu hút các nhà đầu tư.
UBND tỉnh chỉ đạo các sở, ngành, Ban quản lý các khu công nghiệp tỉnh thường xuyên theo dõi, rà soát khó khăn, vướng mắc để hỗ trợ các dự án đầu tư triển khai đúng tiến độ, đạt hiệu quả; tăng cường giám sát các dự án đầu tư; xử lý nghiêm vi phạm đối với các dự án chậm tiến độ theo quyết định chủ trương đầu tư, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư, vi phạm pháp luật về đầu tư; kịp thời chấm dứt hoạt động dự án đầu tư theo quy định của pháp luật đầu tư, xử lý đất đai đối với dự án (gia hạn tiến độ sử dụng đất hoặc thu hồi đất) theo đúng quy định của pháp luật về đất đai. Quá trình thẩm định đề xuất chủ trương đầu tư dự án, xem xét, thẩm định chặt chẽ năng lực thực hiện dự án cũng như năng lực tài chính của nhà đầu tư, bảo đảm nhà đầu tư được lựa chọn đáp ứng đủ điều kiện năng lực để triển khai dự án có hiệu quả…
Đối với UBND cấp huyện, Đoàn giám sát đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo nâng cao chất lượng lập quy hoạch sử dụng đất, kế hoạch sử dụng đất cấp huyện giai đoạn tiếp theo; điều chỉnh kịp thời quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất để đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và thu hút đầu tư theo quy định. Trong đó, bảo đảm quỹ đất kêu gọi đầu tư các dự án tập trung thu hút lao động tại địa phương như: nông nghiệp ứng công nghệ cao, chế biến nông lâm sản, chăn nuôi tập trung, năng lượng tái tạo. Tăng cường vai trò, trách nhiệm của chính quyền địa phương trong công tác quản lý đất đai nói chung và đất đai tại các dự án nói riêng; tăng cường theo dõi, kiểm tra việc sử dụng đất của các dự án, kịp thời phát hiện, cung cấp thông tin về các sai phạm, vi phạm của các dự án về tỉnh để có kế hoạch thanh, kiểm tra xử lý theo quy định. Đẩy nhanh tiến độ lập phương án chi tiết đối với đất đai có nguồn gốc nông lâm trường, qua đó xác định quỹ đất kêu gọi, thu hút các dự án đầu tư; phối hợp với chủ đầu tư đẩy nhanh tiến độ giải phóng mặt bằng đối với các dự án đầu tư đã được chấp thuận đầu tư trên địa bàn, làm cơ sở giao đất, cho thuê đất để triển khai các dự án.