Bộ Công an đánh giá giải pháp khoa học công nghệ sinh trắc học ADN, giọng nói, mống mắt
Chiều nay, 6.2, Cục Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), Bộ Công an tổ chức hội thảo lần thứ nhất về đánh giá giải pháp khoa học, công nghệ sinh trắc học ADN, giọng nói, mống mắt phục vụ triển khai Luật Căn Cước mới, có hiệu lực từ 1.7.
Phát biểu tại hội thảo, Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Nguyễn Duy Ngọc cho biết: quá trình triển khai 3 hệ thống cơ sở dữ liệu dân cư, hệ thống sản xuất, cấp Căn cước công dân và hệ thống định danh xác thực điện tử đã triển khai được các bước đi cơ bản, đúng với tình hình thực tiễn ở Việt Nam và thế giới, giúp rút gọn các thủ tục hành chính, thân thiện với người dân.
Hiện nay, nhiều quốc gia đã xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về ADN, mống mắt, giọng nói phục vụ quản lý dân cư, đấu tranh phòng chống tội phạm, thiên tai thảm họa, tìm kiếm tung tích nạn nhân. Điển hình như Ấn Độ đã cấp thẻ định danh cho hơn 1,3 tỷ công dân chứa thông tin vân tay, mống mắt, ảnh mặt hay sinh trắc học giọng nói.
Ở Việt Nam, đã từng bước tiếp cận, tuy nhiên còn nhiều khó khăn về tính pháp lý, hạ tầng công nghệ thông tin.
Thứ trưởng Bộ Công an, Thượng tướng Nguyễn Duy Ngọc cho rằng, khi đưa ra những quy định áp dụng sinh trắc học, cũng có nhiều luồng ý kiến khác nhau. Tuy nhiên, Luật Căn cước đã được thông qua và hiện nay cần bàn để thực hiện như thế nào cho hiệu quả.
Là cơ quan được giao, Bộ Công an rất cầu thị, lắng nghe, tiếp thu đầy đủ những ý kiến của các đại biểu, nhà khoa học, chuyên gia trong nước và quốc tế để bổ sung, đồng thời báo cáo Chính phủ lựa chọn phương án tối ưu nhất, hiệu quả nhất, tiết kiệm nhất, chống lãng phí phục vụ phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.
Tại hội thảo, các nhà khoa học, nhà quản lý, các chuyên gia đã tập trung thảo luận, làm rõ các nội dung: Đối tượng ưu tiên triển khai (Luật Căn cước khẳng định người dân được tự nguyện), nhóm phòng chống tội phạm có phải bắt buộc áp dụng sinh trắc học hay không? Ứng dụng sẽ cung cấp là gì? Giải pháp công nghệ triển khai như thế nào? Phương án lấy mẫu ra sao (lấy mẫu máu, nước bọt…) thời gian lưu trữ; giải pháp đầu tư…
GS Hồ Tú Bảo, Viện nghiên cứu Cao cấp về Toán đánh giá tổng quan về chuyển đổi số liên quan đến sinh trắc học
GS Hồ Tú Bảo, Giám đốc Phòng thí nghiệm Khoa học dữ liệu của Viện Nghiên cứu Cao cấp về Toán cho biết, sinh trắc học là một phần số của con người, là lĩnh vực nghiên cứu khoa học và khai thác dữ liệu để khẳng định được các danh tính. Trong quá trình triển khai, GS Bảo lưu ý cần phải đo đạc được mẫu từng cá thể và nhận dạng ra sao.
Theo GS Bảo, ADN có nhiều ưu điểm như độ chính xác cao, không giả mạo được, nhưng lại có nhược điểm là chi phí cao. Trong khi đó, sinh trắc học qua giọng nói thì chi phí thấp, dễ dàng sử dụng và thiết bị áp dụng đơn giản hơn, nhưng lại có nhược điểm có thể bị giả mạo và môi trường ngôn ngữ có thể bị ảnh hưởng. Cùng với đó, sinh trắc qua mống mắt thì có chi phí trung bình, nhưng yêu cầu các thiết bị phức tạp và chi phí cao hơn.
Phó Cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (Bộ Công an), Đại tá Vũ Văn Tấn thông tin, từ ngày 1.7.2024, khi Luật Căn cước có hiệu lực, về lý thuyết thì nếu người dân có yêu cầu, sẽ được tích hợp ADN trong căn cước mới. Qua tìm hiểu từ các nước trên thế giới như Mỹ, Anh, Trung Quốc, đều áp dụng ADN trong căn cước, dữ liệu về ADN.
Hiện trên thế giới cũng cho phép chia sẻ dữ liệu về sinh trắc (Hiệp ước châu Âu) trên tinh thần tự nguyện và phục vụ cho công tác tìm kiếm nạn nhân, phòng, chống tội phạm. Tại Mỹ, Đạo luật Định danh cũng khẳng định nội dung trên. Tại Việt Nam, Luật Căn cước cũng đưa ADN vào trong luật. Tiếp đó, nhìn rộng ra, châu Âu cho phép 20 địa chỉ gene vào trong dữ liệu; ở Việt Nam đang tiến hành xây dựng 30 địa chỉ gene vào căn cước…