Liên minh nào sẽ giành quyền lãnh đạo Nam Phi?

Kết quả của cuộc bầu cử Quốc hội Nam Phi ngày 29.5 vừa qua đã chấm dứt 30 năm toàn quyền lãnh đạo của đảng Đại hội Dân tộc Phi. Điều đó có nghĩa là đảng này sẽ cần phải học cách nhảy điệu nhảy liên minh, một điệu nhảy mà ngay cả trong những điều kiện tốt nhất cũng có thể khiến các đối tác giẫm lên chân nhau.

Sau cuộc bầu cử, đảng ANC chỉ giành được 40,18% phiếu bầu, tương đương với 159 ghế. Liên minh Dân chủ (DA) đối lập lớn nhất được 21,81% (87 ghế), Đảng uMkhonto weSizwe (MK) được 14,58% (58 ghế) và Những người đấu tranh vì tự do kinh tế (EFF) 9,52% (39 ghế). Như vậy, ANC vẫn duy trì vị trí là đảng lớn nhất tại Nam Phi nhưng đã mất đa số tại Quốc hội, đảng này sẽ phải tìm đối tác liên minh để thành lập chính phủ mới. Kể từ cuộc bầu cử, các đảng chính trị có 14 ngày để thống nhất và thành lập liên minh cầm quyền. Điều đó có nghĩa là ANC sẽ phải thông báo về một liên minh trước ngày 16.6.

Một kịch bản có thể xảy ra từ các cuộc đàm phán là ANC hợp tác với đảng EFF cấp tiến do Julius Malema lãnh đạo và MK của cựu Tổng thống Jacob Zuma – hai nhân vật cũ đã ly khai của ANC. Lựa chọn thứ hai là hợp tác với đảng đối lập lớn nhất DA. Phương án cuối cùng và cũng ít khả năng nhất là ANC lựa chọn điều hành một chính phủ thiểu số. Cả ba lựa chọn đều đầy rẫy khó khăn và tiểm ẩn rủi ro.

Liên minh thiên tả với EFF và MK: Tín hiệu xấu với doanh nghiệp

Sự vỡ mộng của các cựu thành viên ANC đã tham gia Những người đấu tranh vì tự do kinh tế và uMkhonto weSizwe khiến việc thành lập liên minh với cánh tả chính trị trở nên khá khó khăn.

Một liên minh giữa ANC và EFF và MK không đơn giản như người ta tưởng bởi chính sự vỡ mộng của một bộ phận các thành viên ANC đã thúc đẩy họ ly khai thành lập ra đảng EFF và MK.

Được thành lập cách đây một thập kỷ, EFF đại diện cho những thanh niên bị bất mãn với xã hội, những người cảm thấy cuộc đấu tranh giải phóng khỏi chế độ Apartheid vào năm 1994 không mang lại lợi ích cho họ. Chủ tịch đảng này, ông Malema đã rất xuất sắc trong việc huy động sự ủng hộ của đông đảo thanh niên. Những cử tri này sẽ không ủng hộ một liên minh với ANC, đảng mà họ đã ly khai.

Nam Phi sẽ nhảy điệu liên minh nào?
Tỷ lệ phân chia ghế tại Quốc hội

Việc hợp tác với MK, một đảng tách ra từ ANC vừa được thành lập vào tháng 9 năm ngoái bởi cựu tổng thống Zacob Zuma, còn phức tạp hơn. Cho đến nay, Chủ tịch đảng Zuma đã chỉ ra rằng ông sẽ không chấp nhận bất kỳ cuộc thảo luận giữa các đảng nếu nó diễn ra dưới sự chủ trì của Chủ tịch ANC Ramaphosa. Ông Zuma cũng phản đối việc ANC tiếp tục đề cử ông Ramaphosa cho chức Tổng thống nhiệm kỳ tiếp theo. ANC trả lời rằng, ông Ramaphosa là lãnh đạo đảng và sẽ không giải quyết bất kỳ cuộc thảo luận nào loại trừ ông khỏi các cuộc đàm phán.

Ngay cả trong trường hợp đàm phán thành công, hậu quả kinh tế của một liên minh như vậy sẽ khá tiêu cực. EFF và MK không phải là những đảng thân thiện với doanh nghiệp. Hai đảng này cũng ủng hộ việc tịch thu đất thuộc sở hữu của người da trắng mà không bồi thường và quốc hữu hóa các khu mỏ của đất nước. Một liên minh với họ có thể sẽ dẫn đến sự xa lánh của các nhà đầu tư, điều này có thể khiến tốc độ tăng trưởng kinh tế sụt giảm hơn nữa và hậu quả là tỷ lệ thất nghiệp càng tăng cao.

Chính phủ thiểu số

Lựa chọn thứ ba, điều hành một chính phủ thiểu số. Lựa chọn này ít khả năng xảy ra nhất và cũng tiềm ẩn bất ổn vì một Chính phủ thiểu số gần như không thể thúc đẩy Quốc hội thông qua bất kỳ chính sách nào của mình. Đặc biệt, một Quốc hội do các liên minh đối lập kiểm soát có thể vô hiệu hóa quy trình ngân sách và khi đó, hoạt động chi tiêu của chính phủ sẽ trái phép - một tình huống có thể dẫn đến những hỗn loạn về chính trị và kinh tế.

Liên minh thiên hữu với phe Dân chủ: Cần sự nhượng bộ của mỗi bên

Một liên minh với Liên minh Dân chủ có thể có hai hình thức. Một là liên minh thực sự với việc ANC và DA chia sẻ các vị trí trong nội các và có thể bắt tay thêm với đảng Tự do Inkatha (IFP); hai là sẽ có một thỏa thuận về việc ANC kiểm soát Chính phủ và DA giữ các vị trí chủ chốt trong Quốc hội.

Nam Phi sẽ nhảy điệu liên minh nào? -0
Tổng thống Cyril Ramaphosa và các quan chức của ANC trong cuộc họp đặc biệt của đảng ngày 13.6. Ảnh: Reuters

Nếu DA tham gia vào một liên minh thực sự, chính sách kinh tế của chính phủ sẽ thiên về thị trường hơn một chút. Lãnh đạo DA, ông John Steenhuisen, cho biết không loại trừ ý tưởng liên minh với ANC, nhưng để đạt được điều đó thì sẽ có một số điều không thể thương lượng là "tôn trọng pháp quyền và hiến pháp, một nền kinh tế thị trường coi khu vực tư nhân là đối tác trong chương trình tăng trưởng. Không khoan nhượng đối với tham nhũng, đồng thời tập trung tuyệt đối vào các chính sách kinh tế nhằm tạo ra việc làm”.

Tuy nhiên, một liên minh như vậy vốn dĩ sẽ không ổn định vì hai đảng có những khác biệt đáng kể về mặt cương lĩnh chính trị, cách giải quyết các thách thức kinh tế - xã hội và đặc biệt là chính sách đối ngoại. DA phản đối hai chính sách cốt lõi của ANC - chương trình trao quyền cho người da đen, nhằm mục đích mang lại cho người da đen một phần trong nền kinh tế sau khi họ bị loại trừ dưới chế độ phân biệt chủng tộc và Dự luật Bảo hiểm Y tế Quốc gia (NHI), hứa hẹn chăm sóc sức khỏe toàn dân cho tất cả mọi người. Cho đến nay, ANC vẫn tuyên bố quyền cho người da đen là vấn đề không thể đàm phán.

Về mặt chính sách đối ngoại, DA cho thấy họ có sự ủng hộ rõ ràng đối với Ukraine, ôn hòa với Israel và hoài nghi về nhóm BRICS. Trong khi đó, Chính quyền Nam Phi dưới sự dẫn dắt của ANC vừa có những động thái kiên quyết trong vấn đề Trung Đông chẳng hạn như việc kiện Israel lên Tòa án Hình sự quốc tế.

Tuy nhiên, một số doanh nghiệp cho biết họ ưu tiên liên minh ANC-DA hơn, cho rằng điều này sẽ ổn định thị trường và giảm bớt lo ngại của doanh nghiệp và nhà đầu tư.

Trong một tuyên bố ngày 14.6, ANC cho biết họ đã đạt được “bước đột phá” trong việc thành lập chính phủ đoàn kết dân tộc với DA và một số đảng nhỏ khác nhưng còn quá sớm để cung cấp thông tin chi tiết. Trong khi đó, đại diện của DA bà Hellen Zille nói rằng: “Lúc 2 giờ sáng nay chúng tôi tưởng mình đã đạt được thỏa thuận cuối cùng, nhưng một số vấn đề phát sinh và chúng tôi đang cố gắng giải quyết”. Ít nhất đây có thể dấu hiệu đầu tiên cho thấy ANC đã quyết định "rẽ phải".

Không có lựa chọn nào trong số những kịch bản trên có thể dễ dàng đạt được. Và ngay cả khi các bên đi đến một thỏa thuận, quá trình vận hành liên minh cũng tiềm ẩn rất nhiều rủi ro.

Thế giới 24h

Singapore ban hành luật giám sát chặt chẽ doanh nghiệp vận tải quan trọng
Thế giới 24h

Singapore ban hành luật giám sát chặt chẽ doanh nghiệp vận tải quan trọng

Singapore đã thắt chặt giám sát theo quy định đối với lĩnh vực vận tải của mình bằng cách chỉ định 17 doanh nghiệp là các doanh nghiệp quan trọng phải chịu sự giám sát chặt chẽ hơn của Chính phủ. Luật Các doanh nghiệp vận tải quan trọng, có hiệu lực từ đầu tháng 4, nhằm mục đích bảo vệ các dịch vụ vận tải thiết yếu khỏi các mối đe dọa tiềm ẩn do "các tác nhân độc hại" gây ra.

Mỹ áp thuế đối ứng với tất cả các nước, mức thuế của Việt Nam cao thứ hai
Thế giới 24h

Mỹ áp thuế đối ứng với tất cả các nước, mức thuế của Việt Nam cao thứ hai

Tổng thống Donald Trump hôm 2.4 tuyên bố áp dụng mức thuế cơ bản 10% đối với tất cả hàng nhập khẩu vào Mỹ, trong đó ông sẽ áp mức thuế đối ứng 46% đối với 90% tổng lượng hàng hóa nhập khẩu từ Việt Nam, cao thứ 2 trong số các nước xuất khẩu vào thị trường Mỹ, chỉ sau Campuchia (mức thuế 49% đối với 97% tổng lượng hàng hóa xuất khẩu vào Mỹ).

Những điều thắc mắc về thuế đối ứng của Mỹ
Thế giới 24h

Những điều thắc mắc về thuế đối ứng của Mỹ

Sau nhiều tuần dự đoán, cuối cùng Tổng thống Donald Trump đã chính thức hiện thực hóa lời đe dọa áp thuế quan đối ứng vào ngày 2.4 (giờ Mỹ) với mức thuế cơ bản 10% đối với hàng nhập khẩu từ tất cả các quốc gia và mức thuế cao hơn đối với hàng chục quốc gia có thặng dư thương mại với Mỹ.

Phản ứng của các nước trước thông báo áp thuế đối ứng của Mỹ
Thế giới 24h

Phản ứng của các nước trước thông báo áp thuế đối ứng của Mỹ

Trong thông báo tại Vườn Hồng, Trump cho biết ông sẽ áp dụng mức thuế quan cao đối với hàng chục quốc gia có thặng dư thương mại đáng kể với Hoa Kỳ trong khi áp dụng mức thuế cơ bản 10% đối với hàng nhập khẩu từ tất cả các quốc gia để ứng phó với tình trạng ông gọi là trường hợp khẩn cấp về kinh tế. Một số nước phản ứng gay gắt và đe dọa trả đũa trong khi phần lớn các nước phản ứng thận trọng trước tuyên bố này.

Trung Quốc - Ấn Độ nhảy “vũ điệu Rồng - Voi”
Thế giới 24h

Trung Quốc - Ấn Độ nhảy “vũ điệu Rồng - Voi”

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã kêu gọi Trung Quốc và Ấn Độ tăng cường hợp tác, so sánh mối quan hệ của họ với "vũ điệu giữa Rồng và Voi”. Tuyên bố trên được đưa ra khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình trao đổi điện mừng với người đồng cấp Ấn Độ, Tổng thống Drupadi Murmu, nhân dịp hai nước kỷ niệm 75 năm thiết lập quan hệ ngoại giao.

Nhật Bản: Luật Khẩn cấp về cung cấp lương thực có hiệu lực
Thế giới 24h

Nhật Bản: Luật Khẩn cấp về cung cấp lương thực có hiệu lực

Luật Các biện pháp khẩn cấp về cung cấp lương thực của Nhật Bản đã chính thức có hiệu lực từ ngày 1.4 nhằm ổn định thị trường lương thực trong nước. Có hiệu lực từ ngày 1.4, Luật yêu cầu nông dân phải nộp kế hoạch chi tiết để tăng sản lượng các loại thực phẩm thiết yếu như gạo nếu nguồn cung trong nước giảm và giá cả tăng vọt. Phản ứng này được đưa ra vào thời điểm giá lương thực, thực phẩm trong nước tăng mạnh do nhiều yếu tố toàn cầu và môi trường.

Israel xóa bỏ mọi mức thuế đối với hàng Mỹ để tránh thuế đối ứng
Thế giới 24h

Israel xóa bỏ mọi mức thuế đối với hàng Mỹ để tránh thuế đối ứng

Ngày 1.4, Bộ trưởng Tài chính Israel Bezalel Smotrich đã ký một chỉ thị bãi bỏ toàn bộ thuế quan còn lại đối với hàng nhập khẩu từ Hoa Kỳ có hiệu lực ngay lập tức. Biện pháp này được công bố một ngày khi chính quyền Tổng thống Donald Trump áp dụng thuế đối ứng đối với các đối tác thương mại trên thế giới.

Vụ sập tòa nhà ở Thái Lan: Sẽ điều tra nhà thầu Trung Quốc và công ty sản xuất vật liệu
Thế giới 24h

Vụ sập tòa nhà ở Thái Lan: Sẽ điều tra nhà thầu Trung Quốc và công ty sản xuất vật liệu

Chính phủ Thái Lan đã ra lệnh điều tra mở rộng đối với nhà thầu xây dựng Trung Quốc chịu trách nhiệm xây dựng tòa nhà Văn phòng Kiểm toán Nhà nước (SAO), tòa nhà duy nhất bị sập ở Bangkok trong vụ động đất hôm 28.3 ảnh hưởng từ Myanmar cũng như nhà máy sản xuất vật liệu cho tòa nhà này sau khi phát hiện thép sử dụng trong xây dựng tòa nhà không đạt chất lượng.

Cơ hội bảo đảm tương lai tài chính của châu Âu
Quốc tế

Cơ hội bảo đảm tương lai tài chính của châu Âu

Ủy ban châu Âu (EC) công bố kế hoạch tham vọng mang tên Liên minh Tiết kiệm và Đầu tư (SIU) - một sáng kiến ​​quan trọng nhằm cải thiện cách hệ thống tài chính EU chuyển hướng tiết kiệm sang đầu tư hiệu quả. Thông qua kế hoạch này, EU kỳ vọng thúc đẩy tăng trưởng, khắc phục tình trạng trì trệ và giảm phụ thuộc vào nguồn tài chính bên ngoài.

Pháp: Lãnh đạo đảng cực hữu phản đối phán quyết cấm bà tranh cử
Thế giới 24h

Pháp: Lãnh đạo đảng cực hữu phản đối phán quyết cấm bà tranh cử

Chủ tịch Đảng Tập hợp dân tộc (RN) cực hữu Marine Le Pen cho rằng phán quyết của tòa cấm bà tranh cử là mang động cơ chính trị. Tuyên bố trên được đưa ra sau khi một tòa án kết tội bà 4 năm tù treo vì tội biển thủ công quỹ và cấm bà tranh cử trong vòng 5 năm. Điều này đồng nghĩa với việc bà sẽ không thể tham gia tranh cử tổng thống vào năm 2027.

Ngân hàng châu Âu ứng phó thế nào trước kế hoạch thuế quan của Mỹ?
Thế giới 24h

Ngân hàng châu Âu ứng phó thế nào trước kế hoạch thuế quan của Mỹ?

Thuế quan của Donald Trump có thể ảnh hưởng đến tăng trưởng của EU và đẩy lạm phát lên cao, đặt ra tình thế tiến thoái lưỡng nan cho Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB). Trong khi thương mại chậm lại và giá cả tăng, một số nhà kinh tế cho rằng việc cắt giảm lãi suất có thể là lựa chọn phù hợp, miễn là kỳ vọng lạm phát vẫn được duy trì.

Pháp: Cải cách luật thừa kế giúp giải phóng nhiều bất động sản
Thế giới 24h

Pháp: Cải cách luật thừa kế giúp giải phóng nhiều bất động sản

Một thay đổi lớn trong pháp luật thừa kế của Pháp sắp giúp đưa nhiều bất động sản bỏ trống và bị bỏ hoang trở lại thị trường, đặc biệt là ở khu vực nông thôn. Dự luật cải cách này vốn đã được các nghị sĩ Hạ viện thông qua vào ngày 6.3 và đang chờ được Thượng viện bỏ phiếu nhằm giải quyết các tranh chấp kéo dài giữa những người thừa kế, cũng như đơn giản hóa thủ tục thừa kế, vốn thường khiến bất động sản bị bỏ không trong nhiều thập kỷ.

Nguồn: ITN
Quốc tế

Nỗ lực cải cách lĩnh vực tài chính

Chính phủ Anh đang đề xuất các cải cách quy định trong lĩnh vực dịch vụ tài chính như một phần trong chương trình nghị sự nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Trọng tâm chính là khuyến khích đầu tư trong nước từ các quỹ hưu trí và nới lỏng khả năng tiếp cận tín dụng của các hộ gia đình. Tuy nhiên, khả năng thành công của các biện pháp này vẫn còn chưa chắc chắn.

Chính sách thuế quan "có đi có lại" của Mỹ
Thế giới 24h

Chính sách thuế quan "có đi có lại" của Mỹ

Ngày 2.4 tới, chính sách thuế quan “có đi có lại” của chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ chính thức có hiệu lực. Theo đó, Mỹ sẽ áp đặt mức thuế bằng với các nước khác áp đặt đối với hàng hóa Mỹ, có tính đến từng mối quan hệ thương mại. Trong bối cảnh tác động của chính sách này chưa thể được đánh giá đầy đủ, các rào cản phi thuế quan sẽ làm phức tạp thêm bức tranh. Các quốc gia có thể giảm hàng rào bảo hộ của mình để tránh bị trả đũa hoặc có thể trả đũa mạnh hơn và biến cuộc chiến thuế quan thành chiến tranh thương mại toàn diện.