Khắc phục chậm tiến độ giải ngân vốn đầu tư công 

Xem với cỡ chữ
Tại phiên họp thẩm tra kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021 - 2025 và kế hoạch đầu tư công năm 2022 - những nội dung quan trọng trình HĐND tỉnh Quảng Nam trong kỳ họp cuối năm 2021 của Ban Kinh tế - Ngân sách HĐND tỉnh mới đây, các đại biểu đã thảo luận nhiều định hướng quan trọng với quyết tâm khắc phục cơ bản những hạn chế về tỷ lệ, chậm tiến độ giải ngân vốn; tăng cường vai trò, trách nhiệm các cơ quan quản lý nhà nước trong thực hiện các quy định pháp luật về đầu tư công.

 Chưa đạt như kỳ vọng

Tổng vốn đầu tư công năm 2021 trên toàn tỉnh Quảng Nam (không bao gồm các dự án do Trung ương quản lý) là 7.307,433 tỷ đồng. Trong đó, kế hoạch vốn năm 2021 sau khi điều chỉnh là 5.015,484 tỷ đồng, kế hoạch vốn năm 2020 kéo dài 2.291,949 tỷ đồng.

Trong bối cảnh dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, thực hiện kế hoạch đầu tư công 2021 không tránh khỏi ảnh hưởng. Ngay từ đầu năm nhiệm vụ, giải pháp về đẩy nhanh tiến độ thi công, thủ tục thực hiện dự án, giải quyết các khó khăn, vướng mắc trong quá trình thực hiện dự án để tăng tỷ lệ giải ngân vốn được Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh xác định là nhiệm vụ chính trị trọng tâm với mục tiêu đến cuối năm giải ngân đạt 95 - 100% kế hoạch vốn.

Tuy nhiên, tiến độ giải ngân vốn năm 2021 chưa đạt như kỳ vọng. Theo số liệu Kho bạc Nhà nước tỉnh, tính đến ngày 19.11.2021, tổng vốn đầu tư công năm 2021 giải ngân mới đạt 60,4% (bao gồm các dự án do Trung ương quản lý). Theo tiến độ này, rất khó đạt mục tiêu giải ngân 95 - 100% đã đề ra từ đầu năm.

Tại phiên họp, nhiều đại biểu cho rằng nỗ lực cắt giảm hay điều chuyển vốn vẫn chưa trở thành giải pháp hữu hiệu đẩy nhanh tiến độ giải ngân. Nhiều thủ tục vẫn chưa thực sự được cắt giảm nên công tác chuẩn bị đầu tư thường kéo dài. Bên cạnh đó, công tác đấu thầu có nơi chưa thật sự nghiêm túc, thiếu sự giám sát thường xuyên của cơ quan chức năng, xảy ra một số sai phạm, gây hậu quả nghiêm trọng buộc phải hủy kết quả đấu thầu...

Một vấn đề khác đáng quan tâm là số nợ đọng xây dựng cơ bản. Đến hết quý III.2021, nợ đọng 1.087,5 tỷ đồng, so với cùng kỳ 2020 thì cấp tỉnh tăng 9,8 tỷ đồng, cấp huyện tăng 30,2 tỷ đồng. Một số địa phương có nợ đọng xây dựng cơ bản từ ngân sách cấp huyện lớn hơn 1,5 lần mức phân cấp cân đối ngân sách hằng năm của cấp huyện như: Tam Kỳ, Hội An, Duy Xuyên, Thăng Bình, Tiên Phước, Tây Giang. Trong đó, có một số huyện gần như không bảo đảm nguồn vốn để thanh toán nợ đọng xây dựng cơ bản phát sinh trên địa bàn huyện. Điều này đặt ra yêu cầu phải bố trí nguồn vốn của kế hoạch năm sau để xử lý, tạo ra áp lực đối với ngân sách các cấp.

Một phiên giải trình về đầu tư công của Thường trực HĐND tỉnh Quảng Nam nhiệm kỳ 2016 - 2021

Ảnh: Trí Nhân 

Làm rõ những hạn chế, vướng mắc

Dự kiến tổng kế hoạch vốn năm 2022 là 5.604,264 tỷ đồng, trong đó ngân sách địa phương 4.200,138 tỷ đồng; ngân sách trung ương 1.404,126 tỷ đồng. So với nội dung đã trình HĐND tỉnh cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 2 vừa qua, tổng kế hoạch vốn năm 2022 giảm 1.565,069 tỷ đồng (địa phương giảm 520,362 tỷ đồng, trung ương giảm 1.044,707 tỷ đồng). Đối với nguồn vốn ngân sách địa phương, sau khi bố trí vốn dự phòng và đối ứng các dự án ODA, phân bổ cho cấp huyện (theo tiêu chí, định mức và các nghị quyết HĐND tỉnh) có khoảng 1.150,487 tỷ đồng sẽ được phân bổ cho dự án cấp tỉnh và hỗ trợ cấp huyện theo thứ tự ưu tiên.

Đánh giá về nhu cầu đầu tư và khả năng cân đối vốn, nhiều đại biểu cho rằng trong bối cảnh nguồn vốn đầu tư năm 2022 thấp hơn dự báo nhưng số dự án các ngành và địa phương đề xuất khá nhiều. Do vậy, kế hoạch đầu tư năm 2022 phải được xây dựng trên cơ sở tuân thủ kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2021 - 2025; tiếp tục cơ cấu lại đầu tư nguồn ngân sách nhà nước theo hướng tập trung, khắc phục tình trạng bố trí vốn dàn trải, bảo đảm nâng cao hiệu quả đầu tư... Cũng từ thực tế về tiến độ giải ngân năm 2021, để sử dụng hiệu quả vốn đầu tư công 2022 trong điều kiện khả năng cân đối có hạn, nhiều đại biểu đề nghị tuân thủ nghiêm túc các chỉ đạo của Tỉnh ủy, HĐND, UBND tỉnh.

Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch HĐND tỉnh Phan Việt Cường yêu cầu Sở Kế hoạch và Đầu tư rà soát, phân tích, đánh giá, lý giải về khả năng giải ngân vốn đầu công, các kế hoạch, phương án đầu tư công năm 2022 và trung hạn. Trong đó, phải làm rõ các hạn chế, vướng mắc trong quản lý điều hành của cơ quan quản lý và các chủ đầu tư. Đồng thời, chỉ đạo các cấp, ngành tập trung tối đa nguồn lực tháo gỡ khó khăn, vướng mắc về giải phóng mặt bằng, nhất là các dự án trọng điểm. Tiếp tục nâng cao vai trò của các Tổ công tác trong rà soát, tháo gỡ khó khăn, vướng mắc và thúc đẩy thực hiện dự án đầu tư tại ngành và địa phương. Các sở quản lý chuyên ngành tiếp tục đẩy nhanh tiến độ thẩm định dự án, điều chỉnh, bổ sung dự án; thẩm định thiết kế bản vẽ thi công, dự toán theo quy định.

DƯƠNG THỊ THANH HIỀN - PHÓ TRƯỞNG BAN PHÁP CHẾ HĐND TỈNH QUẢNG NAM