Đô thị thông minh là “cuộc chơi lớn” 

Xem với cỡ chữ
Tại phiên toàn thể Diễn đàn cấp cao Đô thị thông minh ASEAN năm 2020 (ASEAN Smart Cities Summit & Expo 2020) do Ban Kinh tế Trung ương và Bộ Xây dựng đồng chủ trì diễn ra chiều 22.10, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc nhấn mạnh, phát triển đô thị thông minh thực sự là một “cuộc chơi lớn”, vì vậy cần có tầm nhìn, chiến lược bài bản, không làm theo phong trào.

“Không ai đứng ngoài cuộc đua này”

 Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc cho biết, ông vui mừng khi có tới hơn 1.200 đại biểu từ nhiều quốc gia gồm các nhà khoa học, nhà đầu tư, chuyên gia, các hiệp hội, các tập đoàn, doanh nghiệp tham dự Diễn đàn. Đây là dịp quan trọng để các đại biểu cùng trao đổi sâu sắc, toàn diện về các kinh nghiệm, thực tiễn tốt trong phát triển đô thị thông minh giữa các quốc gia, đô thị thành viên và thúc đẩy quan hệ đối tác ngoài khối.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc tham quan triển lãm các mô hình, công nghệ tiêu biểu cho đô thị thông minh
Ảnh: Quang Hiếu

Năm 2018, mạng lưới đô thị thông minh ASEAN được thành lập tại Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 32 ở Singapore, xác định các mục tiêu, bao gồm nền kinh tế cạnh tranh, môi trường bền vững và chất lượng cuộc sống cao hơn. Trong đó, Việt Nam có 3 thành phố tham gia là Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh và Đà Nẵng. Thủ tướng nhấn mạnh, Việt Nam đã có nhiều chính sách và nỗ lực phát triển đô thị thông minh, như coi xây dựng đô thị thông minh là một trong 3 nhiệm vụ cốt lõi trong tiến trình chuyển đổi số quốc gia của Cách mạng Công nghiệp 4.0; phát triển đô thị thông minh bền vững đến 2025 và tầm nhìn 2030 trên cơ sở quy hoạch thông minh gắn với quản lý thông minh, cung cấp tiện ích thông minh, tạo thuận lợi cho các giao dịch giữa chính quyền/nhà quản lý - người dân - nhà đầu tư.

“Đô thị thông minh đang là xu hướng thời đại”, Trưởng Ban kinh tế trung ương Nguyễn Văn Bình khẳng định. Theo ông, quá trình đô thị hóa và quá trình chuyển đổi số đang diễn ra nhanh chóng trên toàn thế giới, khoảng 55% dân số toàn cầu đang sinh sống tại các đô thị. Năm 2050, dự báo khoảng 70% dân số toàn cầu sẽ chọn đô thị làm nơi sinh sống và các đô thị tạo ra khoảng 80% GDP toàn cầu nhưng đồng thời cũng là tác nhân của 70% lượng CO2 trên toàn thế giới. Cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 đang diễn ra và làm thay đổi mạnh mẽ bộ mặt của các đô thị tại ASEAN và quá trình đô thị hóa cũng đang phát triển mạnh mẽ. "Đô thị hóa mang đến cơ hội phát triển kinh tế - xã hội, cải thiện và nâng cao đời sống nhân dân nhưng cũng đặt ra nhiều thách thức từ việc tập trung dân cư ngày càng cao như tiêu thụ tài nguyên rất lớn, tác động tiêu cực đến môi trường và sự quá tải của hệ thống hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội", ông Bình nói.

Từ góc độ doanh nghiệp, Chủ tịch HĐQT FPT Trương Gia Bình nhận thấy, phát triển thành phố thông minh là lựa chọn duy nhất và thông minh để phát triển kinh tế - xã hội quốc gia. Doanh nghiệp sẽ có môi trường thuận lợi để chuyển đổi số, từ đó phát triển bền vững; Nhà nước có phương thức quản lý hiệu quả; người dân có môi trường sống và làm việc tốt nhất. Song hành cùng Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số, xây dựng đô thị thông minh phải lấy lợi ích của người dân và phát triển bền vững làm trung tâm. “Không ai đứng ngoài trong cuộc đua này. Với lợi ích tổng thể, toàn diện như vậy, thành phố thông minh là cơ hội cho tất cả mọi lực lượng trong xã hội”, ông Trương Gia Bình nói.

Không phát triển theo "phong trào" 

Lãnh đạo FPT cho rằng, xây dựng và triển khai các chương trình chuyển đổi số đô thị và thành phố thông minh phải bắt đầu từ chiến lược phát triển kinh tế xã hội, bao gồm 4 khía cạnh chính: hoạch định chiến lược, xây dựng cấu trúc thể chế, chính sách và quan trọng nhất là phát triển nền tảng công nghệ. Trong đó, một nền tảng công nghệ số với cốt lõi là cấu trúc dữ liệu mở, liên thông và xử lý theo thời gian thực sẽ đóng vai trò là trung tâm điều hành và là công cụ phân tích cho chiến lược chuyển đổi số đô thị và xây dựng thành phố thông minh bền vững.

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chỉ rõ, phát triển đô thị thông minh thực sự là một “cuộc chơi lớn”, trong đó cần có những “người cùng chơi” có “tầm nhìn”,“tiềm lực”, hướng tới mục tiêu nhân văn là cuộc sống hạnh phúc, sự phát triển toàn diện của con người, bảo vệ môi trường và thiết lập hệ sinh thái đô thị phát triển bền vững. Việt Nam xác định phát triển đô thị thông minh, bền vững là hướng đi có tính đột phá để góp phần nâng cao tính cạnh tranh quốc gia. Vì vậy, người đứng đầu Chính phủ yêu cầu các địa phương của Việt Nam không phát triển theo phong trào mà cần có tầm nhìn, chiến lược bài bản và chọn lọc theo lộ trình của từng địa phương. Cân nhắc cơ hội và rủi ro, thách thức gắn với nhu cầu và năng lực của từng nơi. Phải có chiến lược bài bản, kết hợp với chuyển đổi số, chính quyền điện tử, chính phủ số.

Bên cạnh đó, phát triển đô thị thông minh phải gắn kết chặt chẽ với hạ tầng thông tin mạnh mẽ, xây dựng chính quyền điện tử, tiến tới chính quyền số trong Cách mạng Công nghiệp 4.0 và quá trình phát triển đô thị Việt Nam. Chú trọng xây dựng nền tảng cơ sở dữ liệu thông minh phục vụ đưa ra các quyết định thông minh; thúc đẩy quy hoạch và các giải pháp quản lý đô thị thông minh. Thu hút sự tham gia mạnh mẽ của khối tư nhân, phát huy năng lực đổi mới, sáng tạo; tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh mẽ. Tiếp tục đẩy mạnh các chương trình chiến lược khoa học, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, gắn kết hài hòa các chương trình đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và định hướng phát triển đô thị thông minh bền vững. "Đô thị thông minh phải là đô thị của chính người dân, doanh nghiệp tạo nên, là đô thị có quan hệ xã hội tốt đẹp, giữ gìn và phát huy truyền thống văn hóa tốt đẹp", người đứng đầu Chính phủ nhấn mạnh.

An Thiện