"Điểm" rất trúng việc khơi dậy khát vọng phát triển 

Xem với cỡ chữ
Theo PGS. TS. HOÀNG VĂN CƯỜNG, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Kinh tế quốc dân, Ủy viên Ủy ban Tài chính - Ngân sách, Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng đã “điểm” rất trúng việc “khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc”. Chỉ khi khơi dậy được nguồn lực trong nước, trong đó có nguồn lực từ mỗi người dân và hội tụ lại bằng hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp thì mới hiện thực hóa mục tiêu đưa nước ta thành nước phát triển, thu nhập cao.

Hoàn toàn khả thi

- Nghị quyết Đại hội XIII đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế giai đoạn 2021 - 2025 đạt bình quân 6,5 - 7%/năm; đến năm 2025, GDP bình quân đầu người đạt khoảng 4.700 - 5.000 USD... Ông nhìn nhận thế nào về những mục tiêu này?

- Nhìn từ nội lực của Việt Nam cũng như bối cảnh thế giới hiện nay có thể thấy các mục tiêu Nghị quyết đặt ra hoàn toàn khả thi.

Cụ thể, trên thế giới, từ cuối năm ngoái các nước nhận thấy không thể đóng cửa mãi mà phải khôi phục hoạt động kinh doanh bình thường. Nhờ đó, kinh tế thế giới dần phục hồi. Năm 2021 dự báo tăng trưởng 4% thay vì mức âm 6% của năm ngoái. Thêm nữa, thế giới đã sản xuất và đưa vào sử dụng vaccine Covid-19. Điều đó cho thấy giải pháp khống chế dịch bệnh rất có triển vọng, mở ra tiềm năng phục hồi kinh tế thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng.

Ở trong nước, tốc độ tăng trưởng kinh tế giai đoạn 2016 - 2019 đạt khoảng 6,8%. Có được kết quả này là do trong nhiệm kỳ vừa qua, Việt Nam đã tạo được đà tăng trưởng nhờ tái cấu trúc nền kinh tế, mở rộng quan hệ quốc tế, xuất nhập khẩu và chúng ta vẫn đang tiếp nối đà này. Bên cạnh đó, Việt Nam ứng phó dịch Covid-19 khá tốt, luôn thể hiện sự nhanh chóng, chủ động nên trong năm 2020 vẫn duy trì tốc độ tăng trưởng vào nhóm cao của thế giới.

Đặc biệt, nếu chúng ta chỉ dựa vào các ngành kinh tế truyền thống để duy trì tốc độ tăng trưởng 6,5 - 7% thì không đơn giản. Lần này, Nghị quyết Đại hội nhấn mạnh phải dựa vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo. Thêm nữa, Việt Nam đang có nhiều cơ hội để ứng dụng công nghệ 4.0 nhanh hơn, thúc đẩy kinh tế số phát triển. Nếu tận dụng được công nghệ, mục tiêu đến năm 2025 kinh tế số đạt 20% GDP, tăng trưởng bình quân cả giai đoạn đạt 6,5 - 7% hoàn toàn không quá tầm với, thậm chí có thể vượt.

Tuy vậy, phải thừa nhận thách thức vẫn rất lớn đòi hỏi chúng ta phải quyết tâm cao. Dù thế giới đã có vaccine song không biết đến khi nào dịch Covid-19 mới chấm dứt hẳn.

- Theo ông, rào cản lớn nhất đối với tăng trưởng kinh tế hiện nay là gì?

- Rào cản rõ nhất là tăng trưởng chậm, năng suất lao động vào nhóm thấp nhất thế giới do chúng ta duy trì một nền kinh tế đi theo hướng phụ thuộc nguồn lao động cũng như đầu tư nước ngoài nên chủ yếu là gia công lắp ráp. Lần này, Nghị quyết xác định phát triển nhanh và bền vững dựa chủ yếu vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; thúc đẩy phát triển mạnh mẽ khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo để tạo bứt phá về năng suất, chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh trong bối cảnh cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0. Chúng ta đã xác định được đúng trọng tâm, trọng điểm này thì chắc chắn sẽ vượt qua thách thức. Tất nhiên, vấn đề còn lại là phải sớm triển khai thực hiện.

Tạo vị thế cho doanh nghiệp tư nhân

		Xây dựng Chính phủ hỗ trợ, Chính phủ phục vụ doanh nghiệp thay vì đặt yêu cầu buộc doanh nghiệp tuân theo. Nguồn Báo Yên Bái.
Xây dựng Chính phủ hỗ trợ, Chính phủ phục vụ doanh nghiệp thay vì đặt yêu cầu buộc doanh nghiệp tuân theo.
Nguồn Báo Yên Bái.

- Động lực và nguồn lực phát triển quan trọng cho giai đoạn tới được Nghị quyết xác định là phải “khơi dậy khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc”. Ông nghĩ sao?

- Muốn đưa Việt Nam đến năm 2030 là nước đang phát triển có công nghiệp hiện đại, thu nhập trung bình cao và đến năm 2045 trở thành nước phát triển, thu nhập cao thì chúng ta buộc phải đạt được tiêu chí của các nước đó. 

Hiện, GDP bình quân đầu người (được tính lại) của Việt Nam đạt gần 3.500 USD/người. Cứ 10 năm, GDP bình quân đầu người tăng gấp đôi. Như vậy, nếu năm 2030 GDP bình quân đầu người vào khoảng 7.500 USD thì năm 2040 sẽ đạt khoảng 15 - 16.000 USD; trong khi muốn trở thành nước phát triển thu nhập cao vào năm 2045 thì GDP bình quân đầu người phải đạt 40.000 - 45.000 USD.

Việc Nghị quyết đặt ra mục tiêu trên cho thấy tiềm năng của nền kinh tế rất lớn song cũng là điều kiện bắt buộc để đạt được mục tiêu trở thành nước phát triển thu nhập cao. Điều này đồng nghĩa, tốc độ tăng trưởng kinh tế phải ở mức cao. Trong đó, chính các doanh nghiệp, doanh nhân phải là những người đi đầu, có khát vọng đóng góp cho tăng trưởng đất nước. Nếu không sẽ khó đạt được mục tiêu. Do vậy, có thể nói Nghị quyết đã “điểm” rất trúng việc “khơi dậy khát vọng phát triển” và chỉ khi khơi dậy được nguồn lực trong nước, trong đó có nguồn lực từ mỗi người dân và hội tụ lại bằng hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp thì mới hiện thực hóa mục tiêu xây dựng đất nước cường thịnh.

- Cần cụ thể hóa việc "khơi dậy khát vọng" đó thế nào, thưa ông?

- Thực tế tại những nước phát triển cho thấy hầu hết đều có các tập đoàn tư nhân làm trụ cột trong ngành, lĩnh vực nào đó của nền kinh tế và khẳng định được vị thế trên thị trường thế giới. Do đó, nếu Việt Nam muốn trở thành nước phát triển thì đương nhiên phải nhìn vào các doanh nghiệp, tập đoàn tư nhân có khả năng lớn mạnh, cạnh tranh, chiếm vị thế trên thế giới.

Chúng ta cũng đã có tiền đề quan trọng là những doanh nghiệp, tập đoàn tư nhân vươn lên giữ vị thế trong nền kinh tế và đã vươn ra thế giới, trở thành nhà đầu tư có uy tín, danh tiếng. Song, để hun đúc khát vọng phát triển, Đảng, Chính phủ cùng cộng đồng doanh nghiệp còn rất nhiều việc phải làm.

Đảng đã có chủ trương “không ngừng tăng cường tiềm lực kinh tế, phát triển lực lượng doanh nghiệp của người Việt Nam ngày càng vững mạnh và huy động sức mạnh tổng hợp của đất nước, nâng cao hiệu quả và lợi ích do hội nhập quốc tế mang lại”. Chúng ta đã có Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Song, tôi kỳ vọng sẽ có nghị quyết nhấn mạnh đến các tập đoàn tư nhân trong nước trở thành trụ cột trong ngành, lĩnh vực nào đó. Tức là đường lối của Đảng phải tạo vị thế, chỗ đứng cho doanh nghiệp tư nhân vươn lên đảm nhận vai trò trong nền kinh tế.

- Về phía Chính phủ thì sao, thưa ông?

- Chính phủ cần tạo điều kiện hơn nữa cho doanh nghiệp trong nước vươn lên. Thời gian qua, Chính phủ đã hết sức coi trọng, lắng nghe tiếng nói của cộng đồng doanh nghiệp, cải cách thủ tục hành chính để tạo môi trường kinh doanh thuận lợi cho doanh nghiệp. Song, trong tương lai gần, cần có cải cách sâu hơn, không chỉ là việc cắt giảm thủ tục mà Chính phủ phải trở thành người hỗ trợ, phục vụ doanh nghiệp để họ phát triển đúng hướng. Chính phủ cần theo hướng Chính phủ hỗ trợ, Chính phủ phục vụ.

Về phía doanh nghiệp, cần tạo sự liên kết giữa các doanh nghiệp trong nước với nhau, tránh tình trạng số lượng nhiều mà không mạnh. Muốn mạnh, cần phải có những cánh chim đầu đàn và tất nhiên Chính phủ phải hỗ trợ việc này.

- Xin cảm ơn ông!

Đan Thanh thực hiện