Phiên họp thứ 52 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội:

Chuyển 2 dự án thành phần trên tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông sang đầu tư công 100% vốn ngân sách nhà nước 

Xem với cỡ chữ
Chiều 11.1, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến và thông qua Nghị quyết về việc chuyển đổi phương thức đầu tư đối với một số dự án thành phần trên tuyến Bắc Nam phía Đông giai đoạn 2017-2020 qua đấu thầu không lựa chọn được nhà đầu tư.
Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển điều hành phiên họp
Phó Chủ tịch Quốc hội Phùng Quốc Hiển điều hành phiên họp

Trình bày Báo cáo, Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Nguyễn Văn Thể nêu rõ, Theo Nghị quyết số 52/2017/QH14 ngày 22.11.2017 và Nghị quyết số 117/2020/QH14 ngày 19.6.2020 của Quốc hội, Dự án xây dựng một số đoạn đường bộ cao tốc trên tuyến Bắc Nam phía Đông giai đoạn 2017-2020 gồm 11 dự án thành phần (Dự án). Trong đó có 6 dự án đầu tư công và 5 dự án thành phần đầu tư theo phương thức đối tác công - tư (PPP) với mức vốn nhà nước được Quốc hội thông qua chủ trương bố trí cho Dự án là 78.461 tỷ đồng.

Bộ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Nguyễn Văn Thể trình bày Báo cáo

Về công tác lựa chọn nhà đầu tư 5 dự án thành phần đầu tư theo phương thức PPP, đến ngày 5.10.2020, bên mời thầu đã thực hiện đóng/mở thầu toàn bộ 5 gói thầu lựa chọn nhà đầu tư. Kết quả cho thấy, 3 dự án thành phần gồm các đoạn Diễn Châu - Bãi Vọt, Nha Trang - Cam Lâm và Cam Lâm - Vĩnh Hảo đã có nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu; 2 dự án thành phần là đoạn Quốc lộ 45 - Nghi Sơn và Nghi Sơn - Diễn Châu không có nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu. Đối với 2 dự án không có nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu, căn cứ quy định của pháp luật về đấu thầu, Bộ Giao thông Vận tải đã quyết định gia hạn thời điểm đóng thầu đến ngày 12.10.2020. Kết quả, dự án đoạn Quốc lộ 45 - Nghi Sơn có 1 nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu, dự án đoạn Nghi Sơn - Diễn Châu vẫn không có nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu.

Báo cáo cũng chỉ rõ, đoạn Quốc lộ 45 - Nghi Sơn, hồ sơ dự thầu của nhà đầu tư không đáp ứng yêu cầu. Kết quả đấu thầu có 2 dự án thành phần không lựa chọn được nhà đầu tư gồm đoạn Quốc lộ 45 - Nghi Sơn nhà đầu tư không đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật; đoạn Nghi Sơn - Diễn Châu không có nhà đầu tư nộp hồ sơ dự thầu.

Chính phủ đề nghị chuyển đổi từ đầu tư PPP sang đầu tư công sử dụng toàn bộ vốn ngân sách nhà nước đối với 2 dự án thành phần đoạn Quốc lộ 45 - Nghi Sơn và đoạn Nghi Sơn - Diễn Châu. Các nội dung khác như mục tiêu đầu tư, phạm vi, quy mô đầu tư không thay đổi, không tăng tổng mức đầu tư so với tổng mức đầu tư đã được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 52/2017/QH14 của Quốc hội.

Về nguồn vốn đầu tư: Sử dụng nguồn vốn nhà nước đã được Quốc hội thông qua chủ trương bố trí cho Dự án. Cụ thể, tổng nguồn vốn nhà nước đã được Quốc hội thông qua chủ trương bố trí cho Dự án là 78.461 tỷ đồng gồm 55.000 tỷ đồng tại Nghị quyết số 52/2017/QH14 và 23.461 tỷ đồng tại Nghị quyết số 117/2020/QH14.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh
Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh phát biểu

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế Vũ Hồng Thanh cho biết, có hai loại ý kiến về đề nghị của Chính phủ. Loại ý kiến thứ nhất đề nghị chuyển đổi phương thức đầu tư của 2 dự án thành phần sang hình thức đầu tư công sử dụng 100% vốn nhà nước vì nếu tiếp tục đầu tư theo phương thức PPP sẽ phải tổ chức lại công tác lựa chọn nhà đầu tư, dẫn đến thời gian thực hiện dự án bị kéo dài và chưa chắc lựa chọn được nhà đầu tư, do đó sẽ không bảo đảm tiến độ, đồng thời không phát huy được hiệu quả tổng thể của Dự án. Việc chuyển đổi sang hình thức đầu tư công sử dụng 100% vốn nhà nước đối với 2 dự án thành phần này không làm thay đổi mục tiêu, phạm vi, quy mô đầu tư, không tăng tổng mức đầu tư đã được Quốc hội quyết định và nguồn vốn đầu tư cho 2 dự án này được sử dụng từ nguồn vốn nhà nước đã được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 52/2017/QH14. Chính phủ dự kiến năm 2021 giải ngân 15.038 tỷ đồng cho Dự án, nếu 2 dự án thành phần này được chuyển đổi sẽ có tác động lan tỏa tốt đối với tăng trưởng kinh tế, nhất là trong bối cảnh đại dịch Covid-19 vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp. Cùng với đó, công tác giải phóng mặt bằng của 2 dự án thành phần này cũng đã cơ bản hoàn thành. Nếu chậm triển khai đầu tư có thể xảy ra tình trạng tái lấn chiếm, gây khó khăn trong quản lý mặt bằng.

Loại ý kiến thứ hai đề nghị, rà soát, điều chỉnh lại phương án tài chính để tăng tính khả thi của 2 dự án thành phần này vì nguyên nhân chủ yếu dẫn đến việc đấu thầu không thành công là do phương án tài chính của 2 dự án này chưa thực sự hấp dẫn; sau đó tiếp tục tổ chức đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư theo phương thức PPP. Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư có hiệu lực từ ngày 1.1.2021 cho phép các dự án đầu tư theo phương thức PPP được hưởng cơ chế chia sẻ rủi ro cũng sẽ làm cho 2 dự án thành phần này trở nên hấp dẫn hơn. Ngoài ra, trong bối cảnh đại dịch Covid-19 tiếp tục ảnh hưởng lớn tới nền kinh tế, việc thu hút đầu tư từ khu vực tư nhân thông qua phương thức PPP sẽ giúp Nhà nước giảm đầu tư từ ngân sách, dành thêm nguồn lực cho công tác phòng, chống đại dịch và các mục đích an sinh, xã hội cần thiết khác.

Nêu quan điểm của Thường trực Ủy ban Kinh tế, Chủ nhiệm Ủy ban Vũ Hồng Thanh nhấn mạnh, nếu không khẩn trương thực hiện 2 dự án thành phần này sẽ ảnh hưởng đến tiến độ chung và hiệu quả tổng thể của Dự án. Vì vậy, Thường trực Ủy ban Kinh tế tán thành với đa số ý kiến lựa chọn loại ý kiến thứ nhất.

Các Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội biểu quyết thông qua Nghị quyết 

Tại phiên họp, các Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thống nhất thông qua Nghị quyết về việc chuyển đổi phương thức đầu tư một số dự án thành phần trên tuyến cao tốc Bắc - Nam phía Đông giai đoạn 2017 - 2020 qua đấu thầu không lựa chọn được nhà đầu tư. Theo đó, đồng ý chuyển đổi từ đầu tư theo phương thức đối tác công tư sử dụng một phần vốn ngân sách nhà nước sang đầu tư công sử dụng toàn bộ vốn ngân sách nhà nước đối với 2 dự án thành phần đoạn Quốc lộ 45 - Nghi Sơn và đoạn Nghi Sơn - Diễn Châu theo nguyên tắc không vượt quá nguồn ngân sách nhà nước đã được Quốc hội thông qua chủ trương bố trí cho Dự án tại Nghị quyết số 52/2017/QH14 ngày 22.11.2017 và Nghị quyết số 117/2020/QH14 ngày 19.6.2020.

+ Cũng trong Phiên họp chiều nay, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về phương án xử lý tài chính cho Tập đoàn Dầu khí Việt Nam khi thanh toán khoản bù giá trong bao tiêu sản phẩm của Dự án Liên hợp Lọc hóa dầu Nghi Sơn theo cam kết của Chính phủ.

Tin Hồ Long - Ảnh Quang Khánh