Kết quả thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2021

Bổ sung chế tài xử lý nghiêm, thu hồi đất dự án chậm đưa vào sử dụng

- 11:53, 25/04/2022
Sáng 25.4, tiếp tục chương trình Phiên họp thứ Mười, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về báo cáo của Chính phủ về kết quả thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2021.
Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải điều hành phiên họp
Ảnh: Hồ Long

Triệt để tiết kiệm chi, ưu tiên phục hồi, phát triển kinh tế - xã hội

Báo cáo tại Phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc cho biết, việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong ban hành, thực hiện định mức, tiêu chuẩn, chế độ có nhiều chuyển biến tích cực, phù hợp với tình hình mới, đáp ứng yêu cầu đổi mới và phát triển đất nước. Về quản lý, điều hành ngân sách nhà nước, nhờ chủ động trong điều hành, các nhiệm vụ chi ngân sách nhà nước năm 2021 đã cơ bản hoàn thành mục tiêu đề ra.

Bộ trưởng Bộ Tài chính Hồ Đức Phớc phát biểu tại phiên họp
Ảnh: Hồ Long

Về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong mua sắm, sử dụng phương tiện, thiết bị làm việc của cơ quan, tổ chức trong khu vực nhà nước; quản lý, sử dụng tài sản công: hệ thống các văn bản quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành Luật Quản lý, sử dụng tài sản công đã được ban hành tương đối đồng bộ; công tác quản lý, mua sắm tài sản công tại các bộ, ngành và địa phương tiếp tục chuyển biến, đảm bảo chặt chẽ, tiết kiệm. Bên cạnh đó, việc thực hành tiết kiệm, chống lãng phí trong đầu tư xây dựng, đầu tư công là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách, thể chế tiếp tục được cải cách; trong quản lý sử dụng trụ sở làm việc, nhà ở công vụ và công trình phúc lợi công cộng thì hệ thống văn bản quy phạm pháp luật được ban hành đầy đủ…

Đối với công tác thanh tra, kiểm tra, trong năm 2021, ngành Thanh tra cả nước đã triển khai 6.809 cuộc thanh tra hành chính và 177.245 cuộc thanh tra, kiểm tra chuyên ngành; phát hiện vi phạm về kinh tế 179.304 tỷ đồng, 9.258 hecta đất; kiến nghị thu hồi về ngân sách nhà nước 17.825 tỷ đồng và thu hồi 811 ha đất…

Về nhiệm vụ, giải pháp năm 2022, Chính phủ xác định chủ đề điều hành của năm 2022 là “Đoàn kết kỷ cương, chủ động thích ứng, an toàn hiệu quả, phục hồi phát triển”, trong đó tập trung, ưu tiên nguồn lực cho phòng, chống dịch Covid-19 trên cơ sở kết hợp linh hoạt, sáng tạo, hài hòa, hiệu quả giữa phòng, chống dịch và phục hồi phát triển kinh tế - xã hội; thực hiện đồng bộ, toàn diện, hiệu quả với lộ trình, bước đi chặt chẽ đối với Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội phù hợp, khả thi; điều hành linh hoạt, phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa, chính sách tiền tệ và các chính sách khác; tăng cường kỷ luật tài chính – ngân sách nhà nước…

Trình bày báo cáo thẩm tra, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính – Ngân sách Phạm Thúy Chinh cho biết, công tác xây dựng, hoàn thiện quy định pháp luật về định mức, tiêu chuẩn, chế độ trong các ngành, lĩnh vực có chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, còn một số văn bản quy định chi tiết nội dung được giao trong các luật, nghị quyết của Quốc hội ban hành chậm so với yêu cầu.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính – Ngân sách Phạm Thúy Chinh trình bày báo cáo thẩm tra
Ảnh: Hồ Long

Trong mua sắm, sử dụng phương tiện đi lại và phương tiện, thiết bị làm việc của cơ quan, tổ chức trong khu vực nhà nước dù đã có chuyển biến song tình trạng ách tắc trong việc mua sắm trang, thiết bị y tế chưa được tháo gỡ kịp thời, ảnh hưởng đến công tác phòng, chống dịch. Còn tình trạng mua sắm hàng hóa, trang thiết bị, vật tư không đúng quy định, mua sắm vượt quá nhu cầu. Trong đầu tư xây dựng, đầu tư công, bên cạnh các kết quả đạt được, vẫn còn nhiều dự án chưa đủ thủ tục đầu tư, không đủ điều kiện phân bổ vốn; tình trạng chưa phân bổ hết vốn ngân sách địa phương diễn ra ở nhiều bộ, ngành, địa phương trong nhiều năm chưa được khắc phục…

Thường trực Ủy ban Tài chính – Ngân sách đề nghị Chính phủ tập trung điều hành ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế. Điều hành các chính sách tài chính, tiền tệ linh hoạt, hiệu quả để hỗ trợ phục hồi sản xuất, kinh doanh, lưu thông hàng hóa, kết nối cung cầu lao động, thúc đẩy xuất khẩu, tiêu dùng nội địa, đẩy mạnh đầu tư. Siết chặt kỷ luật kỷ cương tài chính, quản lý chặt chẽ thu, chi NSNN, chống thất thu, nợ đọng thuế, chuyển giá trốn thuế, chống gian lận thương mại, phấn đấu tăng thu NSNN; thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, thất thoát ngân sách, tài sản công, triệt để tiết kiệm các khoản chi để ưu tiên cho công tác phòng, chống dịch Covid - 19 và phục hồi, phát triển kinh tế - xã hội. Cùng với đó, tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định liên quan đến các "nút thắt, điểm nghẽn" chưa có quy định chi tiết, hoặc chưa hướng dẫn cụ thể (như pháp luật về NSNN, đầu tư công, đất đai, quản lý và sử dụng tài sản công, cổ phần hóa, quản lý hoạt động giao dịch, kinh doanh trên mạng Internet, thị trường bất động sản, trái phiếu doanh nghiệp, chứng khoán, khoáng sản, tài nguyên nước). Quyết liệt đôn đốc giải ngân vốn đầu tư công. Tăng cường các giải pháp phòng ngừa, bổ sung các biện pháp chế tài xử lý nghiêm, thu hồi đối với hành vi gây thất thoát, lãng phí trong quản lý, sử dụng đất đai, tài nguyên, khoáng sản như tình trạng đất đai của các dự án chậm đưa vào sử dụng, để hoang hóa, đất của các nông, lâm trường khai thác khoáng sản trái quy định, lãng phí tài nguyên nước.

Kiến nghị giải pháp căn cơ, trọng tâm, xác định trách nhiệm rõ ràng

Theo đánh giá của Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Trần Thanh Mẫn, nhìn chung Chính phủ, các Bộ, ngành và địa phương đã thực hiện khá nghiêm túc, quyết liệt công tác thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, góp phần huy động, quản lý, sử dụng tiết kiệm, hiệu quả nguồn lực phát triển đất nước.

Quang cảnh phiên họp
Ảnh: Hồ Long

Tuy nhiên, ở góc độ chuẩn bị báo cáo trình Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội, Thượng tướng Trần Quang Phương cho rằng, các báo cáo về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí đều có chung 1 mô típ nên khi nghiên cứu để đánh giá về sự tiến bộ cũng như những hạn chế, bất cập, tồn tại và những khuyết điểm mới phát sinh của từng năm rất khó. Toàn bộ những vấn đề ưu điểm, khuyết điểm nêu trong báo cáo không rõ. “Tôi có cảm giác là nếu như thay ngày và thay một vài tình hình, số liệu thì báo cáo của năm sau không khác gì năm trước”, Phó Chủ tịch Quốc hội Trần Quang Phương nói. 

Có cùng quan điểm trên, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nhấn mạnh, cần thay đổi cách viết báo cáo tóm tắt theo hướng chỉ nêu những vấn đề lớn, vấn đề quan trọng để Quốc hội thảo luận. Cùng với đó, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban Tài chính - Ngân sách bám sát chương trình thực hành tiết kiệm, chống lãng phí Chính phủ đã ban hành, chủ trì phối hợp với các cơ quan nêu cụ thể 5 – 7 việc nổi bật, tốt hơn so với những năm trước, trong đó, có địa chỉ, con số cụ thể để báo cáo Quốc hội mạch lạc, lắng đọng, làm nổi bật được kết quả. Qua đó, kịp thời động viên các Bộ, ngành, cơ quan, địa phương làm tốt; đồng thời, cũng phải nói rõ những hạn chế, tồn tại, khuyết điểm và kể cả những vấn đề Chính phủ phải có báo cáo thuyết minh, giải trình cụ thể hơn.

Đối với kiến nghị, Chủ tịch Quốc hội yêu cầu cũng phải nêu rõ, cụ thể như: về thể chế thì kiến nghị làm gì; từng lĩnh vực làm gì, như thế nào... chứ không kiến nghị theo kiểu chung chung; đồng thời, xem xét trách nhiệm cá nhân phải có địa chỉ. Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, “chúng ta đổi mới cách làm như thế thì mới khắc phục được, những năm sau hy vọng sẽ có chuyển biến”.

Kết luận nội dung làm việc, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải đề nghị, cần cụ thể hóa những giải pháp đẩy mạnh thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. Đồng thời, các Báo cáo cần cụ thể hơn về kết quả đạt được cũng như bất cập, hạn chế; rà soát, nêu bật những việc làm được, chưa làm được theo các mục tiêu, chỉ tiêu của Chương trình tổng thể Chính phủ về thực hành tiết kiệm, chống lãng phí năm 2021. Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ nghiên cứu, tiếp thu ý kiến các ý kiến để hoàn chỉnh, hoàn thiện báo cáo gửi Quốc hội, cơ quan thẩm tra, trong đó lưu ý về bố cục, cách trình bày tóm tắt để tập trung vào các vấn đề lớn và quan trọng, nêu nổi bật các vấn đề cụ thể và đánh giá, kiến nghị các giải pháp căn cơ, trọng tâm, xác định được trách nhiệm rõ ràng.

T. Thành