Sổ tay

Xử lý “rác" viễn thông 

Xem với cỡ chữ
Một trong những nhiệm vụ được Bộ Thông tin và Truyền thông đặt ra từ nay đến cuối năm 2020 là xử lý căn bản tình trạng sim "rác" cũng như những loại "rác" viễn thông phát sinh như tin nhắn "rác" hay cuộc gọi "rác". Trước những phiền toái đối với người dùng, thì đây được coi là động thái tích cực của cơ quan quản lý. Tuy nhiên, để xử lý được rác viễn thông, cần chế tài đủ mạnh đối với doanh nghiệp “chây ỳ”.

Cùng với công văn trên, trước đó Thanh tra Bộ Thông tin và Truyền thông cũng đã đề xuất giải pháp người dùng sẽ nhập số chứng minh nhân dân một lần khi nạp thẻ để cập nhật thông tin thuê bao. Theo kết quả thanh tra quản lý thông tin thuê bao vừa qua của thanh tra của bộ này cho thấy, các nhà mạng Viettel, VinaPhone, MobiFone, Vietnamobile, Gmobil đã để xảy ra nhiều trường hợp một người dùng chứng minh thư nhân dân đăng ký nhiều sim. Điển hình, Viettel ký 35.960 hợp đồng cộng tác viên với các cá nhân không phải là nhân viên của Viettel để triển khai điểm cung cấp dịch vụ viễn thông lưu động...

Trước thực tế này, Cục Viễn thông, Bộ Thông tin và Truyền thông đã có Công văn số 2568/CVT-TNTK về việc thực hiện ngăn chặn cuộc gọi rác gửi các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ viễn thông. Đây là biện pháp ngăn chặn tình trạng cuộc gọi quấy rối (cuộc gọi rác) gây cản trở, ảnh hưởng đến công việc, sinh hoạt bình thường của người dân có chiều hướng ngày càng gia tăng. Đồng thời tăng cường bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và bảo đảm thị trường viễn thông phát triển bền vững, lành mạnh. Theo đó, Cục Viễn thông cùng các doanh nghiệp thống nhất 5 tiêu chí để xác định cuộc gọi rác gồm tần suất thực hiện cuộc gọi; tỷ lệ cuộc gọi có thời gian liên lạc ngắn; tỷ lệ cuộc gọi có thời gian giữa các cuộc gọi ngắn; tỷ lệ gọi đi cho các thuê bao không có mối quan hệ; đặc điểm hành vi sử dụng. Các tiêu chí này được sử dụng công nghệ phân tích dữ liệu (big data) và máy học (machine learning) để nhận diện thuê bao nghi ngờ phát tán cuộc gọi rác.

Cùng với các tiêu chí trên, Cục Viễn thông cũng đưa ra cách thức để nhà mạng ngăn chặn cuộc gọi rác theo 4 bước. Trong đó, sau khi nghi ngờ thuê bao phát tán cuộc gọi rác, nhà mạng thu thập ý kiến phản hồi của khách hàng đã nhận cuộc gọi nghi ngờ có hành vi thực hiện cuộc gọi rác (thu thập qua tin nhắn và khách hàng có thể trả lời bằng cách nhấn nút có hoặc không). Việc ngăn chặn thuê bao thực hiện cuộc gọi rác dựa trên số lượng phản hồi (theo quy định) càng nhiều càng tốt từ khách hàng sẽ được nhà mạng chặn chiều gọi đi của thuê bao phát tán cuộc gọi rác...

Liên quan đến vấn đề này, Điểm b, a và d, Khoản 2, Điều 13, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, quy định, các nhà mạng có trách nhiệm thực hiện các biện pháp ngăn chặn hành vi phát tán cuộc gọi rác để bảo vệ người tiêu dùng. Trong đó, nhà mạng xây dựng, phát triển giải pháp kỹ thuật ngăn chặn phương tiện, dịch vụ do mình quản lý bị sử dụng vào mục đích quấy rối người tiêu dùng; từ chối cho tổ chức, cá nhân, kinh doanh hàng hóa, dịch vụ sử dụng phương tiện, dịch vụ do mình quản lý nếu việc sử dụng có khả năng dẫn đến quấy rối người tiêu dùng; ngừng cho tổ chức, cá nhân kinh doanh hàng hóa, dịch vụ sử dụng phương tiện, dịch vụ do mình quản lý để thực hiện hành vi quấy rối người tiêu dùng theo yêu cầu của người tiêu dùng hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Trường hợp doanh nghiệp viễn thông không thực hiện biện pháp ngăn chặn cuộc gọi rác thì có thể bị xem xét xử phạt vi phạm hành chính theo quy định. Ngoài ra, Chỉ thị số 01/CT-BTTTT ngày 3.1.2019 của Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông về định hướng phát triển ngành năm 2020, đã xác định việc xử lý căn bản các loại rác viễn thông (sim rác, tin nhắn rác, cuộc gọi rác) là trách nhiệm của người đứng đầu các tập đoàn, doanh nghiệp viễn thông để phát triển thị trường bền vững, lành mạnh.

Nguyễn Minh