Dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Chứng khoán

Vẫn còn khoảng trống 

Xem với cỡ chữ
Tại Hội thảo "Lấy ý kiến doanh nghiệp dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Chứng khoán” ngày 16.7, nhiều đại biểu cho rằng, dự thảo Nghị định này đã cập nhật và tiếp thu các phương pháp quản lý tiên tiến của khu vực và quốc tế nhằm tăng tính minh bạch và niềm tin của nhà đầu tư. Tuy vậy, dự thảo Nghị định vẫn còn một số khoảng trống, ví dụ về chứng chỉ lưu ký không có quyền biểu quyết (NVDR).

Còn “khoảng trống” về NVDR

Dự thảo Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Chứng khoán sửa đổi 2019 gồm 269 điều và 9 chương quy định chi tiết về chào bán, phát hành chứng khoán và chào mua công khai; tổ chức thị trường giao dịch chứng khoán; đăng ký chứng khoán, bù trừ và thanh toán giao dịch chứng khoán, thành viên của tổng công ty lưu ký và bù trừ chứng khoán Việt Nam, tổ chức mở tài khoản trực tiếp; công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ, chi nhánh, văn phòng đại diện, công ty quản lý quỹ nước ngoài tại Việt Nam…

Toàn cảnh Hội thảo

Vụ trưởng Vụ Chào bán Chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước Bùi Hoàng Hải cho biết, “Nghị định này sẽ góp phần đơn giản hóa thủ tục hành chính, cải thiện môi trường kinh doanh, hướng tới ngày càng minh bạch; giúp hoàn thiện cơ sở pháp lý cho các hoạt động trên thị trường chứng khoán; bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp và sự công bằng cho các tổ chức, cá nhân trên thị trường chứng khoán”.

Phó Chủ tịch Hiệp hội kinh doanh chứng khoán Hoàng Hải Anh nhìn nhận, một số điểm mới của Nghị định quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Chứng khoán có vẻ sẽ khiến hoạt động quản lý khó hơn nhưng nó sẽ là một mốc quan trọng trong hoạt động của thị trường. Chẳng hạn quy định về việc cho phép chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) của các công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty cổ phần… Dự thảo đã tăng cường tính minh bạch hơn trên thị trường theo các chuẩn mực quốc tế. Điều này sẽ khuyến khích mạnh mẽ tổ chức, cá nhân tham gia đầu tư và hoạt động trên thị trường chứng khoán mạnh hơn, từ đó tạo ra kênh huy động vốn trung và dài hạn hiệu quả hơn cho nền kinh tế.

Đại diện Công ty quản lý quỹ VinaCapital Lê Thị Hồng Hải cũng khẳng định, dự thảo đã cập nhật và tiếp thu các phương pháp quản lý tiên tiến đến từ kinh nghiệm của các nước trong khu vực và quốc tế, trong đó tận dụng lợi thế tối đa của công nghệ thông tin để tăng chuyên môn hóa, tăng tính minh bạch và niềm tin của nhà đầu tư. Tuy nhiên, bà Hải cho rằng, Luật Doanh nghiệp (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua có quy định về phát hành NVDR, là một loại chứng chỉ lưu ký đặc biệt, nhưng dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Chứng khoán vẫn còn khoảng trống về nội dung này. Theo bà Hải, dự thảo Nghị định cần quy định cụ thể về việc phát hành, chào bán và quản lý loại chứng chỉ này, trong đó, cần nêu rõ thời gian dự kiến triển khai. Bởi vì NVDR là một loại chứng khoán tiềm năng, thu hút lượng lớn tổ chức và cá nhân nước ngoài tham gia thị trường chứng khoán Việt Nam.

Doanh nghiệp niêm yết không nhất thiết phải qua giao dịch Upcom?

Liên quan đến hoạt động của nhà đầu tư nước ngoài, Giám đốc Luật và kiểm soát nội bộ, Công ty CP Chứng khoán SSI Nguyễn Kim Long cho rằng, tại Điều 130.5, cần bỏ quy định “đại diện giao dịch, tổ chức kinh doanh chứng khoán cung cấp dịch vụ cho nhà đầu tư nước ngoài”. Bởi vì, trách nhiệm tuân thủ tỷ lệ sở hữu nước ngoài trước tiên thuộc về bản thân nhà đầu tư, nó ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi, nghĩa vụ của nhà đầu tư khi thực hiện đầu tư trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Về xác định nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp, Điều 47 dự thảo quy định: “Tổ chức phát hành, công ty quản lý quỹ có trách nhiệm xác định, lựa chọn nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp và lưu trữ tài liệu về việc xác định tư cách nhà đầu tư chứng khoáng chuyên nghiệp tham gia đợt chào bán”. Theo ông Long, tổ chức phát hành chỉ có thể xác định đối tượng nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp khi chào bán sơ cấp, còn giao dịch thứ cấp giữa các nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp với nhau cần bên thứ ba xác định. Vì vậy, cần giao tổ chức tài chính trung gian hoặc cơ quan quản lý xác định đối tượng nhà đầu tư chứng khoán chuyên nghiệp và cần có một điều riêng trong dự thảo quy định rõ về việc này.

Cũng theo ông Long, cần phải quy định rõ ràng, đầy đủ hơn về đại diện người sở hữu trái phiếu. Mối quan hệ giữa đại diện người sở hữu trái phiếu và các trái chủ cũng cần được làm rõ dưới góc độ pháp lý. Đại diện người sở hữu trái phiếu có phải là người được ủy quyền của các trái chủ hay không? Có phát sinh các nghĩa vụ khác của người nhận ủy quyền theo quy định của Bộ luật Dân sự hay không?

Còn theo đại diện Hiệp hội Kinh doanh chứng khoán Việt Nam, cần cân nhắc lại quy định điều kiện của doanh nghiệp niêm yết phải là doanh nghiệp đã chào bán cổ phiếu ra công chúng, cổ phần hóa hoặc đã giao dịch trên Upcom nhằm khuyến khích các doanh nghiệp đăng ký niêm yết, huy động vốn đầu tư nước ngoài qua thị trường chứng khoán. Thực tế, một số doanh nghiệp lớn khi có nhu cầu niêm yết hoặc huy động vốn qua giao dịch chứng khoán gắn với niêm yết cổ phiếu ngay trên Sở giao dịch chứng khoán chứ ít khi đăng ký giao dịch trên Upcom vì thị trường Upcom không thực sự hấp dẫn đối với nhà đầu tư nước ngoài. Ngoài ra, nên tiếp tục nghiên cứu và cân nhắc thêm việc mở rộng điều kiện doanh nghiệp niêm yết không nhất thiết phải là doanh nghiệp đã giao dịch Upcom.

An Thiện

Truyền hình