Chiến dịch bầu cử Tổng thống Mỹ 2020

“Lựa chọn lịch sử” của ông Biden 

Xem với cỡ chữ
Ứng viên Tổng thống Joe Biden của đảng Dân chủ vừa công bố danh tính ứng cử viên Phó Tổng thống, và không ngoài dự đoán, đó là nữ Thượng nghị sĩ 55 tuổi Kamala Harris, người được truyền thông Mỹ đồng loạt gọi là “lựa chọn lịch sử” của ông Biden.

Nhân vật được lựa chọn

Thống đốc Michigan Gretchen Whitmer, ngôi sao đang lên của đảng Dân chủ, từng được xem là nhân vật rất có tiềm năng cho vị trí này, bởi năng lực nổi bật tại bang chiến trường quan trọng cũng như phản ứng tích cực của bà đối với sự bùng phát dịch Covid-19 ở đây. Tuy nhiên, cuối mùa xuân vừa qua, nước Mỹ đã phải đối mặt với nhiều vụ biểu tình dẫn đến bạo loạn liên quan đến phân biệt chủng tộc và bất bình đẳng sau cái chết của George Floyd, người đàn ông da màu bị cảnh sát dùng bạo lực quá mức. Bà Whitmer sau đó đã gửi lời tới nhóm tranh cử của ông Biden rằng, mặc dù rất tự hào nhưng bà không muốn trở thành ứng cử viên cho vị trí phó tướng nữa và gợi ý ông nên chọn ứng viên là phụ nữ da màu.

Khi các cuộc biểu tình phản đối cái chết của Floyd và nhiều người da màu tràn ngập các con phố khắp cả nước, bản thân một loạt đảng viên Dân chủ cũng thúc giục ông Biden trao vé cho một phụ nữ da màu và ông đã gật đầu. Bởi lựa chọn này có tầm quan trọng sống còn trong chiến dịch tranh cử của ông.

Nhân vật được chọn chính là Thượng nghị sĩ bang California Kamala Harris, người phụ nữ da màu đầu tiên được chọn vào vị trí quan trọng này của một đảng lớn. Bà cũng mới là phụ nữ thứ 3 trên toàn nước Mỹ được chọn làm ứng viên phó tổng thống của một chính đảng, sau bà Geraldine Ferraro - ứng cử viên phó tổng thống của đảng Dân chủ năm 1984 và bà Sarah Palin - ứng viên phó tổng thống của đảng Cộng hòa năm 2008.

Danh sách ứng cử viên ban đầu của ông Biden khá dài, khoảng 20 thống đốc, thượng nghị sĩ, nữ dân biểu, thị trưởng và nhiều cái tên thành công khác của đảng Dân chủ. Tuy nhiên, ngay từ đầu, một số cố vấn của ông Biden đã coi Harris là lựa chọn hợp lý. Bởi bà là một trong những nhân vật nổi tiếng nhất của đảng. Kamala Harris còn là nhà vận động tranh cử kỳ cựu, không ít lần làm nên lịch sử: Nữ luật sư quận đầu tiên của San Francisco; nữ thẩm phán đầu tiên của California; người Mỹ gốc Ấn đầu tiên được bầu vào Thượng viện Mỹ và mới chỉ là nữ Thượng nghị sĩ da màu thứ 2 của xứ sở cờ hoa. Bà thậm chí từng nỗ lực trở thành nữ ứng viên Tổng thống da màu đầu tiên đại diện cho phái Dân chủ nhưng thất bại.

Nguồn: Getty image

Lý do lựa chọn

Với việc lựa chọn bà Kamala Harris, ông Biden sẽ có lợi thế trước mắt là cơ hội đến gần với 2 lớp cử tri đặc thù: Người da màu và phụ nữ ở Mỹ. Theo Market Watch, vào những năm 1980 ở Mỹ, nam giới có xu hướng ủng hộ đảng Cộng hòa và phụ nữ hướng đến đảng viên Dân chủ. Nhưng hiện đã có nhiều phụ nữ hơn ở Mỹ, chiếm 54% số cử tri, trong khi tỷ lệ đi bầu ở nữ giới cao hơn nam giới. Do đó, Kamala Harris là một lợi thế kép cho đảng Con lừa. Thực tế, những lợi thế trên từng giúp đảng Dân chủ giành được đa số phiếu phổ thông trong 6/7 cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ gần đây (năm 1992, 1996, 2000, 2008, 2012, 2016).

Ngoài ra, nhận thức rõ vấn đề tuổi tác có thể là mối bận tâm với một số cử tri, ông Biden, 77 tuổi, cho biết ông là “cầu nối” cho các nhà lãnh đạo mới của đảng Dân chủ, và bằng cách chọn bà Harris, người thua mình hơn 20 tuổi, ông đã nâng tầm một nhân vật hàng đầu từ thế hệ trẻ trong đảng.

Chưa hết, với nền tảng đa chủng tộc, bố mẹ của bà Harris đều là người nhập cư, những người ủng hộ tin rằng bà có thể bổ sung cho ông Biden như một biểu tượng của nước Mỹ đang thay đổi.

    Vậy việc lựa chọn nhân vật số 2 này sẽ có tác động thế nào trong giai đoạn nước rút của cuộc bầu cử tổng thống Mỹ?

Ông Christopher J. Devine, nhà nghiên cứu về khoa học chính trị tại Đại học Dayton, Ohio, cho rằng lá phiếu của người dân Mỹ bày tỏ sự ủng hộ đối với ứng viên tổng thống chứ không phải nhân vật số 2. Tuy nhiên, một số nhà phân tích tin rằng, việc lựa chọn đối tác liên danh có thể giúp các ứng viên tổng thống thu hút cử tri chính từ nhóm ủng hộ riêng hoặc bang quê nhà của người được họ chọn. Hơn nữa, việc lựa chọn đối tác đem lại cho cử tri cái nhìn sâu hơn, cụ thể hơn về ứng cử viên chính, giúp họ trả lời câu hỏi ông/bà ấy sẽ ủng hộ điều gì và cá nhân đó sẽ làm việc như thế nào khi đắc cử.

Mặc dù phía Dân chủ đạt được sự ủng hộ thống nhất đối với việc lựa chọn bà Harris, song các đồng minh của Tổng thống Donald Trump đã nhanh chóng chỉ trích vị phó tướng của đối thủ là có quan điểm quá tự do, đồng thời chỉ ra rằng chiến dịch tranh cử chính của bà để trở thành ứng cử viên đại diện của đảng Dân chủ tham gia cuộc bầu cử tổng thống Mỹ 2020 có xung đột với ông Biden. Họ dẫn chứng, trong các cuộc tranh luận sơ bộ của đảng Dân chủ năm ngoái, bà Harris và ông Biden đã đụng độ quan điểm nhiều lần. Tổng thống Donald Trump còn cho biết bà Harris từng nhiều lần chỉ trích ông Biden, bao gồm cả vấn đề chủng tộc lẫn quấy rối phụ nữ.

Theo nhiều người, bà Harris đã đạt được bước chạy đà quan trọng trong cú bắt tay “lịch sử”, đặc biệt là khi ông Biden thắng cử. Bởi với tuổi cao, ông khó tái đắc cử 4 năm sau đó, đồng nghĩa với con đường trở thành nữ Tổng thống đầu tiên của nước Mỹ với Kamala Harris rộng mở hơn bao giờ hết. Thậm chí ông Bill Bennett, một chuyên gia bảo thủ nói trên Fox News, sự lựa chọn ứng viên phó tổng thống đã làm lu mờ cả ứng viên tổng thống của đảng Con lừa.

Ngọc Minh