PHÁP LUẬT
Cập nhật 10:52 | 03/04/2020 (GMT+7)
.
Luật Thư viện

Mở ra trang mới cho văn hóa đọc

08:15 | 16/02/2020
Được Quốc hội thông qua ngày 21.11.2019 và có hiệu lực từ ngày 1.7.2020, Luật Thư viện được kỳ vọng sẽ mở ra trang mới cho văn hóa đọc trước những thách thức, áp lực của thời đại Cách mạng Công nghiệp 4.0.

 Một trong những điểm mới đáng chú ý của Luật Thư viện năm 2019 là quy định, lấy ngày 21.4 là Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam nhằm khuyến khích người Việt Nam đọc sách; tôn vinh giá trị của sách; nâng cao trách nhiệm của các cấp, các ngành, các tổ chức xã hội đối với việc xây dựng và phát triển văn hóa đọc Việt Nam.

Xã hội hóa hoạt động thư viện

Với 6 chương, 52 điều, Luật Thư viện đã cụ thể hóa các chế định về quyền con người, quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân được Hiến pháp 2013 quy định. Đó là, quyền tiếp cận thông tin, quyền hưởng thụ và tiếp cận các giá trị văn hóa, sử dụng các cơ sở văn hóa. So với Pháp lệnh Thư viện năm 2000, Luật Thư viện có nhiều điểm mới, cần thiết cho sự phát triển thư viện như: Xã hội hóa và hiện đại hóa hoạt động thư viện. Ngoài ra, Luật cũng có các quy định chuẩn hóa hoạt động thư viện, trong đó chú trọng ứng dụng công nghệ thông tin, phát triển thư viện số và đẩy mạnh liên thông thư viện. Bên cạnh đó, Luật cũng đã ban hành một số điều quy định cụ thể về phát triển, hiện đại hóa thư viện, để các thư viện phát triển và vận hành theo xu thế của thời đại với những yêu cầu đặt ra trong Cách mạng Công nghiệp 4.0. Trong đó, Luật quy định, xây dựng cơ sở dữ liệu, thư viện số là chức năng, nhiệm vụ của tất cả các loại hình thư viện. Việc phát triển tài nguyên thông tin số được dựa trên cơ sở thu thập tài liệu số hoặc số hóa tài liệu của thư viện. Người sử dụng được cung cấp quyền truy cập trực tiếp tới tài nguyên thông tin số và các dạng khác.

Trên cơ sở xác định các loại thư viện, Luật đã quy định các nguyên tắc hoạt động thư viện, trong đó lấy người sử dụng làm trung tâm là một trong những nội dung cơ bản. Đồng thời, luật hóa quy trình hoạt động chuyên môn nghiệp vụ mà các thư viện cần triển khai thực hiện, bổ sung một số các hoạt động nhằm thúc đẩy việc ứng dụng công nghệ thông tin, liên thông thư viện, tăng cường liên kết, chia sẻ, phát triển văn hóa đọc và hợp tác quốc tế về thư viện. Theo đánh giá của các chuyên gia, với việc xã hội hóa thư viện sẽ tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước cùng tham gia xây dựng, cùng tự nguyện đóng góp tiền bạc, công sức để phát triển thư viện. Nhất là trong thời đại Cách mạng Công nghiệp 4.0, các thông tin, tri thức trong hệ thống thư viện phải được chuyển tải nhanh chóng tới bạn đọc qua internet. Khi các thư viện ở nước ta đẩy nhanh việc số hóa tài liệu, xây dựng thư viện điện tử, thư viện đa phương tiện, liên thông thư viện, truy cập mở… sẽ đáp ứng tốt nhu cầu độc giả thời đại mới.


Luật Thư viện có nhiều quy định về thư viện số và văn hóa đọc

Không để Luật chờ văn bản hướng dẫn

Nhận thấy vai trò cũng như tầm quan trọng mà Luật Thư viện đem lại trong việc thúc đẩy văn hóa đọc, ngay khi Luật được ban hành, cuối tháng 12.2019, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã tổ chức hội nghị triển khai Luật nhằm tuyên truyền Luật tới người dân; đồng thời tiến hành xây dựng các văn bản hướng dẫn để tạo hành lang pháp lý đưa Luật Thư viện vào đời sống. Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Trịnh Thị Thủy cho rằng, Luật Thư viện được Quốc hội Khóa XIV thông qua tại Kỳ họp thứ Tám là sự kiện có ý nghĩa to lớn đối với ngành văn hóa và thư viện, tạo hành lang pháp lý cho hoạt động thư viện và phát triển văn hóa đọc, bảo đảm cho người dân có điều kiện tiếp cận thư viện và tri thức tốt hơn, thực hiện việc học tập suốt đời thuận lợi ở mọi nơi trên đất nước Việt Nam. Chính vì vậy, dù mới được Quốc hội thông qua nhưng công tác tuyên truyền về Luật phải được thực hiện từ sớm, nghiêm túc để khi Luật có hiệu lực, nhận thức của công chúng về Luật sẽ rõ ràng. Ý thức tuân thủ Luật cũng sẽ được nâng cao.

Để Luật đi vào cuộc sống, nhiều chuyên gia pháp lý cho rằng, việc như xây dựng các văn bản hướng dẫn là nhân tố vô cùng quan trọng. Trong đó, các văn bản hướng dẫn không chỉ kịp thời về mặt thời gian mà còn phải phù hợp tránh tình trạng Luật và các hướng dẫn thiếu đồng bộ khiến địa phương khó triển khai. Cùng với đó, cần phải tăng cường công tác tuyên truyền để các địa phương, người dân, doanh nghiệp nắm rõ được các quy định của Luật. Theo đó, việc tuyên truyền không chỉ tiến hành đại trà bằng các hình thức, tọa đàm, hội thảo, hội nghị mà còn được thể hiện dưới các hình thức như nội quy dán ở Thư viện; tờ rơi các nội dung cơ bản của Luật…

Thái Yến
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang