PHÁP LUẬT
Cập nhật 01:35 | 10/12/2019 (GMT+7)
.
Cai nghiện ma túy tại cộng đồng

Tháo gỡ từ chính sách

08:30 | 14/11/2019
Số người nghiện ma túy, đặc biệt là ma túy tổng hợp ngoài cộng đồng hiện không nhỏ, tuy nhiên công tác quản lý còn nhiều bất cập. Trong đó nổi lên là sự chồng chéo, không thống nhất trong chính sách pháp luật.

Nhiều cơ sở không có người bệnh

Mặc dù các ngành chức năng đã triển khai nhiều giải pháp quyết liệt, song các loại tội phạm và tệ nạn xã hội, đặc biệt là tệ nạn ma túy, vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp. Hoạt động trung chuyển ma túy và tiền chất qua địa bàn thành phố với quy mô ngày càng lớn và thành phần đối tượng đa dạng hơn. Ðối tượng sử dụng ma túy ngày càng trẻ hóa. Công tác cai nghiện ma túy được xem là giải pháp hiệu quả nhằm hạn chế những hệ luỵ, tác hại ma túy, tuy nhiên công tác cai nghiện ma tuý, nhất là ở cộng đồng đang gặp rất nhiều khó khăn, thách thức.

Chia sẻ về những khó khăn trong công tác cai nghiện ma túy, báo cáo của Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tỉnh Thanh Hóa cho biết, ngay từ khi Nghị định số 221/2013/NĐ-CP ngày 30.12.2013 của Chính phủ có hiệu lực, quy định về chế độ áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc (sau này được sửa đổi, bổ sung một số điều tại Nghị định số 136/2016/NĐ-CP ngày 9.9.2016) quá trình triển khai, áp dụng các quy phạm pháp luật gặp nhiều khó khăn, rào cản cho tất cả các đối tượng thi hành pháp luật trong lĩnh vực cai nghiện ma túy.

Theo đó, sau hơn 4 năm thực hiện Nghị định, nhìn chung người nghiện đưa vào cơ sở điều trị thấp, thậm chí có cơ sở không có người bệnh. Có địa phương vận dụng, lách luật, ban hành cơ chế riêng biệt để đưa các đối tượng vào các cơ sở nhưng cũng để lại rất nhiều hệ lụy, dễ vi phạm pháp luật và mất tính an toàn trong thi hành công vụ, tạo dư luận xã hội không tốt, không đúng với hoạt động cai nghiện.

Thực tế, phản ánh từ nhiều địa phương khác cũng cho rằng, ngay cả khi phát hiện người nghiện ma túy tổng hợp, việc xử lý theo quy định của pháp luật hiện cũng gặp nhiều vướng mắc. Bởi, để lập hồ sơ áp dụng biện pháp xử lý hành chính đối với người nghiện ma túy thì phải xác định tình trạng nghiện của người nghiện. Ðể xác định tình trạng này, các cơ quan chức năng phải giữ đối tượng trong thời gian hai đến ba ngày trong tình trạng cách ly. Trong khi đó, quy định về tạm giữ hành chính chỉ được phép tối đa không quá 12 giờ.

Chồng chéo và nhiều lỗ hổng

 Theo Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội, trên cả nước có 105 cơ sở cai nghiện công lập, công suất theo thiết kế cho hơn 54.000 người cai nghiện; hiện tại đang điều trị cai nghiện cho hơn 38.000 nghìn người. Cả nước có khoảng 53.000 người đang được điều trị, cai nghiện thay thế bằng Methadone. Tuy nhiên, công tác cai nghiện vẫn tồn tại những khó khăn, bất cập; nhiều địa phương chưa cân đối được nguồn lực và chưa bố trí được kinh phí phù hợp cho công tác cai nghiện. Do đó, công tác cai nghiện chưa đạt hiệu quả như mong muốn.

Tại hội thảo về công tác phòng chống cai nghiện ma túy, do Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội tổ chức mới đây, nhiều ý kiến cho rằng, khó khăn trong công tác quản lý người nghiện ma túy còn đến từ lỗ hổng, sự chồng chéo, bất cập, không thống nhất trong chính sách pháp luật. Luật Phòng, chống ma túy quy định tổ chức cai nghiện bắt buộc cho người từ 12 đến dưới 18 tuổi, trong khi Luật Xử lý vi phạm hành chính quy định chỉ áp dụng biện pháp này đối với người đủ 18 tuổi trở lên. Luật Phòng, chống ma túy quy định người nghiện sau khi chấp hành xong hình thức cai nghiện buộc phải áp dụng biện pháp quản lý sau cai nghiện từ 1 đến 2 năm, trong khi đó, Luật Xử lý vi phạm hành chính yêu cầu trả về địa phương những trường hợp đã chấp hành xong quyết định cai nghiện bắt buộc.

Thực tế cho thấy, những năm gần đây, tốc độ gia tăng các loại ma túy mới, độ gây nghiện, gây hại cho người sử dụng đã phát triển đến hàng nghìn loại chất một cách nhanh chóng. Các thảm họa của người sử dụng ma túy, hành vi gây tội ác của người nghiện trong xã hội ngày càng gia tăng, nguy hiểm hơn. Chính vì vậy, ngành chức năng cần nhanh chóng có những giải pháp tháo gỡ để công tác cai nghiện ma túy đạt hiệu quả như mong muốn.

Đề xuất về giải pháp, Sở Lao động, Thương binh và Xã hội TP Hồ Chí Minh kiến nghị, để công tác cai nghiện ma túy có hiệu quả đối với người nghiện ma túy không có nơi cư trú ổn định, thì tiếp tục đưa vào cơ sở xã hội để tòa án xem xét, quyết định đưa đi cai nghiện bắt buộc. Ðối với các đối tượng đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi cần được đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc dành riêng cho họ sau khi áp dụng các hình thức cai nghiện tại gia đình, cộng đồng nhưng không thành công. Ðối với người có nơi cư trú ổn định thì giáo dục tại phường, xã, thị trấn; cai nghiện tại gia đình, cộng đồng.

Ở góc độ khác, đại diện Sở Lao động, Thương binh và Xã hội tỉnh Thanh Hóa cho rằng, cần xác định rõ địa vị pháp lý của cơ sở cai nghiện ma túy trong hệ thống đơn vị sự nghiệp công lập, chuẩn xác của loại hình cơ sở là gì? Có thực sự là đơn vị sự nghiệp công lập có cơ chế tự chủ về kinh phí bảo đảm duy trì hoạt động không? Ngoài ra, cần đơn giản hóa các thủ tục, trình tự, hướng dẫn thực hiện, giải quyết vấn đề đưa người nghiện đi cai; cơ cấu, tổ chức bộ máy, vị trí việc làm phù hợp… nhằm bảo đảm công tác cai nghiện cho người nghiện ma túy đạt hiệu quả cao nhất.

Bảo Anh
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang