PHÁP LUẬT
Cập nhật 20:52 | 21/11/2019 (GMT+7)
.
Đổi mới quản lý đơn vị sự nghiệp công lập

Chủ trương đúng, thực thi vướng

12:29 | 05/11/2019
Thực tế, đổi mới hoạt động, tinh gọn các đơn vị sự nghiệp công lập đã được đề ra nhưng chưa đạt được nhiều kết quả, điều này đòi hỏi cần xây dựng hành lang pháp lý đầy đủ để khắc phục tình trạng “chủ trương thì đúng nhưng làm thì vướng”.

Thực hiện còn nửa vời

Thứ trưởng Bộ Nội vụ Triệu Văn Cường cho biết, trong những năm qua, vấn đề đổi mới và hoàn thiện công tác quản lý của các đơn vị sự nghiệp công lập luôn nhận được sự quan tâm rất lớn của Đảng và Nhà nước. Nhiều chủ trương, chính sách, biện pháp đổi mới hệ thống tổ chức và hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập đã được thể hiện rõ trong các văn kiện, nghị quyết của Đảng và Chính phủ như: Nghị định số 43/2006/NĐ-CP ngày 25.4.2006; Nghị định số 16/2015/NĐ-CP ngày 14.2.2015, Nghị quyết số 19-NQ/TW ngày 25.10.2017. Thực tế, việc thực hiện đổi mới cơ chế tự chủ tại các đơn vị sự nghiệp công lập đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Tuy nhiên, thực tiễn cho thấy, cơ chế tự chủ đối với các đơn vị sự nghiệp công lập vẫn còn nhiều bất cập, không chỉ tiến độ thực hiện chậm, mà các cơ chế chính sách còn chưa đồng bộ.


Nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ Văn Tất Thu cũng cho rằng, các văn bản của Đảng và Nhà nước liên quan đến việc đổi mới quản lý các đơn vị sự nghiệp công lập đã ban hành đầy đủ, tuy nhiên, việc triển khai thực hiện “tương đối nửa vời”.

Bàn về thực trạng quản lý và hoạt động các đơn vị sự nghiệp công lập hiện nay, nguyên Vụ trưởng Vụ Cải cách hành chính, Bộ Nội vụ Đinh Duy Hòa cho biết, hiện nay cả nước có koảng 58.000 đơn vị hưởng ngân sách nhà nước. Có quá nhiều đơn vị sự nghiệp công lập, hàng năm các đơn vị này tiêu tốn một lượng lớn ngân sách nhà nước, tuy vậy hoạt động của không ít đơn vị sự nghiệp công lập không hiệu quả. Biểu hiện là người nhiều, sử dụng tiền từ ngân sách nhà nước kém hiệu quả; chất lượng dịch vụ công do đơn vị sự nghiệp công lập cung cấp kém, chưa đáp ứng yêu cầu và kỳ vọng của người thụ hưởng dịch vụ”. Đã đến lúc chúng ta cần tính toán, có giải pháp quản lý hiệu quả các đơn vị sự nghiệp công lập, không thể dàn trải ra để nuôi các tổ chức đó mãi.

Tại Hội thảo “Đổi mới quản lý đơn vị sự nghiệp công lập theo hướng mô hình quản trị doanh nghiệp” do Bộ Nội vụ tổ chức mới đây,  nguyên Vụ trưởng Vụ Cải cách hành chính, Bộ Nội vụ Đinh Duy Hòa khẳng định: Phải nhận diện chính xác đơn vị sự nghiệp công lập là gì thì mới có thể đổi mới, cải cách. Theo ông Hòa, có 5 đặc trưng để nhận diện, đó là đơn vị sự nghiệp công lập do Nhà nước lập ra; người làm việc trong đơn vị sự nghiệp công lập là người Nhà nước; cung cấp dịch vụ sự nghiệp công cho xã hội; hoạt động dựa vào ngân sách nhà nước và hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận.

Tăng cường vai trò giám sát của người dân

Theo các chuyên gia ngành nội vụ, về nguyên tắc, đơn vị sự nghiệp công lập không thể hoạt động như doanh nghiệp. Nếu có đơn vị nào có thể hoạt động như doanh nghiệp thì cần chuyển ngay những đơn vị này thành doanh nghiệp. Giới hạn đổi mới hoạt động của đơn vị sự nghiệp công lập chính là ở điểm này. Vì vậy, không thể cổ súy cho phương châm cố gắng tạo điều kiện để đơn vị sự nghiệp công lập vươn lên tự chủ đến mức Nhà nước không cần chi từ ngân sách cho các tổ chức này. Theo đó, những biện pháp nhằm đổi mới, cải cách đơn vị sự nghiệp công lập chính là nhằm vào tăng tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm, tiết kiệm, sử dụng hợp lý nguồn lực được Nhà nước cấp, nâng cao chất lượng dịch vụ công mà các đơn vị sự nghiệp công lập cung cấp cho người dân, xã hội.

Nguyên Thứ trưởng Bộ Nội vụ Văn Tất Thu khẳng định, muốn đổi mới quản lý các đơn vị sự nghiệp công lập thì việc cần làm là không hành chính hóa đơn vị sự nghiệp công lập; đẩy mạnh và chuyển sang cơ chế tự chủ, tự chịu trách nhiệm. Đồng thời, chuyển từ phục vụ sang dịch vụ, nâng cao chất lượng dịch vụ do các đơn vị sự nghiệp công lập cung cấp; thực hiện khoán biên chế sang khoán tiền lương để kích thích chất lượng hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập. Và để vận dụng mô hình quản trị doanh nghiệp vào quản trị đơn vị sự nghiệp công lập, cần thực hiện giải pháp về đổi mới quản lý nhà nước đối với đơn vị sự nghiệp công lập, trong đó, cần tách quản lý nhà nước với quản trị đơn vị sự nghiệp công lập; đổi mới quyền và trách nhiệm của cơ quan chủ quản (Bộ, UBND) đối với đơn vị sự nghiệp công lập; bảo đảm công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình của đơn vị sự nghiệp công lập; tăng cường vai trò giám sát của người dân và các tổ chức xã hội đối với kết quả hoạt động của đơn vị sự nghiệp công lập.

Khẳng định việc đổi mới đơn vị sự nghiệp công lập theo định hướng cơ chế quản lý doanh nghiệp là tất yếu, song Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương Trần Kim Chung lưu ý: Đổi mới gì thì đổi mới nhưng việc vận hành phải đủ các điều kiện về quản lý, quản trị nội bộ, nhân sự, tài chính và tổ chức bộ máy. Vì vậy, để đổi mới hiệu quả, cần xây dựng hành lang pháp lý đầy đủ trong vấn đề này, bởi nếu không sẽ dẫn tới tình trạng “chủ trương thì đúng nhưng cứ làm là vướng”. Ngoài ra, cần làm rõ nội hàm của mô hình quản trị doanh nghiệp theo hướng gì, cần những yếu tố, điều kiện nào khi tiến hành chuyển đổi từ đơn vị sự nghiệp công lập sang đơn vị tự chủ. Người đứng đầu các bộ, ngành, Chủ tịch UBND cấp tỉnh và người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị trực thuộc bộ, ngành, địa phương phải thực hiện đúng quy định về quản lý biên chế sự nghiệp và tinh giản biên chế…

Bảo Hân
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang