PHÁP LUẬT
Cập nhật 08:00 | 19/08/2019 (GMT+7)
.
Nguy cơ xâm hại trẻ em

Khi phụ huynh ngại trao đổi

07:33 | 06/07/2019
Từ tiếp cận quyền cho thấy, gia đình là chủ thể chính chịu trách nhiệm thực hiện quyền trẻ em khỏi mọi hình thức bị lạm dụng, xâm hại. Còn từ góc độ chức năng, gia đình có trách nhiệm cung cấp các kiến thức và kỹ năng cho trẻ em để phòng ngừa xâm hại.

Trang bị kỹ năng cho trẻ em

Gia đình là nơi đầu tiên và cũng là nơi gần gũi nhất trong việc giáo dục các kiến thức giới tính cho con, giáo dục các kỹ năng phòng tránh xâm hại tình dục. TS. Đặng Bích Thủy, Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới, Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam cho rằng, việc nhận biết thủ phạm xâm hại tình dục không phải là kỹ năng dễ dàng. Bởi, nếu cha mẹ cho rằng trẻ nên cảnh giác với tất cả những người xung quanh thì cũng có thể khiến trẻ có lối sống lạnh lùng, xa cách; nếu cha mẹ cho rằng trẻ nên thân thiện với mọi người thì cũng là nguy cơ không nhỏ đối với trẻ.

Bảo vệ trẻ em đặt ra các trách nhiệm của gia đình trong việc cung cấp các kiến thức và kỹ năng cho trẻ em để phòng ngừa những rủi ro trong môi trường sống và tự bảo vệ bản thân trước các hành vi nguy cơ. Để thực hiện điều này, đòi hỏi cha mẹ và những người chịu trách nhiệm nuôi dưỡng và chăm sóc trẻ em phải có kiến thức và sự hiểu biết về các nguy cơ xâm hại tình dục trẻ em, phải hướng dẫn cho trẻ về cơ thể, các rủi ro liên quan đến xâm hại tình dục, các kỹ năng để trẻ tự bảo vệ mình. Thậm chí, cha mẹ cũng cần phải có kiến thức và kỹ năng để nhận biết các dấu hiệu, các biểu hiện cho thấy trẻ đã bị xâm hại tình dục; đồng thời, gia đình, cha mẹ là nhân tố quan trọng chính trong việc phát hiện các dấu hiệu trẻ em bị xâm hại tình dục và báo vụ việc với chính quyền, các cơ quan có chức năng bảo vệ trẻ em.


Phụ huynh quan tâm đến điều gì?

Kết quả nghiên cứu do Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới thực hiện gần đây cho thấy, nhìn chung các gia đình đã có những dấu hiệu khá tích cực trong thực hiện các trách nhiệm cơ bản để bảo vệ trẻ em khỏi các hành vi nguy cơ xâm hại; tìm hiểu thông tin và hướng dẫn trẻ biết cách tự bảo vệ bản thân khỏi các hành vi nguy cơ, các rủi ro liên quan đến xâm hại tình dục. Tuy nhiên, các gia đình cũng còn nhiều hạn chế trong cung cấp các kiến thức về các nguy cơ liên quan đến xâm hại tình dục trẻ em và trang bị cho trẻ em các  kỹ năng tự bảo vệ bản thân. Hành vi nguy cơ được nhiều cha mẹ nói chuyện với con cái nhiều nhất là nguy cơ “đua đòi/bị lôi kéo vào tệ nạn xã hội/phạm pháp” (71,8%); tiếp đến là hành vi như bỏ học/có nguy cơ mù chữ (52,1%); bị lôi kéo sử dụng các chất gây nghiện (47,4%); bị buôn bán/bắt cóc (44,1%); nghiện game online và bị quấy rối/xâm hại tình dục đều có tỷ lệ là 42,1%. 3 hành vi có tỷ lệ nói chuyện thấp hơn là bị bạo lực/bắt nạt (36,8%), quan hệ tình dục trước hôn nhân (23,5%) và bị lạm dụng lao động (13,5%). Như vậy có thể thấy, việc trao đổi thông tin giữa cha/mẹ và con xuất phát từ việc cha/mẹ cho rằng thông tin nào được cha/mẹ coi là quan trọng, chứ không hoàn toàn từ nhu cầu của con. 

Nghiên cứu này cũng cho thấy, việc trao đổi với trẻ về các mối nguy cơ cũng khác nhau về mức độ. Một số hành vi nguy cơ trẻ được dạy ở mức độ hàng ngày đến vài lần/tuần nhiều nhất là đua đòi/bị lôi kéo vào tệ nạn xã hội/phạm pháp, trong khi việc hướng dẫn thường xuyên các hành vi nguy cơ khác như bị quấy rối/xâm hại tình dục, quan hệ tình dục trước hôn nhân và bị lạm dụng lao động rất thấp với tỷ lệ dao động từ 15,6% đến 21,8%. Các con số này cho thấy, các gia đình trong mẫu khảo sát quan tâm trao đổi với trẻ em vị thành niên nhiều nhất là bị lôi kéo vào tệ nạn xã hội/phạm pháp, trong khi đó mối quan tâm của gia đình về các nguy cơ trẻ em bị xâm hại tình dục còn khiêm tốn. Không hiếm các bậc phụ huynh cho rằng, nói chuyện về tình dục sẽ khuyến khích các em sớm có quan hệ tình dục.

Sự thiếu kiến thức của bố mẹ về vấn đề này là những rào cản làm hạn chế mức độ và chiều sâu trong giao tiếp giữa bố mẹ và con cái. Cha mẹ ít trao đổi, lảng tránh trao đổi về chủ đề tình dục, sức khỏe sinh sản là một trong những hạn chế của gia đình trong việc thực hiện các trách nhiệm cung cấp kiến thức, kỹ năng cho trẻ em về các nguy cơ của xâm hại tình dục và các kỹ năng bảo vệ bản thân. Đây là một cản trở lớn đối với nhu cầu được xã hội hóa, được hiểu biết và rèn luyện về các kỹ năng sống cho trẻ vị thanh niên, cũng như sự phòng tránh các rủi ro và các nguy cơ như có thai ngoài ý muốn, bị mắc các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục, bị xâm hại tình dục. Không chỉ ít trao đổi, lảng tránh mà không ít cha mẹ thiếu kiến thức về các biểu hiện xâm hại tình dục và thiếu kỹ năng giúp trẻ em bảo vệ bản thân. Cũng từ kết quả nghiên cứu do Viện Nghiên cứu Gia đình và Giới cho thấy, có tới 46% cha mẹ cho biết có khó khăn về thiếu kiến thức, thiếu kỹ năng trong việc thực hiện các quyền của trẻ em, bao gồm quyền bảo vệ trẻ em.

Đình Khoa
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
Quay trở lại đầu trang