PHÁP LUẬT
Cập nhật 12:47 | 21/04/2019 (GMT+7)
.
Biện pháp Phòng, chống tham nhũng

Căn bản là công khai, minh bạch

08:28 | 12/04/2019
Để đấu tranh phòng chống tham nhũng hiệu quả, một trong những biện pháp căn bản cần được chú trọng đó là sự công khai, minh bạch được đặt dưới sự kiểm soát của nhân dân. Bởi chỉ khi mọi vấn đề được nhìn nhận rõ ràng mới kiểm soát và quản trị tốt, từ đó đẩy lùi và không phát sinh tham nhũng.

Cơ chế phòng ngừa toàn diện

Tại Hội nghị quán triệt nội dung cơ bản của Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018 do Hội đồng Phối hợp Phổ biến, giáo dục pháp luật TP Hà Nội tổ chức, Phó Giám đốc Sở Tư pháp Hà Nội Hồ Xuân Hương cho biết, sau 10 năm thi hành Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2005, mặc dù đạt được nhiều kết quả tích cực, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, giúp cải thiện kinh doanh và đạt được các mục tiêu phát triển KT - XH, song tình hình tham nhũng vẫn diễn biến phức tạp, công tác phát hiện, xử lý tham nhũng chưa đáp ứng yêu cầu, một số vụ việc xử lý còn kéo dài, chưa nghiêm, kết quả thu hồi tài sản tham nhũng đạt thấp, gây tâm lý bức xúc và hoài nghi trong xã hội về quyết tâm phòng chống tham nhũng (PCTN) của Đảng và Nhà nước.

Nguyên nhân của những tồn tại trên là do quy định về công khai, minh bạch còn mang tính bao quát và thiếu các biện pháp bảo đảm thực hiện, đặc biệt là chưa làm rõ về nguyên tắc, hình thức, nội dung, thời gian, trách nhiệm thực hiện công khai, minh bạch; nội công khai, minh bạch theo ngành, lĩnh vực trùng lặp với quy định về công khai trong nhiều văn bản pháp luật chuyên ngành. Các quy định về minh bạch tài sản, thu nhập chưa giúp kiểm soát biến động về thu nhập; các quy định về biện pháp xử lý phi hình sự cũng như về trách nhiệm giải trình còn thiếu, chưa phù hợp…

 Khắc phục tình trạng trên, Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018 đã có các quy định cụ thể tạo cơ chế phòng ngừa tham nhũng toàn diện và sâu rộng; qua đó, góp phần xây dựng cơ chế quản lý nhà nước, quản lý xã hội công khai, minh bạch để hạn chế tham nhũng. Cụ thể, một trong những điểm mới của Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018 so với Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2005 đó là đã mở rộng hơn các hình thức tiếp nhận thông tin về tham nhũng so với quy định của Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2005 như phản ánh, tố cáo và báo cáo về hành vi tham nhũng. Như vậy, việc cung cấp thông tin về tham nhũng có thể được thực hiện bằng các hình thức khác nhau như phản ánh, tố cáo, báo cáo. Qua đó, các cơ quan có thẩm quyền trong việc tiếp nhận, thu thập các thông tin về tham nhũng có thể phát hiện và xử lý nhanh chóng, kịp thời. Báo cáo về hành vi tham nhũng cũng giúp khuyến khích cá nhân, tổ chức cung cấp thông tin về hành vi tham nhũng. Đồng thời, Luật cũng quy định rõ hơn trách nhiệm tiếp nhận và xử lý phản ánh, tố cáo, báo cáo về hành vi tham nhũng tại Điều 65, 66. Như vậy, Luật tạo cơ sở pháp lý đồng bộ cho việc phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi tham nhũng.

Để không tham nhũng

 Một trong những điểm mới của Luật Phòng, chống tham nhũng năm 2018 về xử lý tham nhũng, vi phạm pháp luật về phòng chống tham nhũng, Điều 92 và Điều 93 quy định, người có hành vi tham nhũng giữ bất kỳ chức vụ, vị trí công tác nào đều phải bị xử lý nghiêm minh theo quy định của pháp luật, kể cả người nghỉ hưu, thôi việc, chuyển công tác.

Theo Vụ trưởng Vụ Pháp chế, Thanh Tra Chính phủ Đinh Văn Minh, trước đây, khi nói đến tham nhũng, người ta vẫn cho rằng, tham nhũng phải có 2 yếu tố, đó là lòng tham và phải là người có quyền lực. Tuy vậy, hiện nay qua các sự việc xảy ra thời gian qua thì tham nhũng không chỉ khu biệt ở những người có quyền lực, mà còn ở cấp dưới, người được giao nhiệm vụ. Những vụ việc là biểu hiện của “tham nhũng vặt” không phải là chuyện vặt nữa, nó xảy ra ở khắp mọi nơi, từ việc đi xin dấu chứng tử phải mất tiền, đến việc đóng dấu xác nhận bằng cấp đi học ở nước ngoài về - cái này người ta gọi là “nghề nào ăn nghề đấy”.

Nói về biện pháp đấu tranh phòng chống tham nhũng, ông Đinh Văn Minh cho biết, hiện nay ở các nước như Singapore đã tiến tới “4 không” trong phòng chống tham nhũng, đó là không thể, không giám, không cần, không muốn tham nhũng. Sở dĩ họ làm được, là bởi đã thiết lập được cơ chế phòng ngừa, phòng chống tham nhũng tốt, mà tiền đề là tạo lập được một nền tảng xã hội tốt, những gì không thuộc về bí mật nhà nước đều được công khai, minh bạch… Cái thiếu trong đấu tranh phòng, chống tham nhũng chính là các biện pháp phòng ngừa.

Vấn đề minh bạch trong phòng, chống tham nhũng, ông Đinh Văn Minh cho rằng, có rất nhiều vụ tham nhũng là do không công khai minh bạch. Và thực tế thời gian qua có nhiều vụ tham nhũng, gian lận được phát hiện nhờ công khai, minh bạch. Đơn cử như vụ sửa điểm thi tốt nghiệp THPT xảy ra mới đây. Vì vậy, để bảo đảm không xảy ra tham nhũng đầu tiên phải công khai, minh bạch thông tin, cải cách thủ tục hành chính tích cực hơn để không gây phiền hà cũng như làm phát sinh tham nhũng. Tuy vậy, xuyên suốt nhất của đấu tranh phòng, chống tham nhũng chính là phải coi biện pháp giáo dục phòng ngừa là chính, xử lý trừng phạt chỉ là phụ. Vì khi tạo lập được một nền quản trị tốt, một xã hội có đạo đức tốt thì tự khắc tham nhũng sẽ được đẩy lùi.

Bài và ảnh: Bảo Hân
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
20:53 10/04/2017
Toàn quốc phấn đấu không phát sinh tụ điểm phức tạp về ma túy; mỗi năm triệt xóa từ 5 - 10% số điểm, tụ điểm và mỗi huyện, quận, thị xã, thành phố (trực thuộc tỉnh) xây dựng được 1 mô hình điểm về phòng, chống ma túy tại xã, phường, thị trấn... Đây là mục tiêu Chương trình phòng, chống ma túy đến năm 2020 vừa được Thủ tướng phê duyệt.
Quay trở lại đầu trang