PHÁP LUẬT
Cập nhật 11:22 | 22/09/2019 (GMT+7)
.
Bộ chỉ số đánh giá phòng, chống tham nhũng (PACA)

Linh hoạt, dễ áp dung

08:23 | 09/04/2019
Đánh giá chính xác, khách quan, khoa học về công tác phòng, chống tham nhũng là mục tiêu hướng tới của việc hoàn thiện Bộ chỉ số đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng cấp tỉnh (PACA) đang được Thanh tra Chính phủ triển khai.

Với việc áp dụng chỉ số PACA, công tác quản lý nhà nước về phòng, chống tham nhũng được đánh giá thông qua 6 tiêu chí và 27 tiêu chí thành phần. Tuy nhiên, kết quả đánh giá của các tỉnh có sự chênh lệch lớn về điểm số, điểm trung bình chênh lệch giữa các địa phương là 9,5 điểm

(Báo cáo 10 năm thực hiện Luật Phòng, chống tham nhũng)

Cần xác định rõ phạm vi đánh giá

Theo đề xuất của Thanh tra Chính phủ, Bộ chỉ số này gồm các tiêu chí: Số lượng, tính chất, mức độ của việc, vụ án tham nhũng; xây dựng và hoàn thiện chính sách pháp luật về phòng, chống tham nhũng; thực hiện các biện pháp phòng ngừa tham nhũng; phát hiện và xử lý tham nhũng; thu hồi tài sản tham nhũng. Mỗi một tiêu chí có các tiêu chí thành phần như số lượng người có hành vi tham nhũng; việc thực hiện các biện pháp công khai, minh bạch; kết quả thu hồi tài sản bằng biện pháp hành chính, biện pháp tư pháp…

Đại diện Bộ Nội vụ cho rằng, việc đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng vẫn cần được xác định trên 4 nội dung chính: Quản lý nhà nước về công tác phòng, chống tham nhũng; việc thực hiện và kết quả các biện pháp phòng ngừa; việc thực hiện và kết quả thực hiện các biện pháp phát hiện các hành vi tham nhũng; việc xử lý các hành vi tham nhũng. Tuy nhiên bộ chỉ số cần có sự thay đổi linh hoạt hàng năm đối với một số tiêu chí thành phần (giữ nguyên 4 trụ cột) và có cấu trúc linh hoạt để UBND cấp tỉnh có thể linh hoạt dùng để làm chỉ số đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng cấp quận huyện. Hơn nữa, Luật Phòng chống tham nhũng 2018 được ban hành đã mở rộng phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng ra cả khu vực công nên việc đánh giá cũng cần bao gồm cả trên cơ sở kết quả đánh giá công tác thực hiện Luật Phòng, chống tham nhũng của các chủ thể này tại địa phương. Theo đó, cần bổ sung các tiêu chí đánh giá và thang điểm đánh giá tương ứng, phù hợp với các nhiệm vụ mà chủ thể này phải thực hiện, khuyến khích thực hiện theo quy định của Luật Phòng, chống tham nhũng.

Đồng tình với ý kiến nêu trên, Trưởng phòng thanh tra phòng chống tham nhũng, Thanh tra TP Hà Nội Đỗ Tâm Diệu Quỳnh nêu thực tế, tuy đã sang năm thứ 3 triển khai thực hiện nhưng việc đánh giá công tác phòng chống tham nhũng theo Bộ chỉ số là một nhiệm vụ phức tạp do Bộ chỉ số có hệ thống các tiêu chí liên quan đến trách nhiệm của nhiều sở, ngành và đòi hỏi thu thập nhiều hồ sơ, tài liệu chứng. Từ thực tế, bà Quỳnh đề xuất, cần xác định rõ phạm vi đánh giá công tác phòng chống tham nhũng để có các nội dung tiêu chí phù hợp, cơ cấu phân bổ điểm số phù hợp. Chẳng hạn, đánh giá công tác phòng, chống tham nhũng cấp tỉnh thì phạm vi xác định đến đâu: Chỉ dừng ở khối các cơ quan hành chính hay cả các cơ quan dân cử, các cơ quan của Đảng; chỉ đánh giá ở phạm vi các cơ quan chuyên môn của UBND cấp tỉnh (như năm 2016), đánh giá ở mở rộng đến UBND cấp huyện (như năm 2017, năm 2018) hay sẽ làm toàn diện ở 3 cấp?

Sử dụng nguồn số liệu có sẵn

Trên thực tế, các bộ, ngành, địa phương đều có bộ phận tổng hợp, thống kê, thực hiện hoạt động thu thập, tổng hợp số liệu và báo cáo. Vì vậy, khi thiết kế các tiêu chí theo dõi và đánh giá nên sử dụng các nguồn số liệu thống kê sẵn có và các tiêu chí được các hiệp hội, các tổ chức quốc tế, các chuyên gia xây dựng. Ví dụ chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI); chỉ số hiệu quả quản lý hành chính công (PAPI)… Các chỉ số này được tiến hành thu thập thường xuyên hàng năm, nó phản ánh một vài khía cạnh của tham nhũng. Một trong các chỉ số thành phần của PCI là chỉ số chi phí không chính thức đã phản ánh được phần nào thực trạng tham nhũng mà doanh nghiệp đang phải đối mặt trong quá trình hoạt động tại các địa phương.

TS. Trần Văn Long, Viện Chiến lược và Khoa học thanh tra cho rằng, để bảo đảm tính hiệu quả của hệ thống thì phải lựa chọn tiêu chí cần thu thập số liệu ít tốn kém, sử dụng tối đa từ nguồn thống kê sẵn có, qua các chương trình điều tra thường xuyên của bộ, ngành để thu thập số liệu chung nhằm giảm chi phí nguồn lực.

Để có thể chia sẻ thông tin, dữ liệu từ các bộ chỉ số khác, việc xây dựng Bộ tiêu chí đánh giá phải thực hiện theo một quy trình mở và có sự tương tác với tất cả các cơ quan có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan. Điều này có nghĩa hệ thống tiêu chí cần có sự sửa đổi, bổ sung trong quá trình thực hiện. Các tiêu chí được lựa chọn không có nghĩa là bất biến, mà có thể thay đổi để phù hợp với các quy luật khách quan của xã hội. Sự tương tác của hệ thống tiêu chí được hiểu là các cơ quan có quyền và nghĩa vụ phải tham gia vào quá trình đánh giá. Việc tham gia được thể hiện ở nhiều giai đoạn khác nhau của quá trình theo dõi và đánh giá như đưa ra các công cụ và hệ thống thu thập dữ liệu; thu thập và phân tích dữ liệu; cung cấp dữ liệu cho cấp quản lý; tham gia đánh giá tác động; sử dụng kết quả đạt được để xây dựng thể chế, chính sách… 

Phạm Hải
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
07:59 19/08/2019
Tạo môi trường thật sự dân chủ trong quá trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật thì mới có những văn bản luật chất lượng, làm động lực thúc đẩy sự phát triển đất nước. Đó là vấn đề đặt ra trong sửa đổi, bổ sung Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Quay trở lại đầu trang