PHÁP LUẬT
Cập nhật 23:41 | 19/09/2019 (GMT+7)
.
Sổ tay

Chế tài khi “bỏ lọt” văn bản vi phạm

06:54 | 02/10/2018
Thẩm định dự thảo đề nghị, văn bản quy phạm pháp luật là hoạt động quan trọng trong quá trình xây dựng, ban hành văn bản. Bởi, đây là hoạt động xem xét, đánh giá về nội dung, hình thức của dự thảo nhằm bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, tính thống nhất, đồng bộ.

Tính từ thời điểm Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật có hiệu lực (1.1.2016) đến hết tháng 6.2018, Bộ Tư pháp đã thẩm định 808 đề nghị xây dựng văn bản và dự án, dự thảo văn bản. Trong đó, có 79 đề nghị xây dựng và 729 dự án, dự thảo văn bản. Chỉ riêng thẩm định các quy định thủ tục hành chính (TTHC), từ tháng 1.2017 đến tháng 7.2018, Bộ Tư pháp đã nghiên cứu, tiến hành thẩm định đối với 698 TTHC tại 117 đề nghị xây dựng và dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật, gồm 19 luật, 84 nghị định, 9 quyết định của Thủ tướng Chính phủ, 5 thông tư do các bộ, cơ quan ngang bộ chủ trì soạn thảo. Trong đó, Bộ đã đề nghị không quy định 16 thủ tục không cần thiết (chiếm tỷ lệ 2,3%); đề nghị sửa đổi 482 thủ tục không hợp lý (chiếm tỷ lệ 69,1%  tổng số TTHC quy định tại các đề nghị xây dựng và dự án, dự thảo văn bản).

Có thể thấy được áp lực của người làm công tác thẩm định thông qua số lượng dự thảo đề nghị xây dựng văn bản và văn bản quy phạm pháp luật. Tất nhiên, áp lực này không chỉ ở số lượng các dự thảo mà còn nằm ở chất lượng thẩm định. Theo đánh giá chủ quan của Bộ Tư pháp, dù công tác thẩm định đã dần dần đi vào nền nếp, tuy nhiên việc thẩm định không tránh khỏi sự hình thức, cắt khúc. Đặc biệt, thiếu gắn kết, đồng bộ giữa các lĩnh vực pháp luật hoặc giữa nhiệm vụ thẩm định với các nhiệm vụ khác có liên quan. Có trường hợp vẫn để lọt những quy định thiếu tính hợp lý, khả thi, gây bức xúc dư luận. Gần đây nhất là các quy định hạn chế một số loại giấy tờ làm thủ tục đi máy bay, ghi tên các thành viên hộ gia đình trên sổ đỏ…

Có nhiều giải pháp được đưa ra nhằm nâng cao chất lượng thẩm định, trong đó có thể kể đến các giải pháp như hoàn thiện thể chế về công tác thẩm định; nâng cao vị thế của cơ quan thẩm định; thu hút chuyên gia, luật sư vào hoạt động thẩm định; sự phối hợp giữa chủ thể ban hành, đơn vị chủ trì soạn thảo, đơn vị thẩm định và các cơ quan, đơn vị khác trong quá trình thẩm định, tiếp thu ý kiến... Đây là một chuỗi giải pháp đồng bộ, cần nhiều thời gian, công sức, cũng như sự vào cuộc của các bộ, ngành liên quan. Tuy nhiên, tất cả các giải pháp trên chỉ có ý nghĩa khi thực hiện biện pháp xử lý những trường hợp để văn bản quy phạm pháp luật có sai sót. Trên thực tế, pháp luật hiện hành không thiếu các quy định về xử lý việc ban hành văn bản trái pháp luật, thậm chí luật còn xác định rõ nếu người nào ban hành văn bản quy phạm pháp luật sai, thì tùy mức độ có thể bị kỷ luật hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự. Cụ thể, Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật quy định, các văn bản quy phạm pháp luật phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền giám sát, kiểm tra, xử lý thường xuyên nhằm phát hiện những nội dung sai trái hoặc không còn phù hợp để kịp thời đình chỉ việc thi hành, sửa đổi, bổ sung, hủy bỏ hoặc bãi bỏ nội dung các văn bản sai trái; đồng thời kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xác định trách nhiệm của cơ quan, cá nhân đã ban hành, thẩm định văn bản sai trái đó. Luật này, cũng quy định rõ, nếu gây hậu quả nghiêm trọng có thể bị đề nghị xem xét truy cứu trách nhiệm hình sự. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có một trường hợp nào được xử lý đúng như quy định của pháp luật.

Nguyễn Minh
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
07:59 19/08/2019
Tạo môi trường thật sự dân chủ trong quá trình xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật thì mới có những văn bản luật chất lượng, làm động lực thúc đẩy sự phát triển đất nước. Đó là vấn đề đặt ra trong sửa đổi, bổ sung Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.
Quay trở lại đầu trang