PHÁP LUẬT
Cập nhật 14:30 | 17/08/2019 (GMT+7)
.
Đào tạo nguồn nhân lực trong phục hồi chức năng cho người khuyết tật

Nền tảng nâng cao chất lượng

09:50 | 29/08/2018
Hiện tỷ lệ người khuyết tật cần có dịch vụ phục hồi chức năng ngày càng tăng. Tuy nhiên, công tác phục hồi chức năng vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế do thiếu kinh phí, nhân lực. Đáng chú ý, nguồn nhân lực về phục hồi chức năng còn mỏng, nhất là nhân lực có trình độ cao, chuyên sâu.

Thiếu và yếu

Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách bảo đảm an sinh đối với người khuyết tật: Được trợ cấp xã hội, được hỗ trợ nhà ở, giáo dục, y tế, tiếp cận giao thông và các công trình xây dựng, được hỗ trợ dạy nghề, việc làm, vay vốn ưu đãi để làm kinh tế và hỗ trợ sinh kế… Đặc biệt, Thủ tướng Chính phủ đã ký Quyết định số 1100/QĐ-TTg ngày 21.6.2016 phê duyệt kế hoạch thực hiện Công ước của Liên Hợp Quốc về quyền của người khuyết tật, trong đó nêu rõ các vấn đề về chăm sóc sức khỏe và phục hồi chức năng (PHCN) cho người khuyết tật như: Tăng cường các biện pháp bảo đảm việc tiếp cận được các dịch vụ y tế đối với người khuyết tật tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; bảo đảm cho người khuyết tật được hưởng các dịch vụ y tế có chất lượng…

Theo Bộ Y tế, số người khuyết tật vận động có xu hướng gia tăng do tai nạn giao thông, tai nạn lao động và di chứng sau các bệnh: đột quỵ, bệnh lý về thần kinh, xương khớp, bệnh teo cơ... làm gia tăng số người khuyết tật dạng này mỗi năm tăng từ 30 - 40 nghìn người; số trẻ tự kỷ cũng gia tăng, hiện nay có tỷ lệ 1/160 em. Tuy nhiên, công tác PHCN cho người khuyết tật vẫn chưa đáp ứng yêu cầu do thiếu kinh phí.

Cùng với đó, ngành y tế cũng đã ban hành nhiều chính sách nhằm triển khai PHCN cho người khuyết tật. Với những nỗ lực đó, đến nay trên cả nước có 63 bệnh viện, trung tâm PHCN, trong đó có 38 bệnh viện, trung tâm PHCN thuộc ngành y tế; 25 bệnh viện, trung tâm PHCN thuộc các bộ, ngành khác. 100% các bệnh viện đa khoa và bệnh viện chuyên khoa tuyến trung ương có khoa PHCN. Tại tuyến tỉnh có 90% các bệnh viện đa khoa, 40% các bệnh viện chuyên khoa có khoa/bộ phận PHCN. Có 28/38 bệnh viện PHCN hoàn thiện cơ cấu tổ chức, hoạt động theo quy định tại Thông tư số 46/TT-BYT. Tuy nhiên, theo đánh giá của Bộ Y tế, nguồn nhân lực về PHCN cho người khuyết tật vẫn đang thiếu trầm trọng, nhất là nhân lực có trình độ cao, chuyên sâu còn hạn chế. Một số bệnh viện PHCN và hầu hết các trung tâm điều dưỡng, PHCN ở các vùng ven biển chưa phát triển kỹ thuật PHCN mà chủ yếu làm công tác nghỉ dưỡng.

Nói về nguồn nhân lực PHCN, Giám đốc Viện Chỉnh hình và PHCN Hà Nội Trần Văn Lý cho biết, hiện nay bác sĩ chuyên ngành PHCN thiếu rất nhiều trong khi nhu cầu luyện tập vật lý trị liệu, PHCN đang có nhu cầu rất lớn. Thực tế, ở một số trường đại học đã có những khoa đào tạo trong lĩnh vực này nhưng vì nhiều lý do nên chưa thu hút được người học. Bên cạnh đó, do hiện nay thiếu kinh phí nên ở nhiều địa phương vẫn chưa có khoa riêng biệt về PHCN.

Hiệu quả từ mô hình điểm

Xuất phát từ thực tế trên, khi triển khai dự án hỗ trợ người khuyết tật Việt Nam, Cơ quan Phát triển Quốc tế Hoa Kỳ (USAID) đã tập trung hỗ trợ đào tạo nguồn nhân lực có chất lượng cho các địa phương. Điển hình như tại Bình Phước, nếu như năm 2015, toàn tỉnh chỉ có 9 bác sĩ 2 cử nhân về vật lý trị liệu, 25 y sĩ y học cổ truyền, y sĩ y khoa, điều dưỡng trung học đã qua các lớp tập huấn ngắn hạn về PHCN thì đến năm 2016, khi có sự phối hợp cùng với Hội Trợ giúp người khuyết tật Việt Nam (VNAH), đã triển khai đào tạo 15 bác sĩ, 32 kỹ thuật viên định hướng chuyên khoa tại TP Hồ Chí Minh. Đến nay, theo thống kê, toàn tỉnh hiện có 239 cán bộ làm công tác PHCN, gồm 34 bác sĩ PHCN, 205 cử nhân, kỹ thuật viên, y sĩ, điều dưỡng vật lý trị liệu.

Theo Phó Giám đốc Sở Y tế Bình Phước Lê Anh Tuấn, cùng với việc hỗ trợ nguồn nhân lực, dự án đã hỗ trợ đào tạo, tập huấn ngắn hạn cho hàng trăm cán bộ giảng viên tuyến tỉnh, cán bộ y tế tuyến huyện, thị xã. Việc đào tạo này không chỉ góp phần củng cố nguồn nhân lực PHCN tuyến cơ sở cho tỉnh mà còn đem lại những thay đổi lớn về nhận lực cho cán bộ y tế và cộng đồng trong hỗ trợ, chăm sóc người khuyết tật.

Tương tự, tại Tây Ninh, dự án Direct (Tăng cường thực thi chính sách và trị liệu cho người khuyết tật) do VNAH triển khai đã hỗ trợ đào tạo 16 bác sĩ và 26 kỹ thuật viên hoàn thành lớp đào tạo định hướng PHCN tại TP Hồ Chí Minh; đào tạo 120 cán bộ chuyên trách các tuyến; tổ chức tập huấn chuyên đề về PHCN và chuyển giao kỹ thuật về PHCN, cung cấp dụng cụ PHCN cho các bệnh viện, trung tâm y tế huyện. Đến nay, tuyến tỉnh đã thành lập ban điều hành quản lý chương trình PHCN dựa vào cộng đồng; 100% các trung tâm y tế tuyến huyện, trạm y tế xã, phường thành lập ban điều hành chương trình. Toàn tỉnh hiện có 117 cán bộ chuyên trách, mỗi xã, phường, thị trấn đều có cán bộ chuyên trách về PHCN. Tổng số cộng tác viên toàn tỉnh hiện là 542 người.

“Hiện mạng lưới PHCN đã được tăng cường từ tuyến tỉnh đến tuyến xã. Ðến nay, toàn tỉnh có 100% trung tâm y tế huyện, thành phố có bác sĩ, y sĩ, kỹ thuật viên được đào tạo, bồi dưỡng kiến thức về chuyên ngành PHCN; 100% trạm y tế xã có cán bộ y tế phụ trách công tác PHCN. Trong đó, có 9/9 trung tâm y tế huyện, thành phố đã có đơn vị PHCN đi vào hoạt động. Nguồn nhân lực này đã đáp ứng nhu cầu PHCN cho người khuyết tật, từ đó tăng cơ hội cho tái hòa nhập cho người khuyết tật”, Phó Giám đốc Sở Y tế  Tây Ninh Trần Văn Sỹ cho biết.

Thực tế không riêng gì Tây Ninh, Bình Phước mà tại các địa phương được hưởng lợi từ dự án đều cho thấy những đổi thay đáng kể trong công tác PHCN khi nguồn nhân lực được đào tạo đủ về số lượng và bài bản về chuyên môn, nhất là người khuyết tật phần đa có điều kiện sống khó khăn chính. Vì vậy, khi tuyến cơ sở đủ nguồn nhân lực cũng chính là mở cánh cửa được tiếp cận các phương pháp khám, chữa bệnh và PHCN thuận lợi nhất.

Thái Yến
Xem tin theo ngày:
VĂN BẢN PHÁP LUẬT
Quay trở lại đầu trang