VĂN NGHỆ
Cập nhật 19:56 | 22/08/2019 (GMT+7)
.
Tản mạn

Tiêu chí “cảm thấy”

08:03 | 16/03/2019
Có lẽ những người soạn thảo tiêu chí tuyển sinh của Học viện Tòa án không có ý định kỳ thị người béo. Có lẽ họ chỉ mong muốn xây dựng một đội ngũ cán bộ tòa án có hình thể tốt nhất nhằm tạo nên hình ảnh đẹp của ngành. Trọng lượng cơ thể chỉ là một trong số nhiều tiêu chí mà thôi. Và họ đưa ra mức cân nặng mà họ “cảm thấy” hợp lý. 

Việc các cơ sở đào tạo, ngành nghề đặt ra tiêu chí tuyển dụng riêng, phù hợp với đặc thù công việc vốn dĩ là điều hết sức bình thường. Tuy nhiên, vấn đề quan trọng là các tiêu chí đó dựa trên căn cứ nào, có phù hợp với quy định luật pháp, đạo đức xã hội, hay các giá trị nhân văn của cộng đồng hay không, lại là điều đáng phải bàn. Đặc biệt, khi đó là những tiêu chí về hình thể, tố chất con người.

Ngành sư phạm không tuyển thí sinh nói ngọng, quân đội không tuyển tân binh mắt kém… chẳng hạn, là bởi vì đây là những ngành nghề đặc thù, nếu không đủ các tố chất cần thiết thì không thể phục vụ. Tuy nhiên, tiêu chí cân nặng được đưa ra để tuyển học viên của Học viện Tòa án thì quả là khó giải thích. Bởi không có căn cứ nào cho thấy yếu tố cân nặng ảnh hưởng tới khả năng tác nghiệp của cán bộ tòa án.

Có lẽ những người soạn thảo tiêu chí tuyển sinh của Học viện Tòa án không có ý định kỳ thị người béo. Có lẽ họ chỉ mong muốn xây dựng một đội ngũ cán bộ tòa án có hình thể tốt nhất nhằm tạo nên hình ảnh đẹp của ngành. Trọng lượng cơ thể chỉ là một trong số nhiều tiêu chí mà thôi. Và họ đưa ra mức cân nặng mà họ “cảm thấy” là hợp lý. 

Đặt ra các tiêu chí căn cứ vào sự “cảm thấy” của ai đó là một cách thức khá phổ biến, chứ không riêng ở Học viện Tòa án. Bộ Y tế từng đưa ra tiêu chí ngực lép thì không được lái xe, ngành sư phạm TP Hồ Chí Minh từng đưa ra tiêu chí không tuyển thí sinh cao dưới 1m50, và nếu tìm kiếm các quy định tuyển dụng của nhiều đơn vị, ngành, nghề khác, chúng ta có thể dễ dàng nhận ra mức độ phổ biến của các loại tiêu chí được xây dựng từ căn cứ “cảm thấy” khác.

Tại sao lại có hiện tượng này? Là bởi cho đến giờ chúng ta chưa có bất cứ quy định, nguyên tắc nào được thể chế về việc xây dựng các tiêu chí tuyển dụng một cách khoa học. Tất cả các ngành, nghề đều tự đặt ra các tiêu chí dựa trên kinh nghiệm, thói quen, và định kiến mà không dựa trên nghiên cứu khoa học và khách quan.

Ví dụ, chỉ người có bằng đại học mới đủ tiêu chuẩn được cấp thẻ nhà báo, trong khi không có bất cứ điều gì có thể chứng minh một người tốt nghiệp cao đẳng báo chí ít khả năng làm báo hơn một người tốt nghiệp đại học nông nghiệp.

Khi mà các tiêu chí nhân sự còn được xây dựng mà không cần căn cứ khoa học, khi mà nó vẫn được hình thành bằng kỹ năng “cảm thấy” của những người ra quyết định, thì những chuyện bi hài về tiêu chí tuyển sinh hay tuyển dụng vẫn đôi lúc xảy ra.

Phạm Trung Tuyến
Xem tin theo ngày:
ÂM NHẠC
14:59 11/02/2015
Cuối năm 2014 đầu năm 2015, chương trình Lửa của nghệ sĩ piano Phó An My, nhạc sĩ Đặng Tuệ Nguyên cùng các diễn viên Nhà hát Tuồng Việt Nam đã mang đến cuộc đối thoại thú vị giữa piano - khí cụ của châu Âu và tuồng - nghệ thuật sân khấu dân gian Việt Nam, dựa trên sự tôn trọng đặc thù của từng loại hình.
Quay trở lại đầu trang