VĂN HÓA - GIÁO DỤC
Cập nhật 19:21 | 25/05/2020 (GMT+7)
.

Giữa lằn ranh hào quang

07:12 | 26/03/2020
Chỉ mới đây thôi, nghệ sĩ còn được tung hô, tán thưởng với những tràng pháo tay của khán giả, để rồi khi ánh đèn sân khấu vụt tắt, màn nhung khép lại, những ông hoàng, bà chúa quyền quý cao sang biến mất. Nghệ sĩ trở về với thực tại, với chính mình, vội lau lớp phấn son, lặng lẽ rời đi cùng những lo toan, bộn bề. “Giữa lằn ranh của hào quang chỉ là một giây một phút, vụt sáng rồi vụt tắt, sẽ không có ngôi sao và công chúng, mà chỉ có những con tằm ngày đêm rút ruột nhả tơ, mang đến cái hay, cái đẹp qua từng vai diễn...” - nghệ sĩ cải lương Võ Minh Lâm chia sẻ.

“Dù cát xê thấp, tôi vẫn ưu tiên cải lương”

- Tháng 3 này, cái tên Võ Minh Lâm càng được nhắc đến nhiều khi là một trong 10 “Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu” năm 2019. Cảm giác của anh thế nào?

- Thực sự tôi bất ngờ và thấy vô cùng may mắn. Niềm vui lớn nhất là có cơ hội góp tiếng nói cho lĩnh vực cải lương, sân khấu truyền thống, truyền năng lượng tích cực tới công chúng, qua đấy lan tỏa động lực tới các bạn trẻ, nhất là những ai đang phân vân có nên chọn cải lương hay tiếp tục theo đuổi cải lương không.


Võ Minh Lâm (trái) trong vở cải lương “Ngai vàng và tội ác”

Điều gì khiến anh gắn bó với cải lương?

- Ba mẹ tôi là nghệ sĩ cải lương, tôi hiểu cái tình của khán giả dành cho nghệ sĩ, mộc mạc, giản đơn nhưng vô cùng quý báu. Theo ba mẹ đến vùng sâu, vùng xa, được người dân cho tắm nhờ, nhà có gì ngon đem ra đối đãi như ruột thịt, tôi cảm nhận rằng nghệ sĩ còn nợ sân khấu, nợ khán giả nhiều lắm. Tuổi thơ tôi đã ngủ thiếp trong tiếng đàn, tiếng trống những lúc ba mẹ tập tuồng, nằm trên võng dưới gầm sân khấu những đêm ba mẹ diễn, lời ca tiếng hát thấm vào máu lúc nào không hay. Có lẽ, Tổ nghiệp đã chọn mình ngay từ ngày nhỏ, để mình chạm ngõ và tiếp xúc với cải lương qua những điều giản dị ấy.

- Sau hào quang của ánh đèn sân khấu, để trở thành nghệ sĩ cải lương không đơn giản…?

- Ca cải lương là ca trong diễn, diễn trong ca. Nếu chỉ biết tận dụng giọng ca trời phú thì khó truyền tải được tâm tư, tình cảm gửi gắm qua lời ca, nhân vật. Nhưng còn thách thức lớn hơn, khi đứng trước lựa chọn: nghệ thuật hay kinh tế. Tôi mất 10 năm đắn đo mình nên làm gì, rồi bấm răng bấm bụng theo đuổi lý tưởng. Ấy là phát triển nghệ thuật, muốn giỏi nghề. Nghĩ vậy, dù cát xê thấp thế nào, tôi vẫn ưu tiên cải lương.

Hòa quyện và gặp gỡ

- Cải lương, sân khấu truyền thống có vẻ không còn “hợp thời” nữa. Là người trong cuộc, anh nghĩ sao về ý kiến này?

- Đúng là thời hoàng kim của cải lương không còn nữa, nhưng không phải vì cải lương lạc hậu, lỗi thời, mà vì nó đang mất dần đất sống, do công chúng bị phân tán bởi nhiều loại hình giải trí khác. Có điều, tôi tin mọi người sẽ tìm về cái hay, cái đẹp của cải lương, cũng như sân khấu truyền thống nói chung.

- Cũng có người nói rằng, tuổi trẻ sôi nổi, năng động, thích cái gì trẻ trung, phá cách một chút. Tuổi trẻ với sân khấu truyền thống, hình như đối nghịch nhau?

- Tôi nghĩ là không. Tuổi trẻ và tinh hoa truyền thống vẫn hòa quyện và gặp gỡ, ở cái rất đời, rất đẹp của nghệ thuật. Cải lương là “cải cách hát ca theo tiến bộ, lương truyền tuồng tích sánh văn minh”, nghĩa là mang hơi thở thời đại, nói lên cả thực trạng, tâm tư, đời sống của giới trẻ, chứ không bó hẹp chủ đề nào.

- Như anh nói, cải lương mất dần đất sống, sân khấu thiếu hụt lớp nghệ sĩ tiếp nối. Vậy làm sao khuyến khích người trẻ đến với cải lương, gắn bó với nghề?

- Bây giờ sân khấu đìu hiu, ít cơ hội dành cho nghệ sĩ. Nhiều bạn mới ra ràng, vừa vào nghề đã nản, người có khả năng thì chuyển sang phim ảnh, gameshow… thành ra thiếu diễn viên có sắc vóc để đảm đương vai diễn quan trọng. Đó là thực trạng đáng buồn. Cuốn hút người trẻ đến với cải lương, theo tôi, trước hết đến từ ngọn lửa được thắp sáng bởi bao thế hệ yêu, cống hiến cho cải lương một cách tự nguyện. Tôi luôn nhớ về những người thầy đầu tiên của mình, thầy Thanh Liêm, Thạch Sỹ Long, chính các thầy đã dìu dắt và cho tôi nguồn cảm hứng để thêm yêu cải lương. Càng gắn bó, tôi càng có lòng tin rằng, làm nghề bằng cái tâm, mang đến đỉnh cao nghệ thuật thì khán giả chắc không phụ mình. Chứng minh trong những tuồng vừa qua tôi tham gia ở Nhà hát Cải lương Trần Hữu Trang, Sân khấu Cải lương Chí Linh - Vân Hà… khán giả vẫn đông, rạp gần như kín.

Không rời xa “thánh đường” sân khấu

- Trong chia sẻ mới đây, Võ Minh Lâm nói rằng: Tương lai của cải lương có vẻ hơi bi quan nhưng tôi sẽ luôn giữ niềm tin và hy vọng. Tình yêu và khát khao dành cho sân khấu cải lương không thể bị dập tắt…

- Tôi luôn tự nhủ nếu mình từ bỏ cải lương thì ai là người ở lại, gìn giữ truyền thống? Ban đầu tôi đến với cải lương, chính ba mẹ phản đối, nói con mà hát là đánh con, hát một từ đánh một roi. Đấy là đau khổ của nghệ sĩ khi giá trị nghệ thuật không được tôn trọng, khi cái hay, cái đẹp của cải lương một thời bị đánh giá thấp là “xướng ca vô loài”. Ngày trước, ba mẹ làm nghề bằng tình yêu, còn thế hệ chúng tôi, làm nghề còn đảm đương trọng trách với nghề. Lâm chuyên trị những vai kép chính, nhưng không vì thế mà tự hài lòng và giới hạn mình ở một dạng vai. Đạo diễn Hoa Hạ, Trần Ngọc Giàu, Kim Phương, Chí Linh, Triệu Trung Kiên, Hoàng Song Việt, Quốc Hữu là những tài năng đã phát hiện và trao cho Lâm những vai diễn táo bạo để Lâm được làm mới mình trong mắt khán giả.

- Trọng trách đối với sân khấu cải lương mà anh nói ở trên là gì?

- Là làm cho khán giả biết đến cải lương, đi xem cải lương, chứ không chỉ qua màn ảnh nhỏ, Youtube… Nghệ sĩ bây giờ khác trước, mỗi người đều có thể tự ra sản phẩm bằng cách phát hành trên mạng, nhưng quan trọng cải lương không được rời xa “thánh đường” sân khấu. Nghệ sĩ phải đổ mồ hôi, lao tâm cùng đồng nghiệp sáng tạo, thu hút khán giả, nhiều khi tập luyện cả tháng trời chỉ biểu diễn vở tuồng 1 - 2 suất, song tình yêu nghề đó rồi sẽ được bù đắp xứng đáng.

- Nhìn lại bao năm qua, không biết cải lương đã “bù đắp” cho Võ Minh Lâm những gì?

- Thực sự có nhiều loại hình nghệ thuật khác hấp dẫn và hào nhoáng, nhưng tôi luôn tâm niệm ở đúng chỗ mình sẽ tỏa sáng. “Chỗ” của tôi là vùng trời nghệ thuật cải lương. Nếu mơ ước được nhiều người ngưỡng mộ vì sự thành đạt, giàu có, tôi sẽ không làm nghệ sĩ cải lương, nhưng nếu được sống trọn vẹn với những vai diễn, những vở tuồng, được khán giả yêu mến và nhắc đến, thì đó là niềm hạnh phúc cải lương đã cho tôi.

- Xin cảm ơn anh!

Lê Thư thực hiện
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang