QUỐC TẾ
Cập nhật 14:51 | 17/10/2019 (GMT+7)
.

Lựa chọn không bất ngờ

08:31 | 20/09/2019
Sau khi cân nhắc kỹ lưỡng danh sách 5 ứng cử viên tiềm năng nhất, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã quyết định bổ nhiệm ông Robert O’Brien, một chuyên gia đàm phán con tin và cũng là người vô cùng trung thành với mình làm Cố vấn An ninh Quốc gia mới, thay thế cho ông John Bolton. Động thái này được đưa ra vào thời điểm người đứng đầu Nhà Trắng đang phải đương đầu với một loạt khó khăn liên quan đến chính sách đối ngoại, nhất là sau vụ tấn công vào các cơ sở lọc dầu của Ảrập Xêút cuối tuần trước.

Hồ sơ thuyết phục

Lý giải cho quyết định của mình, ông chủ Nhà Trắng cho biết: “Tôi đã làm việc một thời gian dài với Robert. Ông ấy sẽ đảm nhiệm tốt vị trí này”.

Như vậy, ông O’Brien sẽ tiếp bước ba vị cố vấn trước đó trong chính quyền  Trump, đó là các ông Michael Flynn, H.R. McMaster và John Bolton - người thường xuyên “bất đồng sâu sắc” với Tổng thống về nhiều vấn đề từ Iran tới Afghanistan và Triều Tiên.

Tân Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ có bằng luật tại Đại học California ở Berkeley và từng nghiên cứu về khoa học chính trị tại Đại học California ở Los Angeles. Vì vậy, ông đã làm luật sư chuyên nghiệp trước khi công tác trong lĩnh vực chính sách đối ngoại của đảng Cộng hòa trong một thời gian dài. Ông từng giữ một số vị trí quan trọng trong Bộ Ngoại giao như là đại diện của Mỹ tại Đại Hội đồng Liên Hợp Quốc vào năm 2005. O’Brien cũng có thời gian làm việc cho các Ngoại trưởng Mỹ như Condoleezza Rice và Hillary Clinton. Thậm chí, ông còn làm cố vấn cho các cựu ứng cử viên tranh cử Tổng thống Mỹ của đảng Cộng hòa như Mitt Romney, Scott Walker và Ted Cruz. 

 Vị trí đảm nhiệm gần nhất trước khi thay thế ông Bolton mà O’Brien đảm trách là đặc phái viên của Tổng thống về vấn đề con tin tại Bộ Ngoại giao. Tại cương vị này, ông đã có đóng góp đáng kể trong một số vụ đàm phán con tin nổi bật như việc thả mục sư người Mỹ Andrew Brunson năm 2018 sau khi ông này bị giam giữ 2 năm ở Thổ Nhĩ Kỳ, sự việc từng khiến căng thẳng giữa Washington và Ankara tăng nhiệt. Đầu năm nay, ông cũng thành công khi giúp công dân Mỹ Danny Burch, từng bị bắt cóc tống tiền và giam giữ ở Yemen từ năm 2017, được thả tự do.

Với hồ sơ sự nghiệp tuy dày dặn nhưng không quá nổi bật như vậy, ông O’Brien được coi là sự lựa chọn an toàn và không mấy bất ngờ của Tổng thống Trump, người vốn luôn mong muốn tìm được phụ tá có thể làm việc đồng thuận thay vì lắm ý kiến trái chiều. Theo một số nhà quan sát, tân Cố vấn An ninh Quốc gia chắc chắn sẽ không đe dọa đến ưu thế của Tổng thống về vấn đề chính sách đối ngoại như người tiền nhiệm của mình. Ngược lại, ông có thể nâng cao hình ảnh của Tổng thống trước mắt công chúng như từng khen ông Trump hết lời trước truyền thông là “nhà đàm phán con tin vĩ đại nhất trong lịch sử nước Mỹ”. Trước đó, Tổng thống Trump đã buộc ông Bolton, một người có quan điểm hết sức cứng rắn phải từ chức vì cho rằng không phù hợp với đường lối đối ngoại mà Mỹ đang theo đuổi hiện nay, nhất là đối với những điểm nóng như Venezuela, Triều Tiên hay Iran. Không chỉ được lòng ông chủ Nhà Trắng, ông O’Brien còn được cho là có mối quan hệ rất tốt và là “cánh tay nối dài” của Ngoại trưởng Mike Pompeo, một người tâm phúc của ông Trump.


Tân Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ trò chuyện với Tổng thống Mỹ

Lợi thế nhãn tiền

Có thể nói công việc đàm phán con tin của ông O’Brien được coi là một lợi thế cho Tổng thống Trump khi ông này có khả năng và sẵn sàng trao đổi về các thách thức của Mỹ. Bên cạnh đó, do từng là luật sư nên ông sẽ có sự mềm dẻo hơn thay vì cứng nhắc như ông Bolton. Hiện nay Mỹ đang đau đầu tìm cách giải quyết một loạt khủng hoảng, trong đó có vấn đề Iran, nhất là sau khi hai cơ sở sản xuất dầu của Ảrập Xêút bị tấn công. Washington đang cáo buộc Tehran đứng đằng sau vụ việc, mặc cho nước này bác bỏ.

Nhiều người cho rằng, việc ông O’Brien được chọn vào ghế nóng trong thời điểm điểm này đồng nghĩa với việc ông và Tổng thống sẽ tăng đáng kể các lệnh trừng phạt lên Iran. Thực tế, ông từng chỉ trích mạnh mẽ thỏa thuận hạt nhân Iran năm 2015 của Tổng thống Obama. Quan điểm của tân Cố vấn an ninh Mỹ có điểm trùng với Tổng thống khi coi thỏa thuận trên là “thảm họa tồi tệ nhất”. Bản thân ông Trump đã rút ra khỏi thỏa thuận này vào năm ngoái.

Cách ứng xử của ông O’Brien có thể sẽ mềm dẻo hơn người tiền nhiệm, nhưng không có nghĩa rằng thiếu cứng rắn. Thực tế, năm 2016, trong cuốn sách “While America Slept: Restoring American Leadership to a World in Crisis” (tạm dịch: Khi Mỹ ngủ yên: Khôi phục vai trò lãnh đạo của Mỹ trong một thế giới khủng hoảng), ông đã thể hiện rõ các triết lý của mình. Chẳng hạn, ông không ủng hộ sự nhún nhường trên các vấn đề quốc tế vì như vậy sẽ chỉ khuyến khích “những kẻ chuyên quyền, bạo chúa và khủng bố”. Ngược lại, O’Brien đặt mục tiêu về một nước Mỹ dẫn đầu các liên quân thế giới. Điều này có có điểm giống với khẩu hiệu “Nước Mỹ trên hết” của Tổng thống Trump.

Đối với các lập trường chính sách đối ngoại khác, ông O’Brien cũng thể hiện mình là người phù hợp với đương kim Tổng thống. Chẳng hạn đối với Trung Quốc, ông cảm thấy bị đe dọa bởi sự gia tăng quyền lực nhanh chóng của đất nước gấu trúc trên toàn cầu, coi đây là hiểm họa. Quan điểm đó khá phù hợp với chính quyền hiện nay, vốn đang áp dụng những chính sách cứng rắn đối với Bắc Kinh, thể hiện rõ nhất qua cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung. Trong bối cảnh cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ sẽ diễn ra vào năm tới, dường như ông Trump rất muốn đạt được thành tựu bước ngoặt trong việc phi hạt nhân hóa bán đảo Triều Tiên. Liên quan đến vấn đề trên, cuốn sách của ông O’Brien từng thể hiện lập trường cứng rắn với Bình Nhưỡng khi khẳng định rằng “nước này nằm trong tầm bắn của tên lửa Hải quân Mỹ”. Tuy nhiên, trong cương vị hiện tại, rất có thể ông sẽ những bước đi mềm mỏng hơn để đàm phán có tiến triển nổi bật.

Ngoài ra, đối ngoại không quên đối nội, trước nhiệm vụ đầy khó khăn phía trước, ông Robert O’Brien đặc biệt  khẳng định sẽ tập trung vào việc bảo vệ an toàn cho người dân Mỹ và tái xây dựng quân đội Mỹ.

Ngọc Minh
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang