QUỐC TẾ
Cập nhật 18:44 | 17/10/2019 (GMT+7)
.

Khởi đầu cho đối thoại

07:47 | 28/08/2019
Tối 26.8 (giờ Việt Nam), Hội nghị Thượng đỉnh Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển hàng đầu thế giới (G7) đã kết thúc tại thành phố Biarritz, Tây Nam nước Pháp, với Tuyên bố chung ngắn gọn. Kết quả cuộc gặp lần này khá khiếm tốn so với mục tiêu ban đầu của nước chủ nhà, song đã có những bước tiến nhất định.

Điểm nhấn tích cực

Trái với những lo ngại trước khi diễn ra hội nghị, lãnh đạo các nước G7 đã nhất trí với bản Tuyên bố chung trong khuôn khổ một trang giấy, điều mà ban đầu ngay cả nước chủ nhà Pháp cũng không dám đặt ra mục tiêu. Phát biểu tại họp báo với Tổng thống Mỹ Donald Trump, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron khẳng định các nhà lãnh đạo G7 đã tìm được điểm chung, rất tích cực và chưa có tiền lệ, cho phép các nước hướng về phía trước theo cách hiệu quả hơn.


Các nhà lãnh đạo G7 họp tại Pháp ngày 26.8

Trên thực tế, tất cả các vấn đề nóng của thế giới đã được thảo luận, từ vụ hỏa hoạn nghiêm trọng đang tàn phá “lá phổi” của Trái đất - rừng Amazon, đến các nguy cơ suy thoái kinh tế toàn cầu do căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc, từ vấn đề hạt nhân Iran và tình hình căng thẳng ở vùng Vịnh đến việc đánh thuế các tập đoàn công nghệ lớn…

Trong vấn đề hạt nhân Iran, Tổng thống Macron cho biết các bên đã nhất trí hai vấn đề quan trọng là Iran không được sở hữu vũ khí hạt nhân và tình hình hiện nay không bao giờ được phép đe dọa đến ổn định khu vực. Mặc dù chưa có chi tiết cụ thể được thống nhất và mọi thứ vẫn có nguy cơ đổ vỡ, song các cuộc thảo luận kỹ thuật đã bắt đầu với một số tiến bộ nhất định. Ông Macron cũng bày tỏ tin tưởng rằng nếu Tổng thống Iran Hassan Rouhani đồng ý gặp Tổng thống Mỹ Donald Trump, chắc chắn hai bên sẽ đạt được một thỏa thuận, đồng thời hy vọng cuộc gặp này sẽ diễn ra trong vài tuần tới.

Về phần mình, Tổng thống Donald Trump khẳng định người đồng cấp Macron đã làm tốt nhiệm vụ tại hội nghị G7, đánh giá đây là một hội nghị thành công và với sự thống nhất lớn. Tổng thống Donald Trump cho biết sẵn sàng gặp người đồng cấp Iran nếu hoàn cảnh phù hợp; cho rằng một cuộc gặp với ông Hassan Rouhani trong vài tuần tới theo đề xuất của Tổng thống Pháp là khả thi, đồng thời tin rằng Tổng thống Iran cũng muốn có cuộc gặp này để giải quyết tình hình căng thẳng hiện nay.

Các nhà lãnh đạo G7 cũng cam kết sẽ nhanh chóng giải ngân 20 triệu USD để giúp dập tắt cháy rừng Amazon (mặc dù sau đó Brazil đã từ chối), cũng như thống nhất kế hoạch viện trợ tái trồng rừng ở cấp Liên Hợp Quốc.

Liên quan đến tình hình Ukraine, G7 ủng hộ Pháp và Đức tổ chức hội nghị thượng đỉnh của Bộ tứ Normandy trong thời gian tới “để có được kết quả cụ thể”. Trong lĩnh vực kinh tế, G7 ủng hộ “thương mại toàn cầu mở cửa và công bằng, và sự ổn định của nền kinh tế thế giới”…

Các cuộc đối thoại song phương cũng đã góp phần làm nguội căng thẳng trong nội bộ G7. Chẳng hạn như việc Tổng thống Pháp xác nhận đã đạt được thỏa thuận với người đồng nhiệm Mỹ về việc đánh thuế các hãng công nghệ lớn, đồng thời cho biết Pháp sẽ tự xóa bỏ thuế kỹ thuật số một khi luật quốc tế được áp dụng. Hoặc Mỹ và Nhật Bản đã nhất trí trên nguyên tắc về các yếu tố cốt lõi của một thỏa thuận thương mại mà hai bên hy vọng sẽ sớm được ký kết vào tháng 9 tới.

Lục đục hậu trường

Tuy nhiên, bản Tuyên bố ngắn gọn cuối hội nghị không che lấp được rạn nứt nội bộ G7. Diễn biến ở hậu trường cũng hé lộ nhiều dấu hiệu bất đồng giữa các thành viên G7, vốn đã trở nên rõ nét từ năm 2017.

Tại hội nghị, Tổng thống Mỹ Trump phải đối mặt với áp lực từ các thành viên khác về một loạt vấn đề, đặc biệt là cuộc chiến thương mại đang leo thang với Trung Quốc. Ngay cả đồng minh thân thiết nhất của Mỹ là Anh cũng đề nghị “giảm bớt căng thẳng” với Bắc Kinh.

Trước đó, ông chủ Nhà Trắng đã khiến các nước G7 “nóng mắt” khi tuyên bố sẽ mời Tổng thống Nga Vladimir Putin tới dự Hội nghị Thượng đỉnh G7 năm 2020 tại Mỹ. Đây vốn là chủ đề nhạy cảm với các nước Liên minh châu Âu, luôn cho rằng sự trở lại của Nga phải gắn với tiến triển trong giải quyết cuộc khủng hoảng ở miền Đông Ukraine.

Bất đồng giữa Tổng thống Mỹ và các đồng minh châu Âu càng lộ rõ khi ông Donald Trump đứng hẳn về phía Thủ tướng Anh Johnson, người đang tỏ thái độ cứng rắn với EU về thỏa thuận Brexit, với lời hứa hẹn sẽ ký kết với Anh “thỏa thuận thương mại khổng lồ”.

Trong bối cảnh Mỹ đã rút khỏi Hiệp định Paris, việc Tổng thống Pháp Emmanuel Macron cố tình sắp xếp chương trình nghị sự tập trung vào vấn đề biến đổi khí hậu và sự vắng mặt của ông Donald Trump tại phiên thảo luận về chủ đề này cho thấy thái độ kình địch rõ rệt của hai bên.

Các nhà phân tích cho rằng những kết quả đạt được tại hội nghị Biarritz còn khiêm tốn so với mục tiêu tham vọng mà nước chủ nhà đặt ra. Chọn chủ đề bao trùm hội nghị là chống bất bình đẳng, trong bối cảnh thế giới phải đối mặt với cuộc khủng hoảng bất bình đẳng chưa từng có đang đe dọa hàng thập kỷ phát triển, Pháp hy vọng Biarritz sẽ là nơi các nước đạt được thỏa thuận đình chiến thương mại và hàn gắn bất đồng.

Tuy nhiên, nếu so với kết quả Hội nghị Thượng đỉnh G7 năm ngoái ở Canada, khi Tổng thống Mỹ bất ngờ rút khỏi Tuyên bố chung do bất đồng với Thủ tướng nước chủ nhà Justin Trudeau về chính sách thương mại, thì những gì đạt được ở Biarritz được coi là một bước tiến đáng kể. Ít nhất không khí hòa dịu mà hội nghị tạo ra đã giúp cho Biarritz như một điểm hẹn đối thoại cởi mở, để từ đó các bên tiếp tục tháo gỡ khúc mắc.

Đạt Quốc
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang