DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 20:19 | 18/09/2019 (GMT+7)
.
Góc nhìn

Quản lý nguồn thu từ tiền công đức

08:02 | 07/06/2019
Tại phiên chất vấn Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Nguyễn Ngọc Thiện, một trong những vấn đề được nhiều đại biểu quan tâm nhất, chính là quản lý nguồn thu, đặc biệt là tiền công đức tại các di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh. Nhiều đại biểu đã đặt câu hỏi về việc tổng thu chi tiền công đức hàng năm được sử dụng, phục vụ vào những mục đích gì? Giải pháp quản lý nguồn thu chi công đức này đang được thực hiện ra sao?

Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện cho biết, với dự án du lịch tâm linh và quản lý tiền công đức, thực tế hiện nay chưa có văn bản pháp quy quy định tiền công đức thu thế nào. Chỉ có Thông tư liên tịch 04/2014 giữa Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và Bộ Nội vụ hướng dẫn sử dụng tiền công đức “phải đúng mục đích, công khai”. Có nghĩa là, nguồn thu tiền mặt tại các cơ sở tôn giáo, tín ngưỡng hiện nay được quy định như thế nào là do các địa phương tự căn cứ vào các quy định của pháp luật hiện hành và thực tiễn để “quyết định cho phù hợp”.

Thực tế, việc phân cấp quản lý lễ hội và di tích chưa thống nhất: Có nhiều chủ thể cùng tham gia quản lý (UBND xã, phường, Ban quản lý di tích, nhà chùa, nhà đền, công ty khai thác dịch vụ), khiến công tác quản lý chồng chéo, trong đó có việc quản lý tiền công đức bởi tại mỗi địa phương khác nhau việc thu, chi và quản lý tiền công đức, tiền giọt dầu cũng được thực hiện theo kiểu mạnh ai nấy làm.

Vấn đề khó nhất là tính minh bạch bởi chuyện tiền công đức thường rất “nhạy cảm”. Theo số liệu từ Vnexpress, năm 2013, Chùa Bà Đen (Tây Ninh) thu 36 tỷ đồng tiền công đức. Năm 2016, quần thể di tích chùa Yên Tử (Quảng Ninh) thu 20 tỷ đồng, đền Hoàng Mười (Nghệ An) thu 11 tỷ đồng. Năm 2017, đền Cửa Ông (Quảng Ninh) thu 109 tỷ đồng tiền công đức. Và đó cũng chỉ là những con số được người trong cuộc công bố.

Trong một báo cáo đầu năm 2017, Sở Tài chính tỉnh Quảng Ninh ước tính sơ bộ số thu tiền giọt dầu, công đức tại các chùa của tỉnh này khoảng trên 200 tỷ đồng mỗi năm. Đối với các chùa, việc quản lý số thu nộp và sử dụng chủ yếu do nhà chùa tự quản. Tại chùa Bái Đính, lãnh đạo Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Ninh Bình cho biết, việc quản lý và sử dụng tiền công đức ở đây cụ thể mỗi năm là bao nhiêu, quản lý như thế nào và sử dụng ra sao sở cũng không nắm được. Đụng vào tiền bạc tại chốn tâm linh là vấn đề vô cùng nhạy cảm và phức tạp. Hơn nữa, chùa Bái Đính đã được giao cho doanh nghiệp tư nhân đầu tư, xây dựng và quản lý nên việc quản lý, sử dụng tiền công đức ở đây như thế nào là do doanh nghiệp tự tính toán.

Hoạt động tín ngưỡng, tâm linh do không có cơ chế quản lý phù hợp dẫn đến trở thành nơi kiếm tiền béo bở cho những hành vi sai trái nhằm mục đích trục lợi như chùa Ba Vàng và một số nơi khác trên cả nước mà báo chí đã nêu trong thời gian qua. Việc công khai minh bạch hóa mục đích sử dụng tiền công đức, tiền lẻ lễ chùa thế nào, thiết nghĩ đã đến lúc cần có sự giám sát và quy định chặt chẽ. Chỉ khi chính quyền quyết liệt, nghiêm túc trong quản lý, có cơ chế và quy định pháp luật rõ ràng, có biện pháp quản lý nguồn thu, ngăn chặn và xử lý đúng pháp luật các hoạt động lợi dụng tín ngưỡng tôn giáo, lợi dụng sự yếu kém quản lý của chính quyền để trục lợi, thì khi đó mới ngăn chặn được các vấn đề phát sinh tiêu cực trong lĩnh vực văn hóa, tín ngưỡng và tâm linh như vấn đề sử dụng tiền công đức.

Minh bạch hóa tiền công đức luôn là vấn đề ‘tế nhị” nhưng không phải không làm được. Đầu năm 2016, UBND tỉnh Nghệ An đã ra Quyết định 18/2016 về tiếp nhận, sử dụng nguồn công đức tại các di tích. Từ Quyết định này, di tích đền ông Hoàng Mười tăng gấp 10 lần số tiền thu từ tiền công đức. Hay như tại Quảng Ninh, UBND tỉnh đã ban hành quy định việc thu, chi tiền công đức đúng mục đích với yêu cầu hòm công đức phải được niêm phong và chỉ được mở kiểm kê thu bằng 2 chìa khoá (một khoá của đại diện cơ quan quản lý nhà nước và một khoá của người chủ trì cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo). Đồng thời, định kỳ hàng quý thực hiện niêm yết việc thu, chi công khai tại các cơ sở tín ngưỡng, tôn giáo.

Duy Anh
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
11:33 19/02/2018
Kiến nghị cử tri được “ghi nhận” nhưng chưa giải quyết dứt điểm, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La Nhâm Thị Phương cho rằng, cần xác định việc giải quyết, trả lời đầy đủ, đúng thời hạn các kiến nghị của cử tri là một trong những tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tạo sức ép, buộc từng ngành, cấp chủ động, năng động thực hiện đúng, đủ và kịp thời.
Quay trở lại đầu trang