DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 10:14 | 10/04/2020 (GMT+7)
.
Góc nhìn

Không thể mãi xử lý “phần ngọn”

08:12 | 25/05/2019
Một học sinh lớp 4 đã tử vong khi đi tắm tại một hố nước khai thác cát trên suối Lùn, ở thôn Phước Sơn, xã Phước Đồng, TP Nha Trang, Khánh Hòa. Mùa mưa năm ngoái, tại vị trí này diễn ra việc khai thác cát trái phép, đã bị các cơ quan chức năng đình chỉ khai thác, nhưng các hố nước đào múc lấy cát lại không được khôi phục, hậu quả là xảy ra vụ đuối nước thương tâm.

Việc khai thác cát bừa bãi đã gây nên nhiều hệ lụy nghiêm trọng. Đó là những vụ gây sạt lở cầu cống, đê điều, đất sản xuất nông nghiệp, ruộng vườn và hàng chục, hàng trăm ha diện tích bãi bồi màu mỡ, thậm chí cả cái chết oan uổng trên. Theo báo cáo tổng hợp ý kiến, kiến nghị của cử tri gửi đến Kỳ họp thứ Bảy, QH Khóa XIV, khai thác cát trái phép tiếp tục “tái xuất”. Cử tri các địa phương như: Tây Ninh, Thừa Thiên Huế, Hải Phòng, Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đắk Nông... cho rằng tình trạng khai thác cát trái phép diễn biến phức tạp sau một thời gian đã được kiềm chế. Cử tri và nhân dân cho rằng, phải chăng có sự bao che, “bảo kê” của những tổ chức, cá nhân có thẩm quyền để cho tình trạng tiếp tục tiếp diễn?

Vi phạm về khai thác cát trái phép nhiều nhưng không xử lý được bao nhiêu. Từ năm 2017 tới nay, công an cả nước đã kiểm tra, phát hiện 13.610 vụ với hơn 4.200 đối tượng có hành vi vi phạm pháp luật về khai thác cát, an toàn giao thông đường thủy; tịch thu 142 tàu hút cát và phạt tiền trên 69 tỷ đồng. Tuy nhiên, chỉ có 7 vụ/7 bị can bị khởi tố về hành vi “Vi phạm các quy định về nghiên cứu, thăm dò, khai thác tài nguyên”. Thậm chí, ở không ít địa phương, người đứng đầu các cấp chưa thực hiện tốt trách nhiệm quản lý nhà nước, để mặc người dân đơn độc chống chọi với những kẻ vi phạm pháp luật dẫn đến việc bị đe dọa, hành hung.

Với những gì đang diễn ra tại nhiều địa phương, không thể không đặt câu hỏi: Vì sao việc khai thác cát trái phép lại diễn ra ngang nhiên đến thế? Do quy định của pháp luật chưa đầy đủ, còn sơ hở? Có sự bảo kê và chống lưng cho các đối tượng này hay không? Tại hội nghị trao đổi thông qua đề án phòng, chống tình trạng khai thác cát trái phép trên vùng biển Cần Giờ, vùng giáp ranh giữa TP Hồ Chí Minh và các tỉnh lân cận, Thiếu tướng Phan Anh Minh, Phó Giám đốc Công an TP Hồ Chí Minh thừa nhận “phải coi lại lực lượng công an”, nhìn thẳng vào sự thật, vào những yếu kém, thiếu sót của lực lượng chức năng để có biện pháp phù hợp nhằm ngăn chặn nạn cát tặc.

Việc truy bắt, tịch thu phương tiện và tang vật như hiện nay được nhiều người đánh giá là chỉ là giải quyết “phần ngọn” của nạn cát tặc. Dẫu việc “cấp phép một đằng, khai thác một nẻo” diễn ra rất phổ biến; giấy phép chỉ cấp cỡ 1.000m3, nhưng lại hút trộm thêm gấp mấy chục lần; giấy phép chỉ quy định cho hút cát giữa sông, nhưng khi đêm xuống lại thò vòi vào bờ hút cát ào ạt... Nhưng mỗi lần bắt quả tang, cơ quan chức năng chỉ xử phạt trên số lượng cát thu giữ được, còn trước đó bao nhiêu lần vi phạm, bán bao nhiêu cát cho công trình nào thì không mở rộng xác minh, không cộng dồn xử lý theo tình tiết tái phạm. Nếu cộng dồn, số lượng cát vi phạm trên 1.000m3, trị giá trên 100 triệu đồng là có thể xử lý hình sự.

Trong khi chế tài xử phạt đối với hành vi này chưa thực sự đủ sức răn đe, vấn đề đặt ra là sự chung tay của các cơ quan chức năng đã thực sự hiệu quả chưa? Ngoài sự vào cuộc của lực lượng công an thì các ngành chức năng đã thực sự phát huy vai trò của mình? Để đấu tranh hiệu quả với những “vòi bạch tuộc” này, các địa phương cần tạo điều kiện cho cơ quan dân cử, Mặt trận Tổ quốc các cấp, báo chí và nhất là người dân tham gia giám sát. Khi người dân không còn “đơn thương độc mã”, những kẻ vi phạm pháp luật sao có thể lộng hành? Khi người dân được chính quyền và cơ quan công an bảo vệ thì làm sao các đối tượng cát tặc dám đe dọa, hành hung? Khi mà chế tài đủ sức răn đe, trấn áp thì còn ai dám ngang nhiên thách thức pháp luật?

Duy Anh
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
11:33 19/02/2018
Kiến nghị cử tri được “ghi nhận” nhưng chưa giải quyết dứt điểm, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La Nhâm Thị Phương cho rằng, cần xác định việc giải quyết, trả lời đầy đủ, đúng thời hạn các kiến nghị của cử tri là một trong những tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tạo sức ép, buộc từng ngành, cấp chủ động, năng động thực hiện đúng, đủ và kịp thời.
Quay trở lại đầu trang