DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 23:05 | 23/07/2019 (GMT+7)
.

Dự liệu đầy đủ được - mất của chính sách

07:56 | 30/01/2019
Trong dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương đã đề xuất thay đổi một số thẩm quyền của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ. Những thay đổi này được đưa ra nhằm tạo cơ sở xây dựng bộ máy tinh gọn, hiệu quả và hiệu lực. Song, không thể nhìn một chiều, phải dự liệu đầy đủ được - mất của chính sách mới.

Giảm tính chủ động của địa phương

Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương đã cụ thể hóa các quy định của Hiến pháp và các chủ trương, định hướng của Đảng về Chính phủ và chính quyền địa phương, tạo hành lang pháp lý quan trọng cho tổ chức, hoạt động của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và chính quyền địa phương các cấp. Qua gần ba năm triển khai thực hiện cho thấy, việc phân công, phân cấp, phân quyền giữa Chính phủ với chính quyền địa phương được đẩy mạnh, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, bảo đảm tính thống nhất, thông suốt của hệ thống hành chính từ Trung ương đến cơ sở.

Nhưng theo đại diện Bộ Nội vụ, Luật Tổ chức Chính phủ mới quy định chung về nhiệm vụ, quyền hạn của Chính phủ trong việc thống nhất quản lý nhà nước về tổ chức bộ máy hành chính nhà nước, chưa làm rõ nội hàm về “tính thống nhất quản lý nhà nước” của Chính phủ đối với các tổ chức trong bộ máy hành chính nhà nước từ Trung ương đến địa phương, đã hạn chế việc đẩy mạnh phân công, phân cấp trong quản lý lĩnh vực tổ chức bộ máy nhà nước. Bên cạnh đó, việc giao Chính phủ quy định tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh, cấp huyện dẫn đến các cơ quan này cơ bản được thành lập giống nhau ở các địa phương khác nhau. Điều này đã làm giảm tính chủ động, linh hoạt của địa phương trong việc tổ chức và thành lập các cơ quan chuyên môn phù hợp với điều kiện, đặc điểm và yêu cầu quản lý nhà nước về ngành, lĩnh vực ở địa phương.

Để khắc phục hạn chế nêu trên, đại diện Bộ Nội vụ đề xuất, thay vì Chính phủ quy định tổ chức cho các cơ quan chuyên môn UBND cấp tỉnh, huyện, nên sửa đổi theo hướng chỉ quy định số lượng cơ quan này (bổ sung tại Khoản 3 Điều 23). Quy định như vậy sẽ tạo điều kiện đẩy mạnh phân cấp, trao quyền chủ động cho chính quyền địa phương trong việc quyết định giữ ổn định, hợp nhất (thí điểm hợp nhất), thành lập hoặc không thành lập cơ quan chuyên môn, đáp ứng được yêu cầu sắp xếp tổ chức các sở tinh gọn hơn, hạn chế sự cào bằng về số lượng tổ chức các sở giữa các đơn vị hành chính cấp tỉnh.

 Nhằm làm rõ hơn thẩm quyền của Chính phủ trong việc quản lý tổ chức bộ máy, biên chế, cán bộ, công chức, viên chức, dự án Luật cũng bổ sung vào Điều 23 của Luật Tổ chức Chính phủ theo hướng giao thẩm quyền cho Chính phủ quy định số lượng biên chế tối thiểu, số lượng lãnh đạo cấp phó tối đa của một số tổ chức thuộc cơ cấu tổ chức của bộ, ngành, UBND cấp tỉnh, huyện, để làm cơ sở cho việc thành lập, hợp nhất, tinh gọn đầu mối tổ chức của bộ, ngành, địa phương. Theo đại diện Bộ Nội vụ, đây là việc làm cần thiết để sắp xếp lại tổ chức gắn với tinh giản biên chế và kiểm soát số lượng cấp phó phù hợp với quy mô của tổ chức (đầu mối tổ chức trực thuộc và số biên chế được giao).

Đánh giá kỹ tác động của chính sách

 Theo Tờ trình dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số nội dung của Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương, việc Luật Tổ chức Chính phủ giao Chính phủ có thẩm quyền quyết định biên chế công chức trong các cơ quan hành chính nhà nước làm giảm tính kịp thời trong chỉ đạo điều hành (thực tế hiện nay Thủ tướng Chính phủ đang quyết định giao và điều chỉnh biên chế công chức). Và quy định thẩm quyền của bộ trưởng, thủ trưởng cơ quan ngang bộ trong việc bổ nhiệm, luân chuyển, biệt phái, điều động, cách chức, cho từ chức, miễn nhiệm đối với cán bộ, công chức tại Luật Tổ chức Chính phủ chưa thống nhất với một số các quy định của Đảng và của pháp luật về cán bộ, công chức hiện nay.

Không khó để thấy, việc Chính phủ quy định khung số lượng cơ quan chuyên môn thuộc UBND cấp tỉnh, cấp huyện sẽ tạo điều kiện đẩy mạnh phân cấp trao quyền chủ động cho chính quyền địa phương trong việc quyết định giữ ổn định, hợp nhất (thí điểm hợp nhất), sáp nhập, thành lập hoặc không thành lập cơ quan chuyên môn. Sự phân cấp thẩm quyền này sẽ tạo điều kiện cho địa phương sắp xếp tổ chức các sở tinh gọn hơn, hạn chế sự cào bằng về số lượng tổ chức các sở giữa các đơn vị hành chính cấp tỉnh. Đại diện Bộ Nội vụ cho rằng, việc giảm đầu mối tổ chức Sở và đầu mối tổ chức bên trong Sở sẽ dẫn đến giảm đầu tư cơ sở vật chất, trụ sở, trang thiết bị, chi thường xuyên, thực hiện việc tinh giản biên chế, giảm chi ngân sách cho việc chi lương do thực hiện sắp xếp, cơ cấu lại tổ chức các cơ quan chuyên môn.

Nhưng một số chuyên gia lưu ý, nếu không có tổ chức thống nhất có thể tạo sự thiếu đồng bộ trong quá trình thực hiện giữa các địa phương. Xáo trộn và gây khó khăn trong việc xác định vị trí việc làm trong các cơ quan, tổ chức hành chính là một nguy cơ có thể xảy ra. Đồng thời, phát sinh chi phí cần thiết cho việc xây dựng Đề án sáp nhập, chi phí di chuyển địa điểm, đổi tên, khắc dấu và công tác tuyên truyền phổ biến khi thay đổi tổ chức (do Chính phủ chỉ quy định khung số lượng cơ quan chuyên môn).

Thậm chí, việc quy định cụ thể về quản lý biên chế tối thiểu, số lượng cấp phó tối đa tại một số tổ chức hành chính ở bộ, ngành và chính quyền địa phương đang là đỏi hỏi của thực tế. Vì do chưa quy định cụ thể tại Luật hiện hành nên trong quá trình triển khai đã có tình trạng số lượng cấp phó được bố trí không theo tiêu chí, không đồng bộ thống nhất với các cơ quan quản lý nhà nước cấp trên và thiếu tính khoa học. Và việc “lạm phát” cấp phó cũng có nguyên nhân từ đây. Nhưng cũng không thể không lưu ý quy định theo hướng này sẽ tạo sự xáo trộn với các cơ quan, tổ chức không đủ tiêu chí. Ngoài ra, cũng dễ trùng lặp về mặt nội dung, vì nội dung này nằm trong nội hàm của quản lý nhà nước về cán bộ, công chức, viên chức.

Những chính sách mới này sẽ góp phần tăng cường phân cấp, tạo cơ sở cho thực hiện tinh gọn, nâng cao hiệu lực, hiệu quả của bộ máy hành chính nhà nước. Song cũng không nên chỉ nhìn theo chiều tích cực, mà cần dự liệu vướng mắc, khó khăn có thể phát sinh trong quá trình triển khai, và nhìn ra điểm có thể chồng chéo, mâu thuẫn với luật liên quan. Nhìn nhận đầy đủ tác động được - mất của chính sách sẽ giúp có quyết định chính xác, bảo đảm khả thi, hiệu quả khi triển khai.

Thanh Hải
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
11:33 19/02/2018
Kiến nghị cử tri được “ghi nhận” nhưng chưa giải quyết dứt điểm, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La Nhâm Thị Phương cho rằng, cần xác định việc giải quyết, trả lời đầy đủ, đúng thời hạn các kiến nghị của cử tri là một trong những tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tạo sức ép, buộc từng ngành, cấp chủ động, năng động thực hiện đúng, đủ và kịp thời.
Quay trở lại đầu trang