DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 22:18 | 16/12/2018 (GMT+7)
.

Nhà lãnh đạo tiêu biểu về tự nêu gương

07:19 | 06/10/2018
Thời điểm đồng chí Đỗ Mười được bầu giữ chức danh Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng cũng là lúc nước ta đang đứng trước nhiều khó khăn, với lạm phát tăng lên ba con số, bao vây và cấm vận triệt để, sản xuất trì trệ, nguồn hàng ổn định trong thời gian trước là Liên Xô và các nước Đông Âu đều đã tan rã. Tình thế đó đòi hỏi phải có phương pháp, đường lối đúng đắn thì mới vượt qua được. Đường lối được đồng chí Đỗ Mười vạch ra ở giai đoạn đó thể hiện rất rõ dấu ấn Việt Nam, với bước đi thận trọng.

Chống lạm phát và sáng tạo của Việt Nam

Tôi luôn nhớ lần đầu tiên được làm việc với nguyên Tổng Bí thư Đỗ Mười khi ông đề nghị tôi đảm nhiệm chức vụ Thống đốc Ngân hàng Nhà nước vì đã có một thời gian làm trong lĩnh vực ngân hàng trước khi làm Bí thư Tỉnh ủy Thái Bình. Nhưng khi đó tôi mới gần 40 tuổi, chưa có nhiều thời gian làm lãnh đạo ở địa phương, nên tự thấy cần có thêm thời gian lăn lộn, tổng kết thực tế. Đồng chí Đỗ Mười nói: “Tôi 70 tuổi mà vẫn còn phải làm việc ngày đêm. Tại sao người trẻ như cậu mà đã e ngại nhiệm vụ mới. Trẻ thì chúng tôi mới điều lên, chỗ khó thì chúng tôi mới đưa các anh vào. Nếu những người trẻ các anh không vào thì ai vào?”

Sau câu nói này, tôi quyết định nhận nhiệm vụ Thống đốc Ngân hàng Nhà nước; đồng thời đề xuất với đồng chí Đỗ Mười 3 việc: Một là, phải xây nhà máy in tiền trong nước để không phụ thuộc vào nước ngoài. Hai là, phải xây dựng cơ chế hoạt động của ngân hàng cho phù hợp với đổi mới. Ba là, được phép toàn quyền quyết định về nhân sự. Đồng chí Đỗ Mười đã đồng ý với cả ba đề xuất này và sẵn sàng tạo điều kiện để tôi thực hiện. Với sự ủng hộ của đồng chí Đỗ Mười, chỉ trong một thời gian ngắn, Ngân hàng Nhà nước đã chủ trì soạn thảo hai pháp lệnh để hệ thống ngân hàng hoạt động phù hợp với tình hình lúc đó, cũng như bố trí lại hệ thống cán bộ chủ chốt, xây dựng nhà máy in tiền. Quyết định lúc ấy là minh chứng rất cụ thể cho thấy tính cách biết lắng nghe, quyết đoán, cũng như phương pháp xây dựng đội ngũ cán bộ của đồng chí Đỗ Mười.

Để chống lạm phát, chúng ta đã lựa chọn phải tìm mọi cách để rút tiền về và tăng hàng ra trong trước mắt. Do vậy, chúng ta nâng lãi suất tiết kiệm lên trong khi lãi suất cho vay rất thấp. Phần chênh lệch cực kỳ lớn giữa lãi suất tiết kiệm và lãi suất cho vay do Nhà nước phải chịu. Đó là cái giá phải trả cho đổi mới. Nhưng chỉ trong vài tháng, Ngân hàng Nhà nước đã thu được về một nửa số tiền đang lưu hành trên thị trường. Việc thiếu ngoại tệ và vàng được giải quyết bằng cách đi vay nước ngoài về bán để kiếm lãi. Đến cuối năm 1991, chúng ta giải quyết được lạm phát, và đến khi xuống 4,6%/năm thì ngừng lại chính sách lãi suất này. Bên cạnh sử dụng chính sách tiền tệ để chống lạm phát, đồng chí Đỗ Mười cũng chú trọng khai thác mạnh mẽ nội lực trong nước, kết hợp với kinh nghiệm, sự mở cửa dần dần, nhằm tạo ra hàng hóa trong nước và nhập khẩu. Đây là lựa chọn tài tình của đồng chí, vì để cân đối cung cầu tiền - hàng, giúp chống lạm phát hiệu quả trong điều kiện hàng hóa, tiền bạc đều không có, sản xuất trì trệ, bị cấm vận và bao vây là việc làm không dễ. Việc rút tiền về và tăng nguồn hàng để cân đối cung cầu tiền - hàng là sáng tạo rất Việt Nam trong chống lạm phát, là thành công lớn nhất của Hội đồng Bộ trưởng do đồng chí Đỗ Mười làm Chủ tịch thời điểm đó.


Tổng Bí thư Đỗ Mười với các cháu thiếu nhi miền Nam

Ngay sau khi giải được bài toán lạm phát, đồng chí Đỗ Mười đã có chủ trương chú trọng triển khai mở rộng quan hệ với nước ngoài, hội nhập với quốc tế. Việc nước ta gia nhập ASEAN, bình thường hóa quan hệ với Mỹ, gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới… đều trong thời gian đồng chí đảm đương các chức danh Chủ tịch Hội đồng Bộ trưởng, sau đó là Tổng Bí thư của Đảng. Điều cần nhấn mạnh ở đây là dấu ấn trên mặt trận ngoại giao của Việt Nam thời kỳ này cũng do đồng chí Đỗ Mười rất quan tâm đến công tác lập pháp. Việc xây dựng hệ thống luật pháp thúc đẩy nền kinh tế chuyển sang kinh tế thị trường, đáp ứng đòi hỏi của các tổ chức kinh tế thế giới là một thành công ấn tượng trong quá trình công tác của đồng chí.

Kiên định nhất nhưng cũng đổi mới quyết liệt nhất

 Đồng chí Đỗ Mười là một nhà lãnh đạo tiêu biểu về tự nêu gương, từ bản thân mình, trong lối sống, trong công việc, ông đã tạo ra tấm gương sáng cho cán bộ cấp dưới noi theo, từ đó tập hợp đội ngũ cán bộ vừa có chuyên môn, vừa có phẩm chất, cống hiến hết mình cho sự nghiệp phát triển đất nước. Đồng chí đã để lại tấm gương về một nhà lãnh đạo luôn nghiêm túc, cần kiệm, liêm chính, không hình thức từ việc nhỏ đến việc lớn. Có lần đi về địa phương dự họp, khi thấy trên bàn bày những chai nước lọc, có giá trị tương đương một bình xăng, đồng chí đã chân thành đề nghị địa phương chỉ nấu nước chè xanh, để ở ngoài sảnh, ai cần tự uống, vì phù hợp với điều kiện nước ta. Đồng chí Đỗ Mười nhắc nhở ngay từ những việc nhỏ như vậy, và luôn tự chấp hành nghiêm mọi chủ trương được đưa ra, nên đã trở thành một tấm gương cho các cán bộ, Đảng viên khác làm theo.

Nguyên Thống đốc Ngân hàng Nhà nước CAO SỸ KIÊM

Các quyết định chống lạm phát, cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước, mở thị trường chứng khoán, gia nhập tổ chức kinh tế thế giới… của đồng chí Đỗ Mười đều gây tranh cãi dữ dội khi đó. Nhưng trên thực tế, các quyết định này đều được ban hành rất thận trọng, phải qua tổng kết thực tiễn, tham khảo ý kiến chuyên gia trong và ngoài nước, đưa ra tập thể bàn, rồi mới được ban hành. Ngoài ra, trong quá trình công tác của mình, đồng chí Đỗ Mười đã góp phần quan trọng tạo ra những yếu tố nền tảng vững chắc cho đất nước đi lên, tạo động lực, cơ sở cho giai đoạn sau, đặc biệt là đội ngũ cán bộ với phong cách, phẩm chất làm việc.

Sở dĩ đồng chí tập hợp được đội ngũ cán bộ có năng lực và phẩm chất tốt do luôn gần gũi, có tài năng biến vấn đề phức tạp thành vấn đề dễ hiểu. Cách giải thích dễ hiểu của đồng chí đã giúp cán bộ cấp dưới hiểu ngay vấn đề, tiếp thu đúng chỉ đạo, triển khai bám sát chủ trương chung. Và, trong quá trình định ra đường lối, quyết sách lớn, đồng chí đều chú ý lắng nghe ý kiến của chuyên gia trong và ngoài nước, đưa ra thảo luận dân chủ, để tập hợp trí tuệ tập thể thành trí tuệ của mình. Bên cạnh đó, đồng chí Đỗ Mười cũng là một người lãnh đạo luôn không ngừng học hỏi, trau dồi kiến thức, thường xuyên đọc sách, nghiên cứu thông tin tham khảo từ nước ngoài.

Những ý kiến cho rằng đồng chí Đỗ Mười bảo thủ có lẽ là do phong cách làm việc tạo ra. Nếu đồng chí chưa nghe ra sẽ chưa đồng ý với giải pháp được đề xuất. Nhưng nếu đã nghe ra rồi, thì đồng chí Đỗ Mười sẽ thực hiện đến cùng, ủng hộ tuyệt đối quá trình triển khai. Do vậy, có thể thấy, dù là người nổi tiếng kiên định, nhưng khi chấp nhận thay đổi, đổi mới thì đồng chí cũng là người thay đổi, đổi mới quyết liệt nhất. Tất nhiên, cũng cần nhìn nhận công bằng về sự kiên định, có phần bảo thủ trong một số việc của đồng chí Đỗ Mười. Bởi, có lẽ, đó cũng là một đức tính cần thiết của người lãnh đạo Đảng, Nhà nước ở thời điểm đó khi mỗi quyết định, mỗi chính sách đều trong tình thế “sai một ly, đi nghìn dặm”.

Cao Sỹ Kiêm - Nguyên Thống đốc Ngân hàng Nhà nước
Phương Thủy ghi
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
17:59 22/01/2017
Khẳng định quyền lực phải được kiểm soát bằng quyền lực; cái gốc để chấn chỉnh kỷ cương bộ máy vẫn là đạo đức cách mạng của người lãnh đạo, các khách mời tham gia trao đổi về chủ đề “Chấn chỉnh kỷ cương bộ máy nhà nước - Vai trò của cơ quan dân cử” cho rằng: Một hệ thống dân cử mạnh sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng, thúc đẩy hệ thống chính quyền các cấp kỷ cương, hành động. Muốn vậy, mỗi đại biểu phải trở thành một “ngọn đuốc” rọi sáng mọi ngóc ngách của cuộc sống.
Quay trở lại đầu trang