DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 08:00 | 19/08/2019 (GMT+7)
.
Dư âm Phiên chất vấn và trả lời chất vấn

Nêu cao dân chủ, kỷ cương trong hoạt động của Quốc hội

08:31 | 09/06/2018
Qua nắm bắt ý kiến của cử tri, nhiều ĐBQH cho biết, cử tri đánh giá cao đổi mới của QH qua từng kỳ họp, từng phiên họp. Đặc biệt là với đổi mới lần đầu tiên được áp dụng tại các phiên chất vấn và trả lời chất vấn vừa qua. Phương thức hỏi nhanh, đáp gọn góp phần làm cho đổi mới theo hướng dân chủ hơn, nêu cao kỷ cương trong hoạt động của QH.

ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng (Bến Tre): Bản lĩnh để vượt qua thử thách

 
Qua theo dõi hoạt động của QH, cử tri đánh giá cao sự đổi mới của QH qua từng kỳ họp, từng phiên họp. Đặc biệt là phiên chất vấn và trả lời chất vấn hỏi nhanh, đáp gọn được đổi mới theo hướng dân chủ hơn, nêu cao tính kỷ cương trong hoạt động của QH. Chúng ta đã đề ra và đã làm được. Đó là chất vấn đúng 1 phút, trả lời 3 phút. Trước đó, có trường hợp, ĐBQH chất vấn quá thời gian quy định. Tuy nhiên, với hình thức chất vấn hỏi nhanh, ĐBQH phải dành thời gian suy ngẫm sâu hơn, đặt câu hỏi đúng trọng tâm và đạt được mục đích truyền tải ý kiến, nguyện vọng của cử tri, hay đưa những vấn đề nóng của cuộc sống vào phiên chất vấn của QH. Vì vậy số lượng câu hỏi chất vấn tăng lên, số lượng ĐBQH chất vấn, tranh luận cũng nhiều hơn. Các Bộ trưởng phải thực sự bình tĩnh, bản lĩnh để vượt qua “thử thách” vừa rồi, đồng thời bắt nhịp nhanh với đổi mới của QH. Về cơ bản, câu trả lời chất vấn của Bộ trưởng đã nhận được sự hài lòng của các cử tri. 

Tôi đặc biệt quan tâm đến phần chất vấn với Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo. Đây là lĩnh vực khó, có nhiều điểm nóng, thậm chí có những “đốm lửa” trong xã hội hiện nay. Tôi không kỳ vọng Bộ trưởng đi “dập lửa”, nhưng Bộ trưởng đã thẳng thắn nhìn vào vấn đề đặt ra, không bỏ sót một câu hỏi chất vấn nào. Bộ trưởng đã thừa nhận trách nhiệm của ngành, cá nhân mình và có giải pháp, định hướng khắc phục vấn đề đặt ra. Bộ trưởng khẳng định, trách nhiệm trong giáo dục và đào tạo có liên quan đến trách nhiệm của toàn xã hội. Đặc biệt là có trách nhiệm của người đứng đầu các trường đại học, vai trò, ý thức, tác phong, sự tu dưỡng của các giáo viên. Căn nguyên gốc của vấn đề là đào tạo giáo viên sư phạm. Vấn đề này nêu ra rất đúng và trúng. Và chính QH cũng đang góp sức cùng Chính phủ để nâng cao chất lượng giáo dục bằng việc xem xét, thảo luận và thông qua hai dự án Luật là dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục và dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học.

ĐBQH Đặng Ngọc Nghĩa (Thừa Thiên - Huế): Rất cần thiết

Việc đổi mới hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn là rất cần thiết, vì hình thức giám sát trực tiếp này của QH thường thu hút sự quan tâm của cử tri cả nước. Khi tiến hành hoạt động giám sát này của QH, về nguyên tắc, cả người chất vấn và người trả lời chất vấn đều phải có ý thức trách nhiệm, năng lực khái quát vấn đề, trong đó “tư lệnh” ngành phải sát sao hơn với tình hình của ngành, lĩnh vực mình quản lý.

Với cải tiến rút ngắn thời gian chất vấn xuống còn một phút buộc đại biểu phải chắc tay khi chọn vấn đề, xây dựng nội dung chất vấn, để có thể sử dụng ít ngôn từ hơn, mà vẫn toát lên quan điểm, chính kiến. Chất vấn thu gọn như vậy cũng giúp bộ trưởng, trưởng ngành dễ theo dõi vấn đề ĐBQH đưa ra. Chất vấn càng ngắn, càng đi nhanh vào vấn đề, thì người trả lời càng có cơ hội trả lời đúng với mong muốn của ĐBQH.

Thực tế các kỳ họp trước cho thấy, khi đại biểu diễn giải dài dòng, 2 phút chất vấn mà có đến 1 phút rưỡi diễn giải, đã khiến khối lượng thông tin đến với bộ trưởng, trưởng ngành quá nhiều, không tổng hợp được. Việc rút ngắn thời gian chất vấn buộc ĐBQH chỉ có thể chọn một vấn đề đưa ra, thông tin chính đến ngay với bộ trưởng, trưởng ngành. Trên thực tế, khi thời gian chất vấn kéo dài, cơ hội xuất hiện của ĐBQH khác có nguy cơ giảm xuống.

Cho nên, đổi mới phương thức tiến hành chất vấn và trả lời chất vấn tại Kỳ họp thứ Năm này đã cho thấy không chỉ số lượng ĐBQH chất vấn tăng, mà số lượng tranh luận cũng tăng cao. Cụ thể, khi thực hiện chất vấn với Bộ trưởng Bộ Giao thông - Vận tải, số lượng đại biểu tranh luận còn nhiều hơn số đại biểu chất vấn. Không khí chất vấn sôi nổi, các đại biểu đều trách nhiệm với câu hỏi của mình, còn các bộ trưởng nhìn chung nắm chắc vấn đề, đưa ra giải pháp hiệu quả hơn.

Hiệu quả của phương thức chất vấn và trả lời chất vấn mới đã được khẳng định ngay tại kỳ họp đầu tiên triển khai. Vì thế, có ý kiến cho rằng cần “nhấn thêm”, thực hiện theo phương thức một người hỏi, một người trả lời như từng thí điểm triển khai khi tiến hành chất vấn và trả lời chất vấn tại Phiên họp của UBTVQH. Nhưng, theo tôi, cần nghiên cứu, đánh giá một cách kỹ lưỡng, bảo đảm đổi mới hoạt động giám sát trực tiếp của QH một cách thận trọng. Vì thực hiện theo phương thức thí điểm tại Phiên họp của UBTVQH giúp đại biểu có thể tranh luận ngay sau khi bộ trưởng trả lời nếu chưa hài lòng. Điều này cũng làm cho thời gian chất vấn của đại biểu đó kéo dài hơn, ảnh hưởng đến cơ hội chất vấn của ĐBQH khác. Thực tế, trong các phiên chất vấn và trả lời chất vấn vừa qua, với sự điều hành linh hoạt của Chủ tịch QH, quyền tranh luận của đại biểu vẫn được bảo đảm, và nhiều đại biểu khác được chất vấn cũng cung cấp thêm nhiều thông tin liên quan đến vấn đề đưa ra.

ĐBQH Phạm Văn Hòa (Đồng Tháp): Nên phát huy phương thức hỏi nhanh - đáp gọn ở các kỳ họp tới

 
Tôi đánh giá cao đổi mới chất vấn theo phương thức hỏi nhanh - đáp gọn. Sự đổi mới này đã nhận được sự đồng tình của đại đa số ĐBQH và cử tri; giúp cho đại biểu đặt câu hỏi ngắn gọn, cụ thể vào nội dung cần chất vấn. Bộ trưởng cũng trả lời thẳng vào vấn đề mà đại biểu chất vấn, tránh tình trạng trả lời “vòng vo”.

Bên cạnh đổi mới phương thức chất vấn, tôi cũng rất ấn tượng với cách điều hành linh hoạt của Chủ tịch QH khi vừa bố trí xen kẽ đại biểu tranh luận với đại biểu chất vấn, để tạo không khí tranh luận, dân chủ sôi nổi hơn. Chủ tịch QH điều hành rất khoa học, có thể nhắc nhở ĐBQH nếu chất vấn quá dài, chất vấn nhưng thực ra là đã có câu trả lời, hay ĐB tranh luận nhưng thực ra là phát biểu. Ngược lại, cũng có thành viên Chính phủ trong khi trả lời chất vấn đã quên chưa trả lời chất vấn của đại biểu cũng được Chủ tịch QH nhắc lại.

Đặc biệt, ở Phiên chất vấn này đã có tranh luận, trao đổi rất thẳng thắn dân chủ giữa các đại biểu và thành viên Chính phủ, thể hiện một sự tương tác rất tốt.  Có vấn đề đại biểu chất vấn nhưng thông tin chưa cụ thể, thành viên Chính phủ đã trao đổi làm rõ thêm vấn đề, cung cấp những thông tin để giúp cho đại biểu hiểu vấn đề thông suốt hơn.

Với phương thức chất vấn hỏi nhanh - đáp gọn, tuy mới được thực hiện lần đầu tiên tại QH, nhưng cá nhân tôi và nhiều cử tri đánh giá cao hiệu quả của sự đổi mới này, mang lại cho nghị trường không khí sinh động và dân chủ hơn. Tôi cho rằng,  QH nên tiếp tục phát huy hình thức này trong các kỳ họp tới để góp phần nâng cao hơn nữa hiệu quả giám sát của QH, qua đó, nâng cao hiệu quả hoạt động của QH.

Hoàng Ngọc - Phương Thủy - Hà An thực hiện; Ảnh: Q. Khánh - L. Hiển
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
11:33 19/02/2018
Kiến nghị cử tri được “ghi nhận” nhưng chưa giải quyết dứt điểm, Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Sơn La Nhâm Thị Phương cho rằng, cần xác định việc giải quyết, trả lời đầy đủ, đúng thời hạn các kiến nghị của cử tri là một trong những tiêu chí đánh giá hoàn thành nhiệm vụ; tạo sức ép, buộc từng ngành, cấp chủ động, năng động thực hiện đúng, đủ và kịp thời.
Quay trở lại đầu trang