DIỄN ĐÀN ĐBND
Cập nhật 12:47 | 18/12/2017 (GMT+7)
.

Huy động toàn dân tham gia xây dựng chính quyền

15:06 | 13/12/2015
(ĐBNDO) - Theo Giám đốc Trung tâm công tác lý luận Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam BÙI XUÂN ĐỨC, cuộc Tổng tuyển cử QH đầu tiên đã để lại những bài học kinh nghiệm quý báu. Chúng ta cần phải tiếp tục nghiên cứu những bài học kinh nghiệm từ cuộc Tổng tuyển cử này để vận dụng hoàn thiện công tác bầu cử hiện nay, để bầu cử luôn thực sự là dịp xây dựng thể chế dân chủ cho nhân dân; huy động toàn dân tham gia bỏ phiếu xây dựng chính quyền...

Thưa ông từ thắng lợi cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên năm 1946 những bài học được rút ra cho sự phát triển, đổi mới của QH trong thời kỳ này là gì?

GĐTT Bùi Xuân Đức: Về hoạt động của QH, chúng ta phải luôn luôn nhắc lại việc bầu cử ra QH năm 1946, cuộc bầu cử này được tiến hành rất sớm sau khi giành được chính quyền, công khai nhà nước Việt Nam dân chủ cộng hòa vào ngày 2.9. Cuộc bầu cử được tiến hành vào ngày 6.1.1946, bầu ra được 333 đại biểu cùng với 70 đại biểu chỉ định.

Cuộc bầu cử QH lần đầu tiên đã có rất nhiều thành công, để lại nhiều bài học kinh nghiệm cho việc hoàn thiện bầu cử của chúng ta hiện nay. Về thành công, Trước hết, cuộc tổng tuyển cử đầu tiên này là dịp để xây dựng thể chế dân chủ cho nhân dân, để qua đó thực hiện quyền bầu cử nhân dân bằng dân chủ đại diện.

Thứ hai, cuộc tổng tuyển cử được tổ chức rất long trọng và theo đúng các nguyên tắc tiến bộ nhất của bầu cử thời bấy giờ, đó là phổ thông, bình đẳng, trực tiếp, bỏ phiếu kín. Thứ ba, cuộc bầu cử tiến hành theo một trình tự đầy đủ từ lập danh sách ứng cử viên, lập danh sách cử tri, tổ chức bỏ phiếu, tổ chức kiểm phiếu, tổ chức giải quyết khiếu nại tố cáo.

Điểm đặc biệt nhất của bầu cử là đã thực hiện việc tổ chức vận động bầu cử thực chất để huy động toàn dân tham gia bỏ phiếu xây dựng chính quyền và tạo điều kiện cho các ứng cử viên có thể tham gia thực hiện việc đăng ký đại biểu, thể hiện giá trị rất lớn mà hiện nay chúng ta có thể vận dụng. Cụ thể, trước hết phải tổ chức tổng tuyển cử là dịp thực sự long trọng để nhân dân xây dựng bộ máy nhà nước, xây dựng QH, đồng thời giám sát hoạt động của QH; phải có những hình thức cải tiến thêm cung cách bầu cử như vấn đề lập danh sách cử tri phải rộng rãi hơn để cho phép những người ở nước ngoài về tham gia. Vấn đề lập danh sách ứng cử viên cũng phải tạo điều kiện để họ nhiệt tình tham gia, đặc biệt phải bảo đảm thực chất quy trình hiệp thương, quy trình lấy ý kiến. Phải để cho các ứng cử viên có quyền thể hiện nguyện vọng cũng như khả năng của mình.

Như vậy, chúng ta phải mở rộng hoạt động vận động bầu cử. Hiện nay đã quy định vận động bầu cử là tổ chức gặp gỡ cử tri qua báo chí. Tuy nhiên, trước đây những ứng cử viên có những phát biểu đánh giá và nhận xét lẫn nhau. Theo tôi, cần phải tiếp tục nghiên cứu những bài học kinh nghiệm để vận dụng hoàn thiện công tác bầu cử của chúng ta hiện nay.

- Thực tế hiện nay cho thấy vẫn còn tình trạng đi bầu cử thay. Điều này sẽ đặt ra thách thức như thế nào đối với việc lựa chọn đại biểu, thưa ông?

GĐTT Bùi Xuân Đức: Theo nghiên cứu của chúng tôi, trước đây vào mỗi cuộc bầu cử người dân vô cùng hào hứng. Điều này được lý giải từ việc là thân phận một người nô lệ trở thành một người công dân để tham gia xây dựng chính quyền của mình. Tuy nhiên, thực tế hiện nay xuất hiện tình trạng người dân đi bầu cử thay, đây là điều cần khắc phục. Phải làm sao cho chính bản thân cử tri nhận thấy được việc thiết thực khi bỏ phiếu chọn lựa được những đại diện thực sự của mình và bản thân những người ứng cử thấy được trách nhiệm xây dựng đất nước.

Do vậy, phải làm sao có những đổi mới cho nhân dân hào hứng và lựa chọn thực chất, để những người ra ứng cử và người ứng cử thấy được trân trọng khi tham gia vào cơ quan quyền lực nhà nước của nhân dân, đóng góp vào việc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

- Theo ông, ở nhiệm kỳ tiếp theo, QH cần làm gì để tiếp tục phát huy vai trò cơ quan đại diện cao nhất của nhân dân?

GĐTT Bùi Xuân Đức: Hiện nay QH đã có nhiều đổi mới, nhưng theo tôi để phát huy được tính chất của cơ quan đại diện cao nhất của nhân dân thì còn nhiều điều phải làm. Thứ nhất, phải bầu ra được những đại biểu xứng đáng, phải mang được tính đại diện, phải có tâm, có tầm, là người thực sự đại diện cho nhân dân. Hiện nay, chúng ta chỉ mới lưu ý ở tính đại diện, tính chuyên nghiệp và tính chuyên môn mà chưa lưu ý về cơ cấu thành phần.

Thứ hai, trong hoạt động của QH phải đổi mới các hình thức như vấn đề làm luật đã đi sâu về chuyên sâu rồi thì không cần phải bàn bạc ở các phiên họp tại hội trường, mà thay vào đó là nghiên cứu ở các tiểu ban, đặc biệt là hình thức mới như việc chất vấn phải qua các ủy ban điều trần.

Cùng với đó, cũng cần lưu ý lôi cuốn được những chuyên gia, nhà khoa học vào công việc lập pháp của QH và vấn đề giám sát đòi hỏi phải cao. Vì QH có ba nhiệm vụ lập pháp, quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước và giám sát. Trong đó, giám sát là vấn đề hiện nay được người dân trông đợi, phải giám sát thực chất và sau giám sát phải có xử lý trách nhiệm, tránh tình trạng giám sát xong để đấy thì không đáp ứng được yêu cầu của nhân dân và không đáp ứng được yêu cầu của QH.

- Xin cảm ơn ông!

Lê Hoa ghi
Xem tin theo ngày:
Ý KIẾN CHUYÊN GIA
17:59 22/01/2017
Khẳng định quyền lực phải được kiểm soát bằng quyền lực; cái gốc để chấn chỉnh kỷ cương bộ máy vẫn là đạo đức cách mạng của người lãnh đạo, các khách mời tham gia trao đổi về chủ đề “Chấn chỉnh kỷ cương bộ máy nhà nước - Vai trò của cơ quan dân cử” cho rằng: Một hệ thống dân cử mạnh sẽ góp phần quan trọng vào việc xây dựng, thúc đẩy hệ thống chính quyền các cấp kỷ cương, hành động. Muốn vậy, mỗi đại biểu phải trở thành một “ngọn đuốc” rọi sáng mọi ngóc ngách của cuộc sống.
Quay trở lại đầu trang