KINH TẾ
Cập nhật 15:34 | 24/09/2019 (GMT+7)
.
EVFTA với nông sản Việt

Không vội mừng khi thuế suất về 0%

08:24 | 25/08/2019
Với Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - EU (EVFTA), thuế suất của nhiều nhóm hàng sẽ dần về 0% trong một lộ trình ngắn. Tuy nhiên, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Nguyễn Xuân Cường cho rằng, không phải cứ thấy ưu đãi nhiều rồi vui mừng. Thuế suất về 0% nhưng hàng rào phi thuế quan sẽ dựng lên, rất khó cho nền sản xuất nông nghiệp của nước ta. Vì thế, cần phân tích và có chiến lược cụ thể xem nhóm hàng, mặt hàng nào sẽ chịu tác động, ảnh hưởng, từ đó có giải pháp ứng phó và thích nghi.

Không nên quá hồ hởi

Tại Hội nghị “EVFTA, các cam kết quan trọng trong lĩnh vực nông nghiệp và những điều cần lưu ý” diễn ra mới đây, Bộ trưởng Bộ Công thương Trần Tuấn Anh cho biết,  EVFTA sẽ giúp kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam sang EU tăng thêm khoảng 20% vào năm 2020; 42,7% vào năm 2025 và 44,37% vào năm 2030 so với không có hiệp định. Nhiều mặt hàng của Việt Nam sẽ được giảm thuế về 0% như các sản phẩm từ hạt... Đối với mặt hàng rau củ quả, EU cũng cam kết xóa bỏ thuế khi EVFTA có hiệu lực. Đối với thủy sản, khoảng 50% số dòng thuế sẽ được xoá bỏ, 50% dòng thuế còn lại cũng sẽ được xoá bỏ trong lộ trình 5 - 7 năm. EU cũng dành tổng lượng hạn ngạch gạo khoảng 80.000 tấn/năm đối với gạo xay xát, gạo chưa xay xát và gạo thơm với mức thuế 0%...

Một cách thận trọng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty Intermex Đỗ Hà Nam cho rằng không nên quá hồ hởi với việc giảm thuế quan của EU. Bởi lẽ, EU là một trong những thị trường đòi hỏi về tiêu chuẩn cao nhất thế giới. Cũng theo ông Đỗ Hà Nam, doanh nghiệp lo nhất về vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm và hóa chất sử dụng trong nông nghiệp, bởi vấn đề này không đơn giản mình doanh nghiệp làm được mà phải có chính sách chung. Ví dụ như các cơ quan kiểm dịch thực vật phải đưa ra danh mục các hóa chất nào được sử dụng ở nông nghiệp hiện nay, có biện pháp ngăn chặn việc nhập các hóa chất không bảo đảm an toàn thực phẩm. “Phải làm triệt để, nếu không mỗi lần doanh nghiệp xuất khẩu mặt hàng có chứa các hóa chất vượt tiêu chuẩn hoặc bị cấm theo quy định của đối tác hàng bị trả về gây thiệt hại lớn cho doanh nghiệp”, ông Nam nhấn mạnh.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Nguyễn Xuân Cường nhận định, EVFTA là hiệp định thế hệ mới nhất, có sự cam kết sâu rộng nhất khi hầu hết các nhóm hàng có thuế suất đều đưa dần về 0% trong một lộ trình ngắn nhất. Dù vậy, để tận dụng lợi thế, khai thác lợi ích, thời gian tới cần phân tích và có chiến lược cụ thể xem nhóm hàng nào, ngành gì, mặt hàng nào sẽ bị tác động, ảnh hưởng để ứng phó, thích nghi. Bởi, không phải cứ thấy lợi ích, ưu đãi nhiều rồi vui mừng mà không có chiến lược. Thuế suất về 0% nhưng hàng rào phi thuế quan sẽ dựng rất chặt, sẽ khó trong điều kiện sản xuất manh mún của doanh nghiệp hiện nay.

Cần chủ động tìm hiểu thông tin

Thời gian qua, Nhà nước, Trung ương và các bộ, ngành rất quan tâm và nỗ lực chia sẻ thông tin về Hiệp định EVFTA để các doanh nghiệp biết tới, nhưng Phó Chủ tịch Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) Nguyễn Thị Thu Sắc nêu một thực tế, đến nay các doanh nghiệp vẫn còn rất lúng túng, chưa nhận thức rõ ràng cơ hội và thách thức, quy trình thực hiện khi tham gia thị trường EU theo EVFTA. “Nếu không nắm bắt được thì cơ hội sẽ qua đi trong khi thách thức hiện diện ngay tại thị trường trong nước khi doanh nghiệp phải chịu sức ép cạnh tranh ngày càng lớn với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài” bà Sắc nói.

Để khai thác được tối đa lợi ích EVFTA mang lại, Bộ trưởng Bộ Công thương Trần Tuấn Anh chỉ rõ, các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ cần chủ động nghiên cứu, tìm hiểu thông tin để có sự chuẩn bị tích cực. Việc chuẩn bị nên được tiến hành toàn diện từ nghiên cứu cơ hội, thách thức của thị trường EU đến các giải pháp như nâng cao chất lượng, mẫu mã sản phẩm; phát huy lợi thế cạnh tranh, tăng hiệu suất… “Bên cạnh nỗ lực của Nhà nước mở cửa thị trường để tạo cơ hội cho doanh nghiệp, các doanh nghiệp cũng cần vào cuộc. Cắt giảm thuế quan là điều kiện cần nhưng quan trọng là doanh nghiệp có khai thác được không? Chẳng hạn như, thị trường Philippines muốn nhập khẩu thịt lợn từ Việt Nam nhưng không có doanh nghiệp nào đăng ký muốn xuất khẩu thì bộ, ngành cũng không thể làm thay được. Hay với ngành gạo, các thị trường nhập khẩu đều đòi hỏi sản phẩm phải gắn với yêu cầu truy xuất nguồn gốc và cấp phép nhập khẩu nên doanh nghiệp phải có sự thay đổi để đáp ứng”, Bộ trưởng Trần Tuấn Anh nói.

Theo Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Tư vấn nông nghiệp nhiệt đới Nguyễn Đăng Nghĩa, tiềm năng nông sản Việt Nam rất lớn nhưng nếu không biết chớp lấy cơ hội chúng ta sẽ trở nên tụt hậu vì thiếu tổ chức sản xuất, thiếu vùng nguyên liệu tập trung, chuyên nghiệp. Theo đó, yếu tố xây dựng thương hiệu rất quan trọng. Có mặt hàng nông sản nhưng không có thương hiệu sẽ không thể cạnh tranh được. Người tiêu dùng hiện nay có xu hướng “sính ngoại”, mua nông sản của nước ngoài vì giá cả không quá chênh lệch, chất lượng cao và bảo đảm về vệ sinh an toàn thực phẩm. Do đó, cần đẩy nhanh quá trình tái cơ cấu ngành nông nghiệp gắn với xây dựng các vùng sản xuất chuyên canh tập trung, có quy mô và tăng cường ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp nhằm đáp ứng các yêu cầu cụ thể của thị trường xuất khẩu. Xem xét xây dựng quy hoạch sản xuất từng loại nông sản cho thị trường xuất khẩu cụ thể trên cơ sở nghiên cứu kỹ quy mô thị trường, thị hiếu người tiêu dùng, xu thế thị trường thế giới.

Ngoài ra, theo ông Nghĩa, Việt Nam mới đang chủ yếu xuất khẩu thô, trong khi các nước khác đã chế biến sau thu hoạch để xuất sang những thị trường chúng ta đang hướng tới. Vì vậy, Việt Nam phải sớm phát triển lĩnh vực chế biến, đi cùng lĩnh vực bao bì, thiết kế và thương hiệu. Chẳng hạn như, xoài là một trong những thứ quả rất được ưa chuộng nhưng nếu được chế biến mới sử dụng lâu dài và phân phối được nhiều nơi và giá trị gia tăng rất cao.

An Thiện
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang