KINH TẾ
Cập nhật 14:09 | 28/02/2020 (GMT+7)
.

Để kinh tế tư nhân mạnh hơn

11:04 | 28/04/2019
Diễn đàn Kinh tế tư nhân Việt Nam 2019 do Chính phủ và Ban Kinh tế Trung ương đồng chủ trì tổ chức ngày 2 - 3.5 sẽ đánh giá quá trình tổ chức thực hiện, những kết quả đạt được sau gần 2 năm triển khai thực hiện Nghị quyết số 10-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân trở thành động lực quan trọng của nền kinh tế và Nghị quyết số 98-NQ/CP của Chính phủ về chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 10-NQ/TW. Diễn đàn cũng tạo cơ hội cho tổ chức, hiệp hội, doanh nghiệp đề xuất, kiến nghị cơ chế chính sách thúc đẩy kinh tế tư nhân phát triển.

Khẳng định vị trí quan trọng


Trưởng ban Kinh tế Trung ương Nguyễn Văn Bình:
Ngăn chặn, đẩy lùi các biểu hiện tiêu cực của kinh tế tư nhân

“Nghị quyết số 10 Hội nghị Trung ương 5, Khóa XII về phát triển kinh tế tư nhân trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, là kết tinh trí tuệ của toàn Đảng, toàn dân ta, là tổng hợp những kinh nghiệm, bài học quý báu của hơn 30 năm Đổi mới, đồng thời, kế thừa có chọn lọc những thành tựu phát triển kinh tế thị trường của nhân loại.
Nghị quyết lần này, Đảng ta đã xác định, phát triển kinh tế tư nhân lành mạnh là một nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa thường xuyên trong suốt quá trình hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, và coi đây là một phương thức quan trọng để giải phóng sức lao động, sản xuất, để huy động, phân bổ và sử dụng có hiệu quả mọi nguồn lực để phát triển.
Các quan điểm nêu trong Nghị quyết là  rất mới, rất mạnh mẽ và đột phá. Tuy nhiên, chúng ta phải luôn cảnh giác với mọi biểu hiện sai lệch, dẫn tới tuyệt đối hóa vai trò của kinh tế tư nhân. Chủ trương xuyên suốt và nhất quán của Đảng ta là phát triển một nền kinh tế nhiều thành phần và các thành phần kinh tế đều bình đẳng. Mỗi thành phần kinh tế đều có vị trí, vai trò, chức năng riêng của mình trong tổng thể nền kinh tế.
Cụ thể tại Nghị quyết lần này, chúng ta xác định kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng của nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Do vậy, bên cạnh việc xác định xóa bỏ mọi rào cản, mọi định kiến và tạo mọi điều kiện để kinh tế tư nhân phát triển lành mạnh thì Đảng ta cũng kiên quyết đấu tranh ngăn chặn, đẩy lùi các biểu hiện tiêu cực của kinh tế tư nhân, nhất là những biểu hiện về chủ nghĩa tư bản thân hữu, lợi ích nhóm hay biểu hiện về thao túng chính sách, cạnh tranh không bình đẳng dẫn tới trục lợi”.

Theo Ban Kinh tế Trung ương, kinh tế tư nhân ngày càng khẳng định vị trí, vai trò quan trọng trong nền kinh tế. Tính đến 30.6.2018 cả nước có 670.903 doanh nghiệp đang hoạt động, tỷ lệ đầu tư của khu vực tư nhân trong tổng vốn đầu tư toàn xã hội có xu hướng gia tăng: Năm 2015 là 38,7%; năm 2016 là 38,9%; năm 2017 là 40,6%; năm 2018 là 43,3%. Khu vực kinh tế tư nhân chiếm tỷ trọng khá lớn trong nền kinh tế: Năm 2015 chiếm 43,22% GDP, năm 2016 chiếm 42,56%, năm 2017 là 41,74%. Khối doanh nghiệp này đóng góp khoảng 30% giá trị tổng sản lượng công nghiệp, gần 80% tổng mức lưu chuyển hàng hóa bán lẻ và dịch vụ, khoảng 64% tổng lượng hàng hóa vận chuyển.

Phó Chủ tịch phụ trách an ninh mạng, Tập đoàn BKAV Ngô Tuấn Anh cho rằng, vai trò của kinh tế tư nhân thời gian qua luôn được nêu cao, thể hiện rất rõ bằng hành động cắt giảm và đơn giản hóa các điều kiện kinh doanh. Tại Nghị quyết 19, Chính phủ đã yêu cầu các bộ, ngành rà soát, bãi bỏ, đơn giản hóa ít nhất 50% số điều kiện kinh doanh hiện hành, 50% danh mục hàng hóa, sản phẩm và thủ tục kiểm tra chuyên ngành trong lĩnh vực xuất nhập khẩu, đang gây cản trở, khó khăn cho hoạt động đầu tư kinh doanh của doanh nghiệp… Đến hết tháng 11.2018 đã có 25 nghị định về sửa đổi, cắt giảm điều kiện kinh doanh được ban hành, sửa đổi cho 80 nghị định, trải rộng trên 15 lĩnh vực của 15 bộ, ngành, ngoại trừ Bộ Công an không có đề xuất sửa đổi.

Mặc dù vẫn còn những câu hỏi đầy hoài nghi, rằng “việc cắt giảm điều kiện kinh doanh đã đạt được mục tiêu?”, “liệu việc cắt giảm đó có phải là thực chất?”, thì vẫn không thể phủ nhận rằng, năm 2018 là một năm hừng hực khí thế cải cách nhờ “sức nóng” từ chỉ đạo quyết liệt của người đứng đầu Chính phủ và áp lực từ ý kiến phản hồi của cộng đồng doanh nghiệp. Hàng trăm điều kiện kinh doanh được bãi bỏ, đơn giản hóa đã giúp môi trường kinh doanh trong nhiều ngành nghề, lĩnh vực được cải thiện một bước và mang lại lợi ích lớn cho doanh nghiệp. “Ví dụ dịch vụ khai thuế, cách đây 5-7 năm doanh nghiệp mất rất nhiều thời gian để khai báo và nộp thuế, nhưng sau khi thực hiện nộp thuế điện tử, sử dụng chữ ký số thì trung bình mỗi năm mỗi doanh nghiệp giảm được hơn 400 giờ để thực hiện các thủ tục thuế”, ông Ngô Tuấn Anh nêu ví dụ.

Tuy vậy, TS. Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng, trong tương quan so sánh với khu vực và thế giới thì môi trường đầu tư kinh doanh ở Việt Nam còn khá nhiều bất cập. Chúng ta vẫn chưa đạt đến những chuẩn mực tiên tiến hàng đầu trong khu vực và thế giới như chủ trương, định hướng mà Đảng, Nhà nước mong muốn. Có thể nói môi trường kinh doanh trong nước vẫn chưa thật sự thuận tiện, thiếu tính an toàn, thủ tục hành chính vẫn còn gây phiền hà, chi phí chính thức và không chính thức vẫn còn rất lớn. Và một bất cập nữa mà chúng ta chưa giải quyết được đó là hệ thống thiết chế pháp lý. Doanh nghiệp không thể có những hoạt động đầu tư kinh doanh thuận lợi và an toàn khi mà hệ thống thiết chế pháp lý vẫn đang kém hiệu quả. Đây chính là những rào cản đối với hoạt động đầu tư sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp tư nhân.

Thực thi kỷ luật chặt chẽ

Nhiều dự báo rất lạc quan về tình hình kinh tế Việt Nam những năm tới, trong đó nền kinh tế tư nhân chính là năng lực cạnh tranh của Việt Nam trên trường quốc tế, các doanh nghiệp tư nhân sẽ có quy mô lớn mạnh hơn.


Công ty Cổ phần Dệt may Quảng Phú đầu tư máy móc hiện đại, nâng cao chất lượng sản phẩm 
Ảnh: Văn Miên

Để những dự báo trên trở thành hiện thực, các chuyên gia cho rằng, ngoài ổn định nền kinh tế vĩ mô, Chính phủ cần phải có nhiều biện pháp để củng cố niềm tin của thành phần kinh tế tư nhân vào triển vọng phát triển của bản thân. Chính phủ cần quyết liệt hơn nữa trong việc chỉ đạo các cơ quan quản lý, nhằm mang lại hiệu quả thiết thực trong cải cách hành chính. Rà soát lại các thủ tục hành chính, trọng tâm là giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa dễ dàng hơn khi ra thị trường kinh doanh, xóa bỏ các loại phí không chính thức, thuận lợi hơn khi tiếp cận các nguồn vốn hay làm các thủ tục liên quan đến đất đai…

TS. Vũ Tiến Lộc cho rằng, nhiệm vụ quan trọng hàng đầu là khắc phục được điểm nghẽn trong vấn đề thể chế nêu trên nhằm tạo ra một môi trường kinh doanh đủ minh bạch, thuận lợi và an toàn cho doanh nghiệp. Chúng ra đã đặt ra lộ trình, đồng thời gắn trách nhiệm người đứng đầu ở các cơ quan trong việc cắt giảm điều kiện kinh doanh. Nhưng kết quả vẫn chưa được như mong muốn. Vấn đề này được nhìn nhận như thế nào? “Việc cắt giảm thủ tục hành chính còn mang tính hình thức, đối phó và kỷ luật trong việc thực hiện cũng chưa nghiêm. Điều này đã và đang làm cản trở những nỗ lực cải cách. Vì vậy, cần thực thi kỷ luật chặt chẽ hơn trong việc thực hiện những nhiệm vụ được giao trong công tác cải cách hành chính, cắt giảm điều kiện kinh doanh. Hơn nữa, cần phải có những chế tài cụ thể, gắn với trách nhiệm của từng cá nhân” - ông Vũ Tiến Lộc nhấn mạnh.

Theo Trưởng ban Kinh tế Trung ương Nguyễn Văn Bình, phải giải quyết tốt mối quan hệ giữa Nhà nước và thị trường trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Nhà nước đóng vai trò định hướng, xây dựng, hoàn thiện thể chế kinh tế, sử dụng các công cụ chính sách và các nguồn lực của Nhà nước để định hướng, điều tiết nền kinh tế, thúc đẩy sản xuất kinh doanh, bảo vệ tài nguyên môi trường và phát triển văn hóa - xã hội. Còn thị trường đóng vai trò chủ yếu trong việc giải phóng sức sản xuất, trong việc huy động, phân bổ và sử dụng có hiệu quả mọi nguồn lực để phát triển. Có như vậy mới góp phần tạo điều kiện thuận lợi cho kinh tế tư nhân phát triển. Đồng thời, phải tạo dựng được một môi trường kinh tế vĩ mô ổn định, phải xây dựng các cơ chế chính sách để thu hút đầu tư tư nhân, tạo điều kiện để tư nhân tiếp cận khoa học công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất kinh doanh. 

Lâm Hiển
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang