KINH TẾ
Cập nhật 23:01 | 17/09/2019 (GMT+7)
.
Sổ tay

Ai chịu trách nhiệm?

08:38 | 12/12/2018
Theo quy định tại Nghị định 85/2017/NĐ-CP, các bộ, ngành phải thành lập Phòng Thống kê. Tuy nhiên, đến nay, vẫn còn 2 bộ chưa thực hiện là Bộ Ngoại giao và Bộ Nội vụ. Đáng chú ý, Bộ Nội vụ là cơ quan giúp Chính phủ soạn thảo Nghị định này! “Thái độ đó là nghiêm túc hay không nghiêm túc?”, Phó Thủ tướng Chính phủ Vương Đình Huệ gay gắt tại Hội nghị Thống kê bộ, ngành năm 2018 vừa diễn ra.

Trên thực tế, triển khai thực hiện Luật Thống kê 2015 và các nghị định hướng dẫn thi hành, các bộ, ngành đều đã chú trọng đến công tác thống kê song chưa đồng đều. Bằng chứng là theo báo cáo của Tổng cục Thống kê, mới chỉ có 11 bộ, ngành ban hành chế độ báo cáo thống kê cấp bộ, ngành. Còn theo quy định tại Nghị định 85/2017/NĐ-CP, các bộ, ngành phải thành lập Phòng Thống kê thuộc Vụ Kế hoạch tài chính hoặc tổ chức hành chính khác thuộc bộ, cơ quan ngang bộ. Tuy nhiên, đến nay, vẫn còn 2 bộ chưa thực hiện là Bộ Ngoại giao và Bộ Nội vụ. Đáng chú ý, Bộ Nội vụ là cơ quan giúp Chính phủ soạn thảo Nghị định này! “Thái độ đó là nghiêm túc hay không nghiêm túc?”, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ gay gắt. Đáng tiếc, tại hội nghị, khi Phó Thủ tướng hỏi có đại diện Bộ Nội vụ tham dự không, một cánh tay giơ lên song cũng không có phản hồi về điều này.

Sự thiếu quan tâm đến công tác thống kê của nhiều bộ, ngành còn thể hiện ở việc không cử đại diện tham gia hội nghị. Cho rằng trước khi Hội nghị Thống kê bộ, ngành năm 2018 diễn ra đã có công văn hỏa tốc để các bộ cử lãnh đạo có trách nhiệm đến, song nhiều lãnh đạo bộ không dự, Phó Thủ tướng tiếp tục đặt vấn đề về thái độ không nghiêm túc này. Đồng thời, ông yêu cầu “phải kiểm điểm làm rõ việc này để báo cáo Chính phủ và Thủ tướng”.

Sự phê bình gay gắt của đại diện lãnh đạo Chính phủ đối với nhiều bộ, ngành không phải là không có cơ sở. Bởi lẽ, thống kê bộ, ngành là bộ phận cấu thành quan trọng của Hệ thống thống kê Nhà nước. Thông tin thống kê của các bộ, ngành cùng với thông tin của hệ thống thống kê tập trung là nguồn tin chính thống, có tính pháp lý, là cơ sở để đánh giá, phân tích, dự báo tình hình kinh tế - xã hội của cả nước và từng ngành, từng lĩnh vực; phục vụ kịp thời sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Quốc hội, Chính phủ cũng như sự quản lý, điều hành của các bộ, ngành. Nói như Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ, “không có thông tin thì không ra được quyết định. Thông tin sai, quyết định sai ngay lập tức”.

Nhiều ý kiến cho rằng, sở dĩ có tình trạng nhiều bộ, ngành chưa thực sự quan tâm đến công tác thống kê bởi nhận thức chưa đầy đủ vai trò, tầm quan trọng của thống kê. Thậm chí, theo Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Lê Sơn Hải, vẫn còn tình trạng “chân phanh, chân ga”. Theo đó, một mặt, nghị định hướng dẫn quy định về tổ chức, bộ máy cơ quan thống kê bộ, ngành, song chính cơ quan thẩm định về tổ chức bộ máy lại không mấy mặn mà. Ông thừa nhận, “chúng tôi rất muốn thành lập trung tâm thống kê, phân tích, dự báo”, nhưng khi làm đề án sang Bộ Nội vụ thì không được chấp nhận.

Thực tế, để ban hành một chính sách, quy hoạch, chiến lược nào đó, yếu tố quyết định dĩ nhiên không nằm ở việc bộ, ngành đó phải có trung tâm thống kê, phân tích, dự báo hay là có Phòng Thống kê. Song, để đưa ra bất cứ chính sách, quy hoạch nào không thể không dựa vào thông tin thống kê.

Thời gian qua, đã có nhiều quy định không sát thực tế; nhiều quy hoạch không có tính khả thi hoặc tính khả thi không cao. Do vậy, có lẽ cần phải kiểm đếm trong đó có bao nhiêu quy định, quy hoạch liên quan đến công tác thống kê chưa tốt? Nguyên nhân cụ thể là gì, do chưa có Phòng Thống kê hay do thiếu nhân lực có chuyên môn để từ đó có giải pháp phù hợp. Nhưng trước tiên, cần nâng cao nhận thức của chính lãnh đạo các bộ, ngành về tầm quan trọng của công tác thống kê. Đặc biệt, cần quy trách nhiệm cụ thể cho người đứng đầu, tránh tình trạng cơ quan soạn thảo nghị định nhưng lại không thực hiện đúng theo nội dung nghị định, hoặc thành lập Phòng Thống kê chỉ để cho có mà không chú trọng đến công tác đào tạo, nâng cao nghiệp vụ chuyên môn cho cán bộ làm công tác thống kê.

Vũ Thủy
Xem tin theo ngày:
Quay trở lại đầu trang