XÃ HỘI
Cập nhật 09:07 | 16/06/2019 (GMT+7)
.
Triển khai thực hiện chính sách bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế

Đồng bộ các giải pháp giảm nợ đọng

08:27 | 11/06/2019
Trong những năm qua, cùng với việc tập trung phát triển đối tượng tham gia, qua đó tăng thu vào quỹ BHXH, BHYT, cơ quan BHXH còn thực hiện đồng bộ các giải pháp nhằm giảm tỷ lệ nợ đọng BHXH, bảo đảm quyền lợi cho người lao động.

Ngăn chặn việc trốn đóng BHXH

Theo Báo cáo số 1387 ngày 2.5.2019 của BHXH Việt Nam gửi Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội, đến tháng 12.2018, cả nước có 23.784 DN phá sản, giải thể, có chủ là người nước ngoài bỏ trốn; DN mất tích; DN chờ phá sản, giải thể không còn khả năng giao dịch, với tổng số tiền 2.902.109.496.178 đồng và có 76.253 lao động ảnh hưởng.

Thực tế cho thấy, không phải tới giai đoạn này mà từ khi quỹ BHXH được hình thành từ năm 1995 trên cơ sở đóng góp của người lao động và chủ sử dụng lao động, tình trạng doanh nghiệp không tham gia cho người lao động (NLĐ) hay dây dưa nợ đọng tiền đóng góp vào quỹ BHXH đã diễn ra. Đặc biệt, trong những giai đoạn nền kinh tế thế giới khó khăn ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp (DN), để bảo vệ lợi nhuận của mình, không ít DN đã cố tình cắt giảm nhiều quyền lợi chính đáng của người lao động, trong đó có lợi ích về BHXH, BHYT.

Bên cạnh đó, không ít DN có quy mô lớn nhưng do không thích ứng kịp với yêu cầu phát triển của thị trường hoặc sai hướng trong các hoạt động đầu tư… đã gặp khó khăn, thậm chí phá sản, không thực hiện được trách nhiệm đóng góp BHXH cho NLĐ. Ngoài ra, trong một số năm gần đây, NLĐ ở nhiều DN có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) còn phải đối mặt với tình trạng bị nợ lương, nợ BHXH không thể giải quyết do chủ bỏ trốn, DN đóng cửa…


Tìm giải pháp giảm nợ bảo hiểm xã hội tới mức thấp nhất Nguồn: ITN

Với trách nhiệm của cơ quan BHXH, bên cạnh các giải pháp nhằm tập trung khai thác, mở rộng số người tham gia BHXH, BHYT, từ nhiều năm qua ngành BHXH đã luôn xem việc ngăn chặn tình trạng trốn đóng, nợ đọng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu. Để thực hiện mục tiêu đó, ngành đã chủ động đưa ra nhiều giải pháp như giao trách nhiệm cho cán bộ chuyên quản địa bàn, DN; thường xuyên đối chiếu, rà soát nợ và yêu cầu chủ sử dụng lao động nộp đúng, đủ, kịp thời; tăng cường kiểm tra, phát hiện sai phạm và xử phạt hành chính, tính lãi trên số tiền nợ đọng; phối hợp với ngân hàng trích tài khoản của đơn vị nợ để thanh toán BHXH theo quy định. Đồng thời, đã ban hành nhiều quy định, quy trình quản lý thu và xử lý nợ, như Quyết định số 1111/QĐ-BHXH ngày 25.10.2011, Quyết định số 595/QĐ-BHXH ngày 14.4.2017.

Cùng với đó, ngày quy định về thanh tra và xử lý vi phạm theo chức năng thanh tra chuyên ngành đóng từ năm 2016 đến nay (4.2019) đã tiến hành thanh tra chuyên ngành đóng được 15.059 đơn vị; ra 1.501 quyết định xử phạt vi phạm hành chính với số tiền xử phạt vi phạm hành chính đã thu là 14.580 triệu đồng.

Theo thống kê, nếu như tổng số nợ tính tại thời điểm cuối năm 2015 là  9.920 tỷ đồng, tương đương với 4,88% số phải thu thì đến cuối năm 2016, giảm xuống còn 7.435 tỷ đồng. Đặc biệt, đến cuối năm 2018, với việc ngành BHXH thực hiện đồng bộ các biện pháp quyết liệt, số nợ BHXH đã giảm còn 5.715 tỷ đồng, tương đương 1,7% số phải thu - đạt mức thấp nhất từ trước đến nay, nhưng tình trạng này vẫn còn ảnh hưởng đến quyền lợi của hàng trăm nghìn NLĐ.

Hàng năm, BHXH Việt Nam báo cáo Chính phủ và các bộ, ngành đặc biệt báo cáo thẩm tra hàng năm của Ủy ban Về các vấn đề xã hội tình hình thực hiện quỹ BHXH, BHYT cho thấy, hiện nay số đơn vị nợ BHXH có ở tất cả các tỉnh, thành phố, thuộc tất cả thành phần kinh tế, trong đó tập trung chủ yếu vào DN ngoài quốc doanh. Bên cạnh những DN hoạt động sản xuất kinh doanh thực sự gặp khó khăn thì cũng có không ít đơn vị cố tình vi phạm quy định về đóng BHXH, BHYT, bảo hiểm thất nghiệp; số lượng đơn vị phá sản, giải thể, mất tích và chủ bỏ trốn chưa được giải quyết… Trong khi đó mức xử phạt các hành vi vi phạm còn thấp, chưa tương xứng với mức độ vi phạm; công tác khởi kiện hay xử lý hình sự các hành vi tội phạm theo quy định của pháp luật hình sự chưa kịp thời xử lý triệt để.

Tìm những giải pháp tối ưu

Để tiếp tục giảm số nợ BHXH đến mức thấp nhất, BHXH Việt Nam đã chỉ đạo BHXH các tỉnh, thành phố tập trung khai thác triệt để dữ liệu từ cơ quan thuế, hướng dẫn cán bộ khai thác tốt dữ liệu để đưa ra các giải pháp quản lý tối ưu. Hàng tháng phối hợp chặt chẽ với cơ quan Thuế rà soát kiểm tra số DN chưa tham gia BHXH trên địa bàn. Trên cơ sở đó, cơ quan BHXH phối hợp với các ban, ngành liên quan tiến hành làm việc, lập biên bản kiểm tra,thanh tra yêu cầu DN tham gia và đóng BHXH, BHYT và bảo hiểm thất nghiệp đầy đủ cho NLĐ.

Cùng với đó, BHXH các địa phương tiến hành xác định nguyên nhân nợ đối với từng đơn vị để có giải pháp phù hợp; yêu cầu cán bộ bám sát, đôn đốc các đơn vị đóng đầy đủ; thực hiện việc thanh tra đột xuất tất cả các đơn vị nợ BHXH, BHYT từ 3 tháng trở lên; các đợt thanh tra phải có quyết định xử lý và gửi kết quả xử lý đến cơ quan chức năng để điều tra, khởi tố. Giao chỉ tiêu giảm nợ đến từng cán bộ chuyên quản, hàng tháng, quý đánh giá tỷ lệ giảm nợ; hàng quý sơ kết đánh giá rút kinh nghiệm và chia sẻ kinh nghiệm trong việc giảm nợ.

Đặc biệt, hệ thống phần mềm dữ liệu tập trung của ngành BHXH sẽ tự động cảnh báo các đơn vị nợ BHXH, BHYT từ 3 tháng để cơ quan BHXH tiến hành thanh tra, kiểm tra chuyên ngành nhằm đôn đốc thu hồi nợ. Ngoài ra, cơ quan BHXH còn công khai danh sách các đơn vị nợ BHXH trên các phương tiện thông tin đại chúng, để tạo “sức ép” từ dư luận xã hội; thực hiện tốt việc bàn giao sổ cho người lao động để họ kịp thời nắm được việc tham gia và tiến độ đóng BHXH, từ đó chủ động đấu tranh với chủ sử dụng lao động trong trường hợp có vi phạm...

Đối với những trường hợp đơn vị cố tình trốn đóng, nợ đọng, BHXH kiến nghị cơ quan công an điều tra, khởi tố theo quy định của Bộ luật Hình sự vi phạm trong việc đóng phí để xử lý theo trình tự quy định của pháp luật.

Từ thực tiễn tổ chức thực hiện nhiệm vụ, BHXH Việt Nam đã, đang và sẽ tích cực kiến nghị các cơ quan chức năng sớm hoàn thiện quy định pháp luật về xử lý nợ BHXH, BHYT, nhằm bảo đảm ngày càng tốt hơn quyền lợi của NLĐ. Hiện nay, BHXH Việt Nam cũng đang tích cực tham gia ý kiến để Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao hoàn thiện Nghị quyết hướng dẫn quy trình khởi kiện đối với đơn vị nợ đọng BHXH, BHYT cũng như việc xử lý đối với các hành vi vi phạm pháp luật BHXH, BHYT theo quy định tại các Ðiều 214, 215, 216 của Bộ luật Hình sự.

Vũ Thu
Xem tin theo ngày:
LAO ĐỘNG
22:14 16/12/2018
Ngày 16.12, tại Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, Hà Nội, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã tổ chức “Ngày Hội khởi nghiệp quốc gia của học sinh, sinh viên năm 2018”. Tham dự lễ khai mạc có Ủy viên Bộ Chính trị, Trưởng Ban Dân vận Trung ương Trương Thị Mai; Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam; Ủy viên Trung ương Đảng, Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phùng Xuân Nhạ, cùng đại diện lãnh đạo một số bộ, ban, ngành Trung ương.
Quay trở lại đầu trang