Phát triển ứng dụng Blockchain

Sớm hoàn thiện hành lang pháp lý

08:27 | 08/04/2019
Blockchain có thể được ứng dụng trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội, từ những sinh hoạt cá nhân (trả chi phí dịch vụ; khám sức khỏe; dịch vụ an sinh xã hội) đến những vấn đề có tính chất vĩ mô, nền tảng như xây dựng Chính phủ số. Tuy nhiên, Blockchain dường như mới chỉ dừng lại là câu chuyện của giới công nghệ, giới doanh nghiệp.

Ưu thế của tính minh bạch

Tích hợp nền tảng Blockchain công nghệ viễn thông 4G, 5G; ứng dụng vận tải giảm thiểu môi trường sử dụng công nghệ Blockchain; nền tảng Blockchain với ứng dụng trình duyệt Osiris… là những ứng dụng được các doanh nghiệp (DN) Hàn Quốc giới thiệu tại Vietnam Blockchain day 2019. Đặc điểm chung lớn nhất của các ứng dụng này chính là tính minh bạch, sự thuận tiện, tiết kiệm chi phí, cắt giảm các khâu trung gian. Giám đốc dự án Decenternet với ứng dụng trình duyệt Osiris, Sean Kim cho biết, công nghệ trình duyệt OSiris có tốc độ cao hơn công nghệ cũ từ 3 - 6 lần và các thông tin quảng cáo sẽ không được hiện thị nếu người sử dụng không cho phép. Đặc biệt, công nghệ này cũng sẽ bảo đảm quyền tự do, sự riêng tư của cá nhân người dùng khi thực hiện các thao tác tìm kiếm hoặc chia sẻ trên internet. Đây là một lợi thế rất cơ bản, quyết định tính cạnh tranh của trình duyệt này so với các trình duyệt khác. Liên quan đến tính bảo mật thông tin người dùng trên môi trường mạng nói chung và việc ứng dụng công nghệ Blockchain nói riêng Cố vấn pháp lý Công ty Vinatimex Nguyễn Hoàng Thịnh cho rằng, đây là vấn đề quan trọng nhất và luôn phải được các DN đặt lên hàng đầu. Bởi, trong một môi trường bắt buộc phải có sự chia sẻ thông tin thì tính bảo mật càng phải lớn.

Vietnam Blockchain day 2019 cũng đã giới thiệu những ứng dụng đã xuất hiện tại Việt Nam. Với hình thức thanh toán tiện ích, ứng dụng VMpay của VMC Group Hàn Quốc đã được triển khai tại Đà Nẵng, Giám đốc Dự án Yun Sam Heum cho biết, người tiêu dùng có thể giao dịch một cách dễ dàng bằng hệ thống thanh toán mã QR của VMpay mà không cần phải chuẩn bị tiền lẻ, cũng như không phải lo lắng đến vấn đề bảo mật.

Chờ… chính sách

 Đề án Hoàn thiện khung pháp lý để quản lý, xử lý đối với các loại tài sản ảo, tiền điện tử, tiền ảo được Chính phủ phê duyệt ngày 21.8.2017. Đề án đã giao cho các bộ ngành liên quan hoàn thiện khung pháp lý về vấn đề này với thời hạn tháng 12.2020 phải hoàn thiện Hồ sơ đề nghị xây dựng luật (các luật) sửa đổi, bổ sung các luật liên quan đến tài sản ảo, tiền ảo theo quy định của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật năm 2015.

Có thể thấy gần đây các hoạt động liên quan đến Blockchain đã được tổ chức tương đối nhiều. So với sự nhạy bén, nắm bắt thời của giới DN, giới công nghệ thông tin đối với Blockchain thì sự phản ứng chính sách của các bộ, ngành liên quan còn tương đối chậm chạp. Thực tế trên rất nhiều diễn đàn đại diện của các bộ, ngành liên quan, hoặc người đứng đầu Chính phủ cũng đã có những tuyên bố quan trọng về việc phát triển Blockchain. Tuy nhiên, trong các mắc xích đó thiếu một sự kết nối để từ đó có thể đi đến một quyết định có tính chất nền tảng cho sự phát triển này.

Nghị quyết số 23 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng ngày 22.3.2018 về chiến lược phát triển công nghiệp Việt Nam đến năm 2030 tầm nhìn đến 2045 đã khẳng định Việt Nam phải đi tắt, đón đầu trong Cách mạng 4.0, yêu cầu Bộ Khoa học và Công nghệ phối hợp với các bộ, ngành để xác định trọng tâm của Blockchain. Tuy nhiên, hiện các các văn bản pháp lý chuyên ngành (y tế, tài chính, ngân hàng, giao thông vận tải…) lại thiếu những quy định cụ thể. Chẳng hạn, Luật Giao dịch điện tử thiếu các quy định công nhận tính pháp lý của dữ liệu lữu trữ trong Blockchain và các giao dịch được ghi nhận qua Hợp đồng thông minh (smart contract) có tính pháp lý như hợp đồng văn bản hoặc hợp đồng dùng chữ ký điện tử. Đó là chưa bàn đến việc thiếu vắng những quy định tiêu chuẩn kỹ thuật của các công nghệ Blockchain cần phải đáp ứng.

E ngại trước Blockchain không chỉ là câu chuyện của riêng Việt Nam, mà của nhiều nước trong khu vực và trên thế giới. Để đẩy nhanh quá trình hoàn thiện văn bản pháp luật Chính phủ cần đồng hành với DN, giới công nghệ thông tin để theo kịp những vấn đề mới nảy sinh từ thực tiễn. Mặc dù, Blockchain có tiềm năng ứng dụng ở khá nhiều lĩnh vực khác nhau, nhưng ngay cả với Singapore, nơi đã phát triển công nghệ này từ 5 - 6 năm trước, ứng dụng phổ biến nhất trong lĩnh vực y tế với việc lưu trữ hồ sơ bệnh án, thì thị trường này cũng mới ở giai đoạn sơ khai, cần tiếp tục hoàn thiện. Từ góc nhìn này, vấn đề không chỉ là thiếu hành lang pháp lý, mà chính là sự phối hợp giữa Chính phủ và DN, chẳng hạn việc hiện thực hóa những ứng dụng Blockchain vào đời sống xã hội đưa Blockchain “gần” hơn đối với đông đảo người dân. Người dân có thể khó hình dung Blockchain nhưng lại rất dễ hiểu nếu nói về vấn đề cụ thể, những ứng dụng cụ thể như hóa đơn điện tử, bệnh án điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt. 

Phạm Hải