Thái Nguyên:Phát triển thị trường lao động theo hướng linh hoạt, hiện đại, nâng cao chất lượng

Dư địa lớn

Sau sáp nhập, nguồn cung lao động của tỉnh Thái Nguyên có sự gia tăng đáng kể. Thống kê cho thấy, năm 2025 toàn tỉnh có trên 768.000 lao động có việc làm. Trong đó, khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản chiếm 18,9%; khu vực công nghiệp và xây dựng chiếm 42,7%; khu vực dịch vụ chiếm 38,4%.

Tỷ lệ lao động qua đào tạo trên địa bàn tỉnh đạt khoảng 71%, trong đó lao động có bằng cấp, chứng chỉ đạt 36,4%, tạo nền tảng quan trọng để đáp ứng nhu cầu nhân lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Những tháng đầu năm 2026, qua khảo sát tại 521 đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh, nhu cầu tuyển dụng được ghi nhận lên tới 10.516 vị trí việc làm. Trong cơ cấu tuyển dụng, lao động phổ thông vẫn chiếm tỷ trọng lớn nhất với 77,83%; lao động có trình độ từ sơ cấp đến cao đẳng chiếm 15,33%; lao động trình độ đại học trở lên chiếm 6,84%.

Dự báo trong 6 tháng cuối năm, nhu cầu tuyển dụng lao động tiếp tục duy trì ở mức cao, tập trung vào các nhóm ngành điện tử, điện công nghiệp, cơ khí chế tạo, may mặc, xây dựng, logistics - kho vận, marketing - truyền thông và du lịch. Đây đều là những lĩnh vực đang có tốc độ tăng trưởng khá, thu hút nhiều dự án đầu tư mới và mở rộng sản xuất. Khảo sát thị trường lao động cũng cho thấy nhu cầu tuyển dụng tập trung chủ yếu tại các địa bàn có nhiều khu công nghiệp, cụm công nghiệp và doanh nghiệp quy mô lớn như: Phổ Yên, Vạn Xuân, Sông Công, Phan Đình Phùng, Bách Quang, Điềm Thụy...

Nhiều doanh nghiệp FDI đang tiếp tục mở rộng hoạt động sản xuất, trong khi các công trình, dự án trọng điểm cũng được triển khai đồng loạt, kéo theo nhu cầu lớn về lao động ở nhiều trình độ khác nhau. Nhu cầu tuyển dụng đang gia tăng đối với lao động có tay nghề, lao động kỹ thuật và lao động đã qua đào tạo, phản ánh xu hướng sản xuất hiện đại và yêu cầu ngày càng cao về chất lượng nguồn nhân lực.

Ông Hoàng Gia Huệ, Giám đốc Công ty TNHH Hoàng Mấm đánh giá, doanh nghiệp thường xuyên có nhu cầu tuyển dụng cả lao động chính thức và lao động thời vụ. Tuy nhiên, hạn chế về kỹ năng mềm, khả năng thích ứng với môi trường làm việc và tác phong công nghiệp vẫn là những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất.

Thực tế cho thấy, mức thu nhập của người lao động tại một số khu công nghiệp trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên vẫn thấp hơn so với một số địa phương lân cận có cùng lĩnh vực sản xuất. Đây cũng là một trong những nguyên nhân dẫn tới tình trạng lao động dịch chuyển sang những nơi có chính sách đãi ngộ hấp dẫn hơn, làm gia tăng nguy cơ thiếu hụt lao động cục bộ tại một số doanh nghiệp.

Khắc phục bất cập, đào tạo nhân lực chất lượng cao

Để thực hiện mục tiêu giải quyết việc làm cho khoảng 738.000 lao động trong năm 2026, đồng thời khắc phục những bất cập trên thị trường lao động, tỉnh đang tập trung triển khai nhiều giải pháp nhằm phát triển thị trường lao động theo hướng linh hoạt, hiện đại và đồng bộ.

Trọng tâm là thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu lao động theo hướng tăng tỷ trọng lao động trong lĩnh vực công nghiệp, xây dựng và dịch vụ; giảm dần tỷ trọng lao động trong khu vực nông, lâm nghiệp. Các cơ quan chức năng cũng tăng cường nắm bắt tình hình triển khai các dự án đầu tư, nhu cầu sử dụng lao động của doanh nghiệp và xu hướng phát triển của từng ngành nghề để chủ động dự báo nhu cầu nhân lực trong từng giai đoạn.

Bên cạnh đó, Thái Nguyên cũng chú trọng đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số trong quản lý thị trường lao động, xây dựng cơ sở dữ liệu lao động và kết nối thông tin cung - cầu việc làm. Một trong những giải pháp quan trọng là tăng cường liên kết đào tạo và phát triển nguồn nhân lực. Thái Nguyên đang phối hợp triển khai hiệu quả các chương trình hợp tác với các địa phương trong khu vực cũng như với Đại học Thái Nguyên nhằm đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Ngoài ra, công tác hướng nghiệp và phân luồng học sinh tiếp tục được đẩy mạnh. Mạng lưới cơ sở giáo dục nghề nghiệp được rà soát, sắp xếp theo hướng tinh gọn, gắn với nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động. Mô hình liên kết giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp được tăng cường nhằm mở rộng đào tạo gắn với tuyển dụng, nâng cao tỷ lệ người học có việc làm sau đào tạo. Tỉnh cũng đặc biệt quan tâm đến công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn, nhất là tại những khu vực có đất nông nghiệp chuyển đổi mục đích sử dụng. Đây là nhóm lao động cần được hỗ trợ để thích ứng với yêu cầu phát triển mới của thị trường lao động.

Bên cạnh các chính sách về đào tạo và việc làm, việc chăm lo đời sống người lao động cũng được xác định là yếu tố then chốt để giữ chân lao động. Chương trình phát triển nhà ở đến năm 2030 đang được triển khai nhằm giảm áp lực về chỗ ở, tạo điều kiện để người lao động ổn định cuộc sống và yên tâm làm việc lâu dài.

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Linh, cần tiếp tục khuyến khích doanh nghiệp thực hiện tốt trách nhiệm xã hội, quan tâm cải thiện điều kiện làm việc, nâng cao chế độ phúc lợi và xây dựng môi trường lao động an toàn, thân thiện. Các chính sách hỗ trợ nhà ở, ký túc xá, phương tiện đưa đón, nhà trẻ, trường học và các thiết chế văn hóa, thể thao dành cho công nhân có ý nghĩa thiết thực trong việc nâng cao chất lượng đời sống người lao động.

Cùng với đó, tỉnh tiếp tục hiện đại hóa hệ thống kết nối cung - cầu lao động, mở rộng khả năng thu hút lao động từ các địa phương lân cận, triển khai hiệu quả các chính sách hỗ trợ tạo việc làm và các chương trình tín dụng ưu đãi dành cho người lao động.