Quốc hội của bản lĩnh thể chế, hành động hiệu quả và niềm tin xã hội

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Trần Văn Khải: “Đổi mới - bản lĩnh - chuyên nghiệp - vì dân”

Cuộc Tổng tuyển cử ngày 6/1/1946 là mốc son khai sinh nền dân chủ nghị viện nước nhà. Từ đó, dưới sự lãnh đạo của Đảng, Quốc hội Việt Nam không ngừng lớn mạnh, phát huy vai trò là cơ quan đại biểu cao nhất của nhân dân, cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất, thực hiện hiệu quả chức năng lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề trọng đại của đất nước.

Các nhiệm kỳ đầu tiên của Quốc hội gắn liền với sự nghiệp kháng chiến và kiến quốc. Quốc hội Khóa VI (1976), Quốc hội của nước Việt Nam thống nhất, đã quyết định những vấn đề lịch sử về tổ chức nhà nước như: đặt tên nước, đổi tên Sài Gòn thành TP. Hồ Chí Minh và thông qua Hiến pháp năm 1980. Bước vào thời kỳ đổi mới, Quốc hội ban hành nhiều quyết sách cải cách, tạo nền tảng pháp lý cho công cuộc đổi mới đất nước.

Những khóa gần đây, Quốc hội đổi mới mạnh mẽ. Quốc hội Khóa XIII đã thông qua Hiến pháp năm 2013 và lần đầu tiến hành lấy phiếu tín nhiệm các chức danh do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn, qua đó nâng cao hiệu quả giám sát tối cao; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, cải tiến phương thức làm việc, giúp hoạt động của Quốc hội ngày càng hiệu quả, đáp ứng tốt hơn nguyện vọng của nhân dân.

Có thể khẳng định, suốt 80 năm qua, Quốc hội kế thừa truyền thống vẻ vang và không ngừng tự đổi mới, xứng đáng là hiện thân của khối đại đoàn kết toàn dân tộc và là biểu tượng cao đẹp của nền dân chủ Việt Nam. Quốc hội luôn phụng sự Tổ quốc, phục vụ nhân dân, xứng đáng với niềm tin và kỳ vọng của toàn dân.

Đáng lưu ý, Quốc hội Khóa XV diễn ra trong bối cảnh đặc biệt với nhiều thách thức chưa từng có, đòi hỏi Quốc hội phải linh hoạt, chủ động hơn bao giờ hết. Thực tế, Quốc hội Khóa XV đã có những đổi mới mạnh mẽ, thể hiện rõ tinh thần năng động, sáng tạo, vì nhân dân. Trong đó, Quốc hội đã linh hoạt tổ chức tới 9 kỳ họp bất thường để kịp thời thông qua các quyết sách quan trọng về phòng, chống dịch, phục hồi kinh tế... đáp ứng yêu cầu cấp bách của thực tiễn. Điển hình là Nghị quyết số 30/2021/QH15 được thông qua tại kỳ họp bất thường đầu tiên đã trao cho Chính phủ thẩm quyền đặc biệt chống đại dịch Covid-19 - một quyết định “xé rào” chưa từng có, minh chứng cho Quốc hội hành động quyết liệt vì lợi ích nhân dân.

Từ Kỳ họp thứ Tám, Quốc hội Khóa XV đã đổi mới tư duy xây dựng pháp luật, kiên quyết xóa bỏ những rào cản, khắc phục những hạn chế trong công tác thể chế hóa các chủ trương lớn của Đảng thành pháp luật, xóa bỏ tư duy “không quản được thì cấm”... Quốc hội khẩn trương, quyết liệt chỉ đạo thực hiện việc thể chế hóa đầy đủ, kịp thời chủ trương, quan điểm, nhiệm vụ, giải pháp của Đảng về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia trong Nghị quyết số 57-NQ/TW; tiên phong trong chuyển đổi số, xây dựng Quốc hội điện tử, qua đó nâng cao hiệu quả và minh bạch hoạt động nghị trường.

Hoạt động giám sát cũng đổi mới mạnh mẽ với việc thông qua Luật Hoạt động giám sát của Quốc hội và HĐND (sửa đổi), lấy phiếu tín nhiệm giữa nhiệm kỳ và tổ chức các phiên chất vấn “nóng” thường kỳ, qua đó nâng cao rõ rệt hiệu quả giám sát tối cao, góp phần xây dựng bộ máy nhà nước ngày càng hiệu lực, hiệu quả.

Có thể nói rằng, những bước tiến toàn diện của Quốc hội Khóa XV đã củng cố niềm tin của nhân dân, khẳng định hình ảnh một Quốc hội năng động, sáng tạo, hành động vì nhân dân.

Trên nền tảng 80 năm vẻ vang, tôi kỳ vọng Quốc hội Việt Nam sẽ tiếp tục đổi mới mạnh mẽ với phương châm “đổi mới - bản lĩnh - chuyên nghiệp - vì dân”. Điều đó đòi hỏi Quốc hội không ngừng sáng tạo để bắt kịp xu thế thời đại, quyết đoán trong những quyết định lớn, nâng cao tính chuyên nghiệp và luôn đặt nhân dân vào vị trí trung tâm của mọi chính sách.

Quốc hội tiếp tục chủ động đi đầu trong hoàn thiện thể chế nhằm kiến tạo động lực phát triển mới cho đất nước, nhất là trước yêu cầu của chuyển đổi số, kinh tế xanh và hội nhập quốc tế sâu rộng, góp phần xây dựng nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa vững mạnh.

Quốc hội cũng sẽ ngày càng gắn bó mật thiết với nhân dân, lắng nghe tiếng nói của cử tri để nọi quyết sách đều phản ánh trung thực ý chí, nguyện vọng của Nhân dân. Mỗi ĐBQH phải không ngừng rèn luyện bản lĩnh, trí tuệ, đạo đức, xứng đáng với danh hiệu người đại biểu của nhân dân; để Quốc hội luôn là biểu tượng của khối đại đoàn kết toàn dân, đại diện cho ý chí và sức mạnh của nhân dân cả nước.

Với truyền thống 80 năm và sự tin yêu của nhân dân, tôi tin tưởng Quốc hội Việt Nam sẽ tiếp tục viết lên những trang sử mới, xứng đáng với sự kỳ vọng của Đảng và nhân dân.

Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Trị Nguyễn Minh Tâm: Quốc hội tiếp tục đổi mới, kiến tạo thể chế cho tương lai đất nước

Cuộc Tổng tuyển cử đầu tiên năm 1946 diễn ra trong muôn vàn gian khó của buổi đầu giành độc lập nhưng đã tỏa sáng ý chí tự cường, tinh thần dân chủ và khát vọng làm chủ vận mệnh của nhân dân ta. Sự kiện lịch sử ấy không chỉ khai sinh ra Quốc hội Việt Nam, mà còn đặt nền móng vững chắc cho nhà nước pháp quyền của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân; đồng thời khẳng định trước cộng đồng quốc tế hình ảnh một Việt Nam độc lập, thống nhất, có chính quyền hợp pháp, chính danh.

Kỷ niệm 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam, trong tôi dâng lên niềm xúc động, tự hào và sự trân trọng sâu sắc đối với chặng đường vẻ vang mà Quốc hội đã bền bỉ đi cùng dân tộc suốt tám thập kỷ. Qua 15 nhiệm kỳ, Quốc hội không ngừng trưởng thành, lớn mạnh, luôn đồng hành cùng đất nước, mỗi nhiệm kỳ đều để lại những dấu ấn đổi mới về tư duy, tổ chức và phương thức hoạt động, kịp thời đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước trong từng giai đoạn lịch sử.

Trong dòng chảy liên tục ấy, Quốc hội Khóa XV nổi bật với nhiều đổi mới mạnh mẽ và thực chất, với 19 kỳ họp (gồm 10 kỳ họp thường lệ, 9 kỳ họp bất thường), thông qua 150 luật và 49 nghị quyết quy phạm pháp luật. Hoạt động lập pháp tiếp tục được nâng lên cả về chất lượng và tiến độ; nhiều luật, nghị quyết quan trọng được ban hành bám sát thực tiễn, tập trung tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực cho phát triển. Hoạt động giám sát tối cao và chất vấn ngày càng đi vào chiều sâu, trực diện những vấn đề cử tri và Nhân dân quan tâm, qua đó khẳng định rõ vai trò kiểm soát quyền lực, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước. Cùng với đó, Quốc hội đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, đổi mới phương thức làm việc, tăng cường công khai, minh bạch, từng bước xây dựng hình ảnh một Quốc hội hiện đại, chuyên nghiệp, gần dân và vì dân.

Hướng tới nhiệm kỳ Khóa XVI, với niềm tin và kỳ vọng của cử tri cả nước, tôi mong muốn Quốc hội tiếp tục đổi mới mạnh mẽ hơn nữa về tư duy và phương thức hoạt động. Đó là một Quốc hội hành động, gần dân hơn, lắng nghe nhiều hơn và quyết liệt hơn trong việc tháo gỡ những điểm nghẽn về thể chế, chính sách, một Quốc hội không chỉ phản ứng kịp thời trước các vấn đề phát sinh, mà còn chủ động dự báo, kiến tạo khuôn khổ pháp lý cho tương lai phát triển dài hạn của đất nước trong bối cảnh chuyển đổi số, kinh tế xanh và hội nhập quốc tế sâu rộng.

80 năm đã trôi qua kể từ ngày lá phiếu đầu tiên được bỏ vào thùng phiếu trong niềm hân hoan của một dân tộc vừa giành quyền làm chủ. Tôi tin tưởng, ngọn lửa dân chủ, tinh thần trách nhiệm và khát vọng cống hiến từ ngày Tổng tuyển cử đầu tiên ấy sẽ tiếp tục được gìn giữ và lan tỏa bởi các đại biểu Quốc hội khóa tới.

ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường Nguyễn Ngọc Sơn: Mỗi quyết định của Quốc hội là sự gửi gắm niềm tin, kỳ vọng của Nhân dân

Kỷ niệm 80 năm Ngày Tổng tuyển cử đầu tiên bầu Quốc hội Việt Nam là dịp để tôi cảm nhận sâu sắc hơn bao giờ hết giá trị thiêng liêng của lá phiếu Nhân dân và trách nhiệm lớn lao của người đại biểu. Trải qua hơn 10 năm công tác ở cương vị lãnh đạo cấp vụ thuộc Văn phòng Quốc hội và gần trọn nhiệm kỳ là ĐBQH Khóa XV, tôi càng thấm thía rằng, mỗi quyết định của Quốc hội không chỉ là lựa chọn chính sách mà là sự gửi gắm niềm tin, kỳ vọng của Nhân dân vào Nhà nước pháp quyền, vào con đường phát triển bền vững của đất nước, nhất là trong giai đoạn tăng tốc, bứt phá như hiện nay. Truyền thống 80 năm ấy là mạch nguồn thôi thúc chúng tôi không ngừng tự soi, tự sửa, hành động trách nhiệm hơn, bản lĩnh hơn, để xứng đáng với niềm tin, với sự ủy thác cao quý mà Nhân dân đã trao gửi.

Tôi kỳ vọng Quốc hội khóa tới sẽ là Quốc hội của bản lĩnh thể chế, của hành động hiệu quả và của niềm tin xã hội. Quốc hội Khóa XVI sẽ kế thừa, phát huy các thành quả của các khoá trước và tiếp tục thể hiện rõ hơn 3 vấn đề sau đây:

Thứ nhất, một Quốc hội thực sự “kiến tạo thể chế”. Không chỉ ban hành nhiều luật, mà là luật tốt, ổn định, có tầm nhìn dài hạn, đủ dư địa cho đổi mới sáng tạo, kinh tế xanh - kinh tế số, nhưng đồng thời bảo vệ lợi ích quốc gia, người dân và doanh nghiệp chân chính.

Thứ hai, một Quốc hội mạnh mẽ hơn trong hoạt động giám sát nhằm làm rõ trách nhiệm giải trình. Giám sát phải đi vào thực chất, đúng việc, đúng người, đúng trách nhiệm, theo đến cùng những “điểm nghẽn” kéo dài của nền kinh tế - xã hội, không dừng ở kiến nghị mà tạo được chuyển biến đo đếm được trong điều hành và thực thi pháp luật. Đặc biệt, cần giám sát Chính phủ trong việc ban hành văn bản quy định chi tiết, thể hiện rõ, đúng tinh thần của các Luật đã được Quốc hội thông qua.

Thứ ba, một Quốc hội gần dân, hiểu dân và truyền cảm hứng. Mỗi đại biểu không chỉ là người “bấm nút” thông qua một quyết sách, mà là người dẫn dắt niềm tin, biết lắng nghe, biết nói tiếng nói của cử tri bằng ngôn ngữ trí tuệ, nhân văn và trách nhiệm; để Quốc hội thực sự là nơi hội tụ ý chí, khát vọng và tương lai của đất nước.