Đào tạo nhân lực, nghiên cứu gắn với phát triển sản phẩm công nghiệp văn hóa

Phát biểu khai mạc cuộc làm việc, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Đặng Xuân Phương cho biết, dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa đang được xây dựng khẩn trương theo chỉ đạo của Lãnh đạo Đảng và Nhà nước. Đây là một bộ luật mới và phức tạp; dù khái niệm công nghiệp văn hóa đã xuất hiện hơn chục năm nay, các nền tảng tri thức khoa học, cơ sở pháp lý và thuật ngữ học thuật trên thế giới vẫn liên tục biến đổi.

Cho rằng Đại học Quốc gia Hà Nội (ĐHQGHN) có nhiều kinh nghiệm trong đào tạo các ngành học này, Phó Chủ nhiệm Đặng Xuân Phương mong muốn đơn vị tập trung trao đổi 4 vấn đề trọng tâm về: phát triển nguồn nhân lực công nghiệp văn hóa; cơ chế ứng dụng thử nghiệm liên quan đến đầu tư mạo hiểm cho sản phẩm công nghiệp văn hóa; cơ chế khai thác tài sản công phục vụ mục đích phát triển công nghiệp văn hóa; xây dựng hệ sinh thái công nghiệp văn hóa.

Thông tin tại cuộc làm việc, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội Bùi Thế Duy cho biết, là cơ sở giáo dục đại học đa ngành, đa lĩnh vực, đơn vị có thế mạnh trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo và tư vấn chính sách.

Với sự hội tụ của các lĩnh vực khoa học xã hội và nhân văn, khoa học tự nhiên, công nghệ, nghệ thuật và quản trị, ĐHQGHN có điều kiện thuận lợi để tiếp cận phát triển công nghiệp văn hóa theo hướng liên ngành, kết hợp giữa bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa với nghiên cứu, sáng tạo, ứng dụng công nghệ và phát triển các sản phẩm, dịch vụ có giá trị kinh tế.

Đây là lợi thế quan trọng để ĐHQGHN tham gia vào quá trình phát triển công nghiệp văn hóa không chỉ ở khâu đào tạo nguồn nhân lực mà còn trong nghiên cứu, tư vấn chính sách, phát triển các mô hình sáng tạo và chuyển giao tri thức phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Hiện nay, ĐHQGHN có tổng số 12 trường đại học thành viên và trực thuộc, các viện nghiên cứu. Trong đó có 3 đơn vị nòng cốt về công nghiệp văn hóa là: Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Trường Khoa học Liên ngành và Nghệ thuật, Viện Việt Nam học và Khoa học phát triển.

Theo đại diện ĐHQGHN, kết quả đào tạo nhân lực các ngành công nghiệp văn hóa cho thấy các chương trình đào tạo trực tiếp và hỗ trợ chuỗi giá trị công nghiệp văn hóa có quy mô đáng kể. Bên cạnh đó, đơn vị có thế mạnh trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đặc biệt là các chương trình đào tạo thạc sĩ và tiến sĩ chuyên sâu trong lĩnh vực công nghiệp văn hóa.

Một điểm mạnh của ĐHQGHN là kết hợp giữa khoa học - công nghệ với lĩnh vực nghiên cứu xã hội nhân văn và công nghiệp văn hóa. ĐHQGHN đã tiên phong xây dựng những chương trình đào tạo gắn với AI và tạo ra sản phẩm. Tỷ lệ sinh viên tốt nghiệp có việc làm cao. Theo khảo sát sinh viên tốt nghiệp năm 2024, tỷ lệ sinh viên Trường Đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, trong 11 ngành công nghiệp văn hóa, tốt nghiệp có việc làm là 91%, trong đó có việc làm đúng ngành, chiếm 62,4%.

Góp ý dự thảo Luật Phát triển công nghiệp văn hóa, để bảo đảm tính khả thi, đồng bộ và phát huy hiệu quả nguồn lực của các cơ sở giáo dục đại học, tổ chức nghiên cứu trong phát triển công nghiệp văn hóa, ĐHQGHN đề nghị cụ thể hóa phương thức tiếp cận và khai thác dữ liệu văn hóa số phục vụ nghiên cứu, đào tạo và phát triển sản phẩm công nghiệp văn hóa; làm rõ phương thức tham gia của cơ sở giáo dục đại học, tổ chức nghiên cứu vào các hoạt động đổi mới sáng tạo văn hóa; quan tâm vai trò của nghiên cứu nền tảng trong phát triển công nghiệp văn hóa.

Thay mặt Đoàn khảo sát, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Đặng Xuân Phương đánh giá cao bề dày truyền thống, vai trò tiên phong, năng lực hội nhập của ĐHQGHN trong việc chủ động đóng góp tri thức khoa học, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và đề xuất chính sách cho nền kinh tế sáng tạo.

Phó Chủ nhiệm Đặng Xuân Phương mong muốn tiếp tục có sự phối hợp chặt chẽ, thường xuyên giữa Ủy ban Văn hóa và Xã hội, các bộ, ngành liên quan và ĐHQGHN, để dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa khi ban hành đạt tính khả thi cao, phản ánh đúng hơi thở thực tiễn và thúc đẩy sự phát triển chung của đất nước.

Ng. Phương