Nhân chuyến thăm Sri Lanka: Chuyên gia quốc tế đánh giá cao tầm nhìn đối ngoại của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm
Nguyên Phó Cố vấn An ninh Quốc gia Ấn Độ nhận định: với chính sách đối ngoại thực tế và tầm nhìn của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Việt Nam ngày càng chủ động tận dụng các quan hệ đối tác chiến lược để tăng cường an ninh quốc gia và tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh châu Á rộng lớn hơn.
Theo bình luận của ông SD Pradhan - cựu Chủ tịch Ủy ban Tình báo hỗn hợp Ấn Độ, nguyên Phó Cố vấn An ninh Quốc gia - đăng tải trên The Times of India hôm nay, chuyến thăm Sri Lanka của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 7 - 8/5 được đánh giá là dấu mốc quan trọng, có thể mở ra giai đoạn phát triển mới trong quan hệ giữa Việt Nam và Sri Lanka trong bối cảnh địa chính trị khu vực và toàn cầu đang biến động mạnh.
Nền tảng lịch sử và sự tương đồng chiến lược
Mở đầu bài viết, ông SD Pradhan phân tích: Việt Nam và Sri Lanka có nhiều điểm tương đồng về lịch sử, địa lý và văn hóa. Quan hệ giữa hai nước đã hình thành từ trước khi thiết lập quan hệ lãnh sự năm 1964, với nền tảng là tinh thần đoàn kết chống chủ nghĩa thực dân, sự ủng hộ đối với cuộc đấu tranh giành độc lập của Việt Nam và hợp tác Á - Phi.
Tác giả nhắc lại rằng tại Hội nghị Bandung, Sri Lanka cùng Ấn Độ đã chào đón Chủ tịch Hồ Chí Minh và ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc của Việt Nam, qua đó góp phần củng cố vị thế quốc tế của Việt Nam cũng như tăng cường quan hệ giữa hai nước.
Theo bài viết, trong nhiều năm qua, quan hệ Việt Nam - Sri Lanka được thúc đẩy bởi sự tin cậy chính trị, sự ủng hộ lẫn nhau tại các diễn đàn quốc tế và nhận thức chung rằng hợp tác song phương không chỉ phục vụ lợi ích của hai nước mà còn đóng góp cho hòa bình, ổn định và thịnh vượng của khu vực. Hai bên cũng có quan điểm tương đồng về các vấn đề như chủ quyền, không can thiệp, phát triển của các nước Nam bán cầu, biến đổi khí hậu, tự do hàng hải và an ninh biển.
Hợp tác quốc phòng và kinh tế ngày càng mở rộng
Ông SD Pradhan nhận định, dù Sri Lanka trải qua nhiều thay đổi chính trị, quan hệ với Việt Nam vẫn tiếp tục đạt được những bước tiến đáng kể. Thỏa thuận hợp tác quốc phòng hai nước ký năm 2011 về chống khủng bố và an ninh khu vực đã mở rộng sang các lĩnh vực như đào tạo, chia sẻ thông tin tình báo, gìn giữ hòa bình Liên Hợp Quốc và hợp tác công nghiệp quốc phòng.
Hiện hai nước đã ký khoảng 40 thỏa thuận hợp tác trong nhiều lĩnh vực. Riêng trong năm 2025, Việt Nam và Sri Lanka ký Hiệp định Hợp tác Hải quan nhằm đơn giản hóa thủ tục thương mại cùng bốn biên bản ghi nhớ về nông nghiệp, xúc tiến thương mại, sản xuất máy móc - thiết bị và đào tạo ngoại giao. Hai bên cũng thiết lập các cơ chế phối hợp như Ủy ban hỗn hợp cấp Bộ trưởng Ngoại giao, Tham vấn chính trị cấp Thứ trưởng Ngoại giao và Tiểu ban hỗn hợp về thương mại cấp Thứ trưởng Công Thương.
Về kinh tế, bài viết cho rằng hai nền kinh tế có tính bổ trợ cao. Mô hình tăng trưởng dựa trên sản xuất và xuất khẩu của Việt Nam phù hợp với thế mạnh của Sri Lanka trong lĩnh vực dịch vụ và thương mại cảng biển. Nhu cầu đối với các sản phẩm của Việt Nam như điện tử, viễn thông, dệt may, thiết bị cơ khí, vải và hàng nông sản tại Sri Lanka tăng khoảng 30% trong năm 2025.
Bài viết nhấn mạnh yếu tố địa lý cũng góp phần làm sâu sắc thêm quan hệ song phương khi Sri Lanka nằm ở Ấn Độ Dương còn Việt Nam nằm trên Biển Đông, đều giữ vị trí chiến lược trên các tuyến hàng hải quốc tế. Điều này mở ra tiềm năng lớn trong phát triển kết nối liên khu vực và chuỗi cung ứng bền vững.
Chuyến thăm thể hiện tầm nhìn đối ngoại
Theo ông SD Pradhan, trong bối cảnh hiện nay, chuyến thăm Sri Lanka của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng đoàn đại biểu cấp cao mang nhiều ý nghĩa vượt ra ngoài khuôn khổ ngoại giao thông thường.
Tác giả cho rằng việc Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm Sri Lanka chỉ một tháng sau khi đảm nhiệm đồng thời cương vị Tổng Bí thư và Chủ tịch nước cho thấy Colombo giữ vị trí quan trọng trong chính sách đối ngoại của Hà Nội. Đồng thời, chuyến thăm còn phản ánh tầm nhìn phát triển dài hạn của Việt Nam hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia có thu nhập cao và năng lực công nghệ mạnh vào năm 2045.
Ông SD Pradhan đánh giá cách tiếp cận đối ngoại của nhà lãnh đạo Việt Nam kết hợp chặt chẽ giữa an ninh quốc gia, tăng trưởng kinh tế và hoạch định chiến lược dài hạn, đồng thời nhấn mạnh việc mở rộng quan hệ đối tác quốc tế nhằm bảo đảm tự chủ chiến lược cũng như thúc đẩy hòa bình và phát triển khu vực.
Cơ hội mở ra giai đoạn hợp tác sâu rộng hơn
Theo tác giả, chuyến thăm lần này của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ tạo động lực mới và giúp định hình một khuôn khổ mới cho mối quan hệ song phương bằng việc mở rộng hợp tác vượt ra ngoài các lĩnh vực truyền thống. Với việc Việt Nam đang chú trọng vào tăng trưởng kinh tế dựa trên đổi mới sáng tạo, có thể sẽ có sự quan tâm hơn đến việc khai thác các công nghệ mới nổi như trí tuệ nhân tạo (AI), công nghệ sinh học và năng lượng tái tạo.
Trong bối cảnh này, ông SD Pradhan cho rằng bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Quốc hội Sri Lanka sẽ mang ý nghĩa quan trọng trong việc thúc đẩy quan hệ song phương.
Kết luận bài viết, tác giả nhận định: với chính sách đối ngoại thực tế và tầm nhìn của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm - cùng các mối quan hệ với các quốc gia khác, Việt Nam ngày càng chủ động tận dụng các quan hệ đối tác chiến lược để tăng cường an ninh quốc gia và tăng trưởng kinh tế trong bối cảnh châu Á rộng lớn hơn. Khi đạt được những kết quả cụ thể, chuyến thăm có thể mở ra một kỷ nguyên mới trong quan hệ Sri Lanka - Việt Nam, mở khóa những cơ hội mới và mang lại lợi ích lâu dài cho cả hai nước.
