Kiến tạo môi trường làm việc để "giữ chân" nhân lực y tế cơ sở

Chính sách ưu đãi chưa đủ sức giữ chân nhân tài

Xác định nhân lực quyết định chất lượng y tế, tỉnh Lào Cai đã triển khai hàng loạt giải pháp tuyển dụng, đào tạo và luân phiên bác sĩ về cơ sở. HĐND tỉnh ban hành nghị quyết riêng cùng nhiều chính sách đặc thù nhằm thu hút, phát triển nguồn nhân lực.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vũ Thị Hiền Hạnh cho biết, địa phương chủ động phối hợp với Học viện Quân y, Đại học Y Thái Nguyên, Đại học Y Thái Bình đào tạo sinh viên theo địa chỉ. Chính sách hỗ trợ đào tạo trải dài từ bác sĩ nội trú đến tiến sĩ. Mức hỗ trợ đối với người về tuyến xã được phân cấp dựa trên kết quả học tập. Tỉnh cũng có chính sách khuyến khích bác sĩ gắn bó lâu dài. Nhờ đó, Lào Cai đã thu hút 25 bác sĩ nội trú và cử 23 bác sĩ nội trú đi học. Năng lực hệ thống khám chữa bệnh từng bước nâng lên, đưa Lào Cai lọt nhóm 6 địa phương đầu tiên cả nước khám sức khỏe định kỳ đồng loạt.

Dù vậy, việc thu hút bác sĩ chất lượng cao về trạm y tế cấp xã vẫn đầy thách thức. Hiện mỗi trạm y tế sở hữu bình quân 1,9 bác sĩ. Con số này có được nhờ việc điều động nhân sự từ trung tâm y tế về làm giám đốc trạm y tế cấp xã kết hợp cùng các chính sách ưu đãi. Tuy nhiên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Vũ Thị Hiền Hạnh khẳng định, điều kiện và môi trường làm việc mới là vấn đề cần tháo gỡ căn cơ.

Một bác sĩ tuyến xã cần trang thiết bị, môi trường chuyên môn, cơ hội thăng tiến và nguồn bệnh nhân. Phần lớn trạm y tế hiện chưa đáp ứng các yêu cầu này. Do đó, sự hỗ trợ tài chính khó mang tính quyết định khi bác sĩ thiếu vắng không gian phát huy năng lực.

Thay đổi tư duy đầu tư theo định hướng trọng tâm

Nhằm kiến tạo môi trường làm việc hiệu quả, ĐBQH Nguyễn Ngọc Hùng đề nghị phân bổ thiết bị hợp lý. Nguồn lực cần ưu tiên cho vùng sâu, vùng xa, cách biệt các bệnh viện trung tâm. Đại biểu cũng lưu ý tình trạng thiếu hụt nhân sự công nghệ thông tin. Thực tế, nhiều trạm y tế phải nhờ cán bộ phường sửa chữa máy tính gây gián đoạn công việc. Việc đào tạo hoặc tuyển dụng nhân lực công nghệ thông tin là bắt buộc để duy trì hoạt động trong lộ trình chuyển đổi số.

ĐBQH Lê Văn Cường nhận định, nâng cao năng lực trạm y tế cấp xã là yêu cầu then chốt khi vận hành chính quyền địa phương 2 cấp. Việc này giúp giảm chi phí di chuyển cho người dân. Tuy nhiên, quá trình chuyển dịch trọng tâm khám chữa bệnh về tuyến xã cần thời gian dài. Địa phương cần phân kỳ đầu tư rõ ràng, tránh tình trạng sắm sửa thiết bị dàn trải nhưng thiếu vắng người dân sử dụng. Đại biểu Lê Văn Cường cũng đề xuất tập trung cải thiện công tác quản lý, tối ưu hóa thời gian cung cấp dịch vụ trước khi tăng thêm các nguồn lực đầu vào.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát Hoàng Anh Công yêu cầu UBND tỉnh Lào Cai chỉ đạo các sở ngành rà soát, ưu tiên bổ sung chức danh chuyên môn còn thiếu tại cơ sở. Tỉnh cần phân bổ hiệu quả kinh phí đầu tư thiết bị, hạ tầng công nghệ, đồng thời kiện toàn lãnh đạo trạm y tế sau sáp nhập và bồi dưỡng năng lực quản lý.

Đặc biệt, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân nguyện và Giám sát Hoàng Anh Công nhấn mạnh việc thay đổi tư duy đầu tư y tế cơ sở. Địa phương không nên áp dụng chung một mô hình đầu tư mà cần chuyển hướng sang "may đo" thay vì "may đồng phục". Khu vực xa trung tâm cần đầu tư toàn diện, trong khi nơi gần bệnh viện lớn có thể xây dựng mô hình đơn giản nhằm tránh lãng phí.

Thực tiễn từ Lào Cai chỉ rõ, chính sách thu hút nhân lực phải song hành với việc tạo dựng không gian phát triển chuyên môn. Khi được đầu tư đúng trọng tâm và đáp ứng yêu cầu công việc, trạm y tế mới đủ sức giữ chân bác sĩ thay vì chỉ là điểm dừng của các chính sách hỗ trợ ngắn hạn.