Đoàn ĐBQH tỉnh Bắc Ninh giám sát việc quản lý, sử dụng khoáng sản nhóm IV
Chiều 30/7, Đoàn giám sát của Đoàn ĐBQH tỉnh Bắc Ninh do Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Trần Văn Tuấn làm Trưởng đoàn đã làm việc với Sở Nông nghiệp và Môi trường về việc thực hiện chính sách, pháp luật trong quản lý, sử dụng khoáng sản nhóm IV trên địa bàn tỉnh, giai đoạn 2025 - 2026.
Tham dự buổi làm việc có các thành viên Đoàn giám sát; đại diện Thường trực HĐND tỉnh, UBND tỉnh, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh; lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường cùng các phòng chuyên môn, cơ quan, đơn vị liên quan.
Trước đó, đoàn đã tổ chức các đợt khảo sát thực tế, giám sát trực tiếp tại xã Tam Tiến và xã Nghĩa Phương.
Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp và Môi trường, trước nhu cầu lớn về đất san lấp và vật liệu xây dựng phục vụ các dự án giao thông, khu công nghiệp, đô thị, công trình trọng điểm, tỉnh đã rà soát, bổ sung 75 khu vực khoáng sản nhóm III và nhóm IV, với tổng tài nguyên dự báo hơn 521,5 triệu m³. Trong đó, 70 khu vực đất san lấp thuộc khoáng sản nhóm IV có tổng tài nguyên dự báo hơn 475 triệu m³.
Đến nay, toàn tỉnh có 54 mỏ khoáng sản nhóm IV, tổng diện tích hơn 474 ha; khối lượng, trữ lượng được cấp phép khoảng 150,24 triệu m³, công suất khai thác hơn 42,5 triệu m³/năm. Riêng các mỏ cung cấp vật liệu cho dự án khẩn cấp và dự án đầu tư công có tổng trữ lượng được cấp phép khoảng 84,88 triệu m³, công suất khai thác hơn 29,3 triệu m³/năm.
Từ ngày 1/1/2025 đến hết tháng 6/2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã tiếp nhận, thẩm định 44 hồ sơ hoạt động khoáng sản; tham mưu UBND tỉnh cấp 31 giấy phép khai thác, điều chỉnh nâng công suất 4 giấy phép và gia hạn một giấy phép. Sở cũng tham mưu cấp giấy xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản cho 29 dự án, công trình, với tổng khối lượng hơn 2 triệu m³.
Công tác quản lý nghĩa vụ tài chính tiếp tục được tăng cường. Sở đã ban hành 21 quyết định phê duyệt tiền cấp quyền khai thác khoáng sản đối với 21 mỏ, tổng số tiền hơn 66,2 tỷ đồng. Tổng số tiền cấp quyền khai thác khoáng sản phải thực hiện trên địa bàn tỉnh gần 130 tỷ đồng; trong đó, các tổ chức, doanh nghiệp đã nộp hơn 90,1 tỷ đồng, số còn lại chưa đến kỳ nộp khoảng 39,87 tỷ đồng.
Công tác thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm được chú trọng. Theo đó, Thanh tra tỉnh đã ban hành 3 quyết định thanh tra trực tiếp đối với 14 mỏ đất; ngành Nông nghiệp và Môi trường ban hành 3 quyết định xử phạt vi phạm hành chính, tổng số tiền hơn 861 triệu đồng. Ba hồ sơ có dấu hiệu vi phạm pháp luật đã được chuyển đến cơ quan Cảnh sát điều tra để xem xét, xử lý theo quy định.
Tại buổi làm việc, Sở Nông nghiệp và Môi trường kiến nghị Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương tiếp tục hoàn thiện các văn bản hướng dẫn thi hành Luật Địa chất và Khoáng sản; đơn giản hóa thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian cấp phép, sớm ban hành hướng dẫn về xác định giá tính tiền cấp quyền khai thác, giá tính thuế tài nguyên và tăng cường phân cấp, phân quyền trong quản lý khoáng sản...
Tại buổi giám sát, các thành viên trong Đoàn đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường làm rõ một số nội dung: kết quả triển khai Luật Địa chất và Khoáng sản sau một năm thực hiện; cơ sở xác định nhu cầu và quy hoạch các khu vực khoáng sản nhóm IV phục vụ các công trình trọng điểm; tiến độ giải quyết hồ sơ cấp phép khai thác và nguyên nhân một số hồ sơ còn kéo dài; việc thực hiện nghĩa vụ tài chính của các doanh nghiệp được cấp phép khai thác; công tác thanh, kiểm tra, xử lý vi phạm và giải pháp ngăn chặn tình trạng khai thác khoáng sản trái phép; việc phối hợp giữa các sở, ngành, địa phương…
Kết luận buổi giám sát, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Trần Văn Tuấn ghi nhận sự chủ động của các đơn vị liên quan trong công tác chuẩn bị báo cáo, cung cấp hồ sơ, tài liệu phục vụ giám sát. Đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo các cơ quan, đơn vị rà soát, khắc phục những tồn tại, hạn chế đã được chỉ ra; tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách và quy định về quản lý, sử dụng khoáng sản nhóm IV; tổ chức đánh giá tiềm năng, khoanh định các khu vực khoáng sản, bảo đảm đồng bộ với quy hoạch tỉnh và các quy hoạch liên quan.
Cùng với đó, tăng cường thanh tra, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, bảo vệ khoáng sản chưa khai thác, chấn chỉnh hoạt động của các bến bãi, điểm tập kết khoáng sản; thực hiện công khai giá bán tại mỏ, nâng cao hiệu quả quản lý thông qua chuyển đổi số và đầu tư trang thiết bị phục vụ công tác quản lý.
Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục phát huy vai trò cơ quan tham mưu, tăng cường phối hợp với các sở, ngành trong thẩm định, cấp phép khai thác, hoàn thiện hệ thống giám sát sản lượng khai thác và cơ sở dữ liệu quản lý tập trung, kết nối, chia sẻ dữ liệu với các cơ quan liên quan. Hướng dẫn thống nhất trình tự, thủ tục đóng cửa mỏ, cải tạo, phục hồi môi trường; chủ động tham mưu tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc trong thu hồi đất, điểm đổ thải, điểm tập kết.
Đồng thời, Sở Xây dựng cần phối hợp chặt chẽ trong quản lý thiết kế mỏ, đẩy nhanh xây dựng kế hoạch phát triển vật liệu xây dựng, tăng cường kiểm tra hoạt động của các bến bãi, điểm tập kết theo quy định.
Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Trần Văn Tuấn cũng đề nghị các sở, ngành tiếp tục rà soát, hoàn thiện các kiến nghị liên quan đến sửa đổi, bổ sung quy định của pháp luật về quản lý khoáng sản theo hướng cụ thể, rõ ràng để Đoàn giám sát tổng hợp, báo cáo Quốc hội, Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương xem xét, hoàn thiện chính sách trong thời gian tới. Sau đợt giám sát, Đoàn sẽ có những kiến nghị cụ thể đối với các địa phương và doanh nghiệp liên quan nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, khai thác và sử dụng khoáng sản nhóm IV trên địa bàn tỉnh.
