Nhìn lại phiên chất vấn và trả lời chất vấn Kỳ họp thứ Tám, Quốc hội Khóa XV

Có các giải pháp đột phá biến cam kết thành hiện thực

Nhìn lại phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại Kỳ họp thứ Tám, Quốc hội Khóa XV, ĐBQH THÁI THỊ AN CHUNG (Nghệ An) cho rằng, phiên họp diễn ra sôi nổi, ngày càng đổi mới và đi vào thực chất. Đại biểu kỳ vọng, các "tư lệnh" ngành sẽ thực hiện nghiêm túc, quyết liệt, có các giải pháp đột phá, căn cơ hơn để biến những cam kết, lời hứa trên nghị trường thành hiện thực.

Điều hành khoa học, linh hoạt

- Quốc hội vừa kết thúc hai ngày chất vấn các thành viên Chính phủ. Bà đánh giá thế nào về hoạt động chất vấn tại kỳ họp này?

- Có thể thấy, các phiên chất vấn và trả lời chất vấn diễn ra sôi nổi, thẳng thắn và mang tính xây dựng. Lĩnh vực ngân hàng, y tế, thông tin và truyền thông được chọn đưa ra chất vấn đã đáp ứng đúng, trúng nguyện vọng của cử tri và Nhân dân. Các ĐBQH đặt câu hỏi rất ngắn gọn, đi thẳng vào trọng tâm. Phần trả lời của các thành viên Chính phủ tập trung vào nội dung câu hỏi… Với điều hành khoa học, linh hoạt của chủ tọa đã bảo đảm thời gian cho mỗi "tư lệnh" ngành và các ĐBQH. Mỗi lĩnh vực chất vấn trung bình có khoảng 40 đại biểu hỏi và tranh luận; các "tư lệnh" ngành cũng đã chuẩn bị tốt về nội dung, bao quát và trả lời thẳng vấn đề đại biểu đặt ra. Sau các phiên chất vấn là phần tổng kết, đánh giá của chủ tọa, nêu bật được vấn đề cũng như các yêu cầu đối với từng thành viên Chính phủ...

Có thể nói, chất lượng và hiệu quả hoạt động chất vấn ngày càng được nâng lên. Để hoạt động giám sát đặc biệt này có hiệu quả thực sự, yếu tố quyết định ở khâu “hậu” chất vấn. Nhận trách nhiệm, đưa ra các giải pháp và cam kết thực hiện là cần thiết, tuy nhiên điều cử tri và Nhân dân mong đợi đó là hành động quyết liệt trên thực tế. Kỳ vọng các "tư lệnh" ngành sẽ thực hiện nghiêm túc, quyết liệt các nội dung được nêu trong Nghị quyết của Quốc hội về hoạt động chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp.

Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An THÁI THỊ AN CHUNG

- Với tinh thần trách nhiệm của cả người hỏi và người trả lời, phiên chất vấn và trả lời chất vấn đã trở thành một diễn đàn dân chủ, thẳng thắn, là minh chứng cho tinh thần đổi mới không ngừng của Quốc hội, thưa bà?

- Trong tất cả các hoạt động của Quốc hội, phiên chất vấn và trả lời chất vấn luôn có sức "nóng" và sức hút mạnh mẽ. Những băn khoăn, trăn trở và cả bức xúc của cử tri được đại biểu đưa vào nghị trường để cùng làm rõ. Qua chất vấn, cử tri thấy được trách nhiệm, cách thức điều hành, quản lý lĩnh vực được giao của từng thành viên Chính phủ.

Trong tiến trình đổi mới hoạt động của Quốc hội, hoạt động chất vấn trong nhiều nhiệm kỳ gần đây đã không ngừng được cải tiến, với cách thức tiến hành “hỏi nhanh, đáp gọn”, đi thẳng vào vấn đề. Nhiều phiên chất vấn và trả lời chất vấn đã để lại dấu ấn đậm nét bởi “chất lửa” từ những chất vấn của đại biểu - những vấn đề nóng hổi được chất vấn thẳng thắn tại nghị trường, tranh luận để làm rõ hơn. Cùng với đó, yêu cầu đối với những người trả lời chất vấn cũng ngày càng cao hơn.

Tại Kỳ họp thứ Tám này, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã báo cáo, giải trình rõ thêm những vấn đề thuộc trách nhiệm điều hành và trực tiếp trả lời vấn đề các ĐBQH quan tâm. Các Phó Thủ tướng Hồ Đức Phớc, Lê Thành Long; các Bộ trưởng Lương Tam Quang, Nguyễn Hồng Diên… cũng tham gia giải trình thêm cùng với người trả lời chính. Điều này đã giúp cho các nội dung chất vấn được xem xét, soi chiếu từ nhiều khía cạnh khác nhau để các ĐBQH, cử tri và các "tư lệnh" ngành thấy rõ hơn hiện trạng và trách nhiệm cụ thể của từng ngành.

Cơ hội đưa ra những giải pháp thiết thực

- Chất vấn không những là cơ hội cho các thành viên Chính phủ giải trình, làm rõ mà còn là dịp để các ĐBQH và các thành viên Chính phủ trao đổi, đi đến cùng vấn đề đã đặt ra, thưa bà?

- Đích đến của phiên giám sát đặc biệt này là góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước. Tôi cho rằng, hiệu quả trước hết đến từ tinh thần thẳng thắn giữa ĐBQH và các thành viên Chính phủ. Tuy nhiên, yêu cầu cao hơn mà Quốc hội, ĐBQH dành cho các "tư lệnh" ngành tại là tinh thần cầu thị và đưa ra giải pháp cụ thể giải quyết các vấn đề ĐBQH nêu. Chất vấn không phải để phản ánh thông tin, "tư lệnh" ngành nghe và trả lời có đúng hay không? Theo tôi, cần coi được trả lời chất vấn trước Quốc hội là cơ hội tốt để đưa ra những giải pháp thiết thực.

Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn. Ảnh: Quang Khánh
Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn. Ảnh: Quang Khánh

Thực tế, các vấn đề ĐBQH đưa ra chất vấn tại kỳ họp này rất trúng và rất đúng. Hầu hết các "tư lệnh" đăng đàn trả lời chất vấn nắm rõ vấn đề ngành, lĩnh vực được giao. Với Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông - người có kinh nghiệm nghị trường (lần thứ 3 đăng đàn), hiểu rõ lĩnh vực phụ trách vẫn còn nhiều tồn tại, hạn chế. Do đó, trước khi nhận các câu hỏi chất vấn, Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng đã nhấn mạnh: “Các vấn đề ĐBQH nêu ra dưới các góc nhìn và tiếp cận khác nhau trong các ngữ cảnh khác nhau… chắc chắn sẽ giúp chúng tôi thấy rõ và toàn cảnh hơn về ngành, những hạn chế, tồn tại và trách nhiệm của mình, cũng như hé mở những giải pháp, cách làm mới…”.

Hay như với Bộ Y tế - lần đầu tiên Bộ trưởng Đào Hồng Lan trả lời chất vấn nhưng đã chuẩn bị kỹ lưỡng nội dung, trả lời đầy đủ các thông tin. Đơn cử như về thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, Bộ trưởng minh chứng bằng hình ảnh trực quan sinh động khi mang đến nghị trường bao bì sản phẩm thuốc lá điện tử. Đồng thời, đưa ra giải pháp cụ thể như: sẽ đề xuất sửa đổi, bổ sung Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá; tăng cường tuyên truyền về tác hại đến cộng đồng, đặc biệt là đối với thanh thiếu niên…

Còn với lĩnh vực ngân hàng, Thống đốc Nguyễn Thị Hồng trả lời không né tránh, tập trung làm rõ nhiều nội dung liên quan đến lĩnh vực mình quản lý, như: Chỉ rõ diễn biến thị trường vàng phức tạp, Thống đốc cho biết, nước ta không sản xuất vàng nên việc can thiệp tùy thuộc hoàn toàn vào nhập khẩu vàng quốc tế. Vì vậy, Ngân hàng Nhà nước sẽ theo dõi sát diễn biến của thị trường để đưa ra các chính sách phù hợp ổn định thị trường vàng…

Xin cảm ơn bà!

Quốc hội và Cử tri

Hành động khẩn cấp và mục tiêu cụ thể
Chính sách và cuộc sống

Hành động khẩn cấp và mục tiêu cụ thể

Đây là cuộc họp đưa ra các giải pháp cụ thể, để giải quyết những vấn đề cấp bách mà người dân đang phải đối mặt nên không có nhiều thời gian để tiếp tục bàn luận, mà phải hành động ngay từ bây giờ để bảo vệ sức khỏe người dân - là yêu cầu của Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà tại cuộc họp bàn về các giải pháp toàn diện và cấp bách để xử lý ô nhiễm không khí tại các địa phương diễn ra mới đây.

AMH
Chính sách và cuộc sống

Thách thức cũng là cơ hội

Sắp xếp, tinh gọn bộ máy nhà nước là chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả của bộ máy phục vụ cho sự phát triển của đất nước, cho người dân, doanh nghiệp. Tuy nhiên, đằng sau quá trình này là khối lượng công việc khổng lồ, đặc biệt là công tác rà soát và xử lý các vướng mắc trong hệ thống văn bản pháp luật. Đây không chỉ là một nhiệm vụ kỹ thuật mà còn là một cuộc cải cách thể chế sâu rộng, có tác động lớn đến sự vận hành của nền hành chính quốc gia trong giai đoạn tiếp theo.

Cần chế tài mạnh bảo vệ dữ liệu cá nhân
Chính sách và cuộc sống

Chế tài mạnh bảo vệ dữ liệu cá nhân

Chuyển đổi số diễn ra nhanh chóng, sâu rộng trên hầu hết các lĩnh vực khiến dữ liệu cá nhân được chuyển lên môi trường điện tử thường xuyên, liên tục hơn, kéo theo đó là tình trạng lộ, mất dữ liệu cá nhân cũng diễn ra ngày càng phổ biến; tình trạng mua bán dữ liệu cá nhân dù pháp luật đã có quy định không cho phép dưới mọi hình thức nhưng thực tế vẫn diễn ra phổ biến, công khai, nhiều hành vi chưa thể xử lý được vì thiếu quy định của pháp luật.

ĐBQH Đỗ Thị Lan (Quảng Ninh)
Quốc hội và Cử tri

Xem xét lộ trình điều chỉnh thuế hợp lý, có độ trễ để doanh nghiệp chuẩn bị

"Cần xem xét lộ trình điều chỉnh thuế hợp lý, có độ trễ tối thiểu một năm để doanh nghiệp có thời gian chuẩn bị và người tiêu dùng có thời gian thích nghi. Nghiên cứu áp dụng phương pháp đánh thuế dựa trên hàm lượng cồn thay vì đánh đồng theo giá trị sản phẩm, vừa công bằng, vừa góp phần định hướng tiêu dùng có trách nhiệm". Đây là đề xuất được đại biểu Quốc hội đưa ra khi thảo luận về dự án Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi).

Hiệu quả thiết thực và toàn diện
Quốc hội và Cử tri

Hiệu quả thiết thực và toàn diện

Phát biểu tại Lễ phát động phong trào "Bình dân học vụ số" diễn ra mới đây, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã nhấn mạnh, đây phải trở thành một phong trào cách mạng, toàn dân, toàn diện, bao trùm, sâu rộng, không ai bị bỏ lại phía sau. Đảng đã chỉ đạo, Chính phủ đã thống nhất, Quốc hội đồng tình, Nhân dân ủng hộ, Tổ quốc mong đợi thì chỉ bàn làm, không bàn lùi.

Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi chủ trì phiên họp phát biểu
Diễn đàn Quốc hội

Cần chính sách đủ mạnh để khuyến khích phục hồi doanh nghiệp

Dự án Luật Phá sản (sửa đổi) dự kiến sẽ được trình Quốc hội cho ý kiến tại Kỳ họp thứ Chín tới, trong đó có một điểm mới nổi bật là bổ sung quy định về phục hồi doanh nghiệp trước khi phá sản. Tại phiên họp mở rộng của Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính thẩm tra dự án Luật này, các đại biểu đề nghị, cần rà soát, nghiên cứu để có khung pháp lý, chính sách đủ mạnh nhằm khuyến khích thực hiện phục hồi doanh nghiệp.

AMH
Chính sách và cuộc sống

Cải cách thủ tục giải thể doanh nghiệp

Thủ tục thành lập doanh nghiệp khá dễ dàng nhưng thủ tục giải thể “cực kỳ khó khăn”. Đây là phản ánh của doanh nghiệp tham gia cuộc khảo sát thực trạng cung cấp, thực hiện thủ tục hành chính cho doanh nghiệp năm 2024 do Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (Ban IV - thuộc Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng) thực hiện.

Cần tập trung chính sách hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân trong nước phát triển
Quốc hội và Cử tri

Cần chiến lược bài bản với những nhóm giải pháp mang tính đột phá cao

Trao đổi với phóng viên Báo ĐBND, Ủy viên là đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính PHAN ĐỨC HIẾU cho rằng, để kinh tế tư nhân trở thành động lực tăng trưởng quan trọng hàng đầu của đất nước như yêu cầu của Tổng Bí thư Tô Lâm trong bài viết "Phát triển kinh tế tư nhân - Đòn bẩy cho một Việt Nam thịnh vượng”, thì cần có một chiến lược bài bản với những nhóm giải pháp được tinh chỉnh, mang tính đột phá cao, phù hợp với bối cảnh mới, yêu cầu mới.

ĐBQH Trần Văn Khải (Hà Nam): Sửa đổi Luật Việc làm là cơ hội vàng để thể chế hóa các định hướng lớn của Nghị quyết 57, biến chính sách việc làm thành lợi thế cạnh tranh trong kỷ nguyên số
Chính sách và cuộc sống

Tranh thủ tối đa "cơ hội vàng"

Phát triển việc làm bền vững, biến chính sách việc làm thành lợi thế cạnh tranh quốc gia trong kỷ nguyên số và trong bối cảnh tinh gọn bộ máy - dù khó nhưng chúng ta có thể và phải làm được điều này, trước hết là phải tranh thủ tối đa "cơ hội vàng" từ sửa đổi toàn diện Luật Việc làm.

Xem xét tăng thời hạn của giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất hóa chất
Quốc hội và Cử tri

Xem xét tăng thời hạn của giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất hóa chất

Quan tâm đến thời hạn của giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất hóa chất quy định tại dự thảo Luật Hóa chất (sửa đổi), các đại biểu Quốc hội tham dự Hội nghị đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách lần thứ 7 đề nghị tăng thời hạn của giấy chứng nhận là trên 5 năm. Bởi, thời hạn trên là quá ngắn, gây khó khăn cho các tổ chức, cá nhân sản xuất hóa chất có điều kiện.

Cơ chế trả lương cần gắn với vị trí việc làm, năng lực
Quốc hội và Cử tri

Cơ chế trả lương cần gắn với vị trí việc làm, năng lực

Giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về phát triển và sử dụng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao giai đoạn 2021 - 2024 trên địa bàn, Đoàn ĐBQH tỉnh Hà Giang đề nghị, Chính phủ ban hành các chính sách ưu đãi mạnh mẽ đối với nhân lực chất lượng cao, bao gồm các cơ chế về tiền lương, phúc lợi và hỗ trợ thuế đối với các chuyên gia, giảng viên và nhà nghiên cứu. Cùng với đó, cơ chế trả lương cần gắn với vị trí việc làm, năng lực và mức độ đóng góp, tạo động lực làm việc, thu hút và giữ chân nhân tài.

Ảnh minh họa
Chính sách và cuộc sống

Tạo thuận lợi cho nhà giáo khi thuyên chuyển

Dự thảo Luật Nhà giáo vừa được cho ý kiến tại Hội nghị đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách lần thứ 7. Dự thảo luật đã khắc phục những khó khăn, vướng mắc, giải quyết các vấn đề phát sinh, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về nhà giáo. Tuy vậy, đối với vấn đề thuyên chuyển nhà giáo của các cơ sở giáo dục công lập, cũng có ý kiến đề nghị cần quy định cụ thể, chặt chẽ để giáo viên không gặp khó khi thuyên chuyển.

ĐBQH Nguyễn Trường Giang (Đắk Nông)
Quốc hội và Cử tri

Cân nhắc tăng thuế đối với xe ô tô pick - up chở hàng cabin kép theo lộ trình

Lưu ý nếu quy định tăng thuế cao đối với xe ô tô pick - up chở hàng cabin kép ngay trong một lần như dự thảo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt (sửa đổi) sẽ gây tác động tới tâm lý khách hàng, làm giảm lượng tiêu thụ xe, một số đại biểu Quốc hội đề nghị cân nhắc quy định lộ trình tăng thuế trong vòng 3 năm, từ năm 2027 - 2030, mức tăng thêm 3%/năm tương đương với việc chia đều mức tăng 9% trong 3 năm, áp dụng từ năm 2027.

Dựa vào nội lực để phát triển
Chính sách và cuộc sống

Dựa vào nội lực để phát triển

Theo số liệu thống kê, khu vực kinh tế tư nhân hiện đóng góp khoảng 51% GDP, hơn 30% ngân sách nhà nước, tạo ra hơn 40 triệu việc làm, chiếm hơn 82% tổng số lao động trong nền kinh tế, đóng góp gần 60% vốn đầu tư toàn xã hội. Điều này cho thấy, kinh tế tư nhân đã và đang trở thành một trong những trụ cột quan trọng của nền kinh tế, là động lực quan trọng nhất để thúc đẩy tăng trưởng.

Phó Chủ tịch Quốc hội, Thượng tướng Trần Quang Phương điều hành phiên thảo luận
Quốc hội và Cử tri

Tăng cường quyền kiểm soát của người dân đối với dữ liệu cá nhân

Trong kỷ nguyên số, dữ liệu cá nhân được coi là tài sản phi truyền thống và có liên quan chặt chẽ tới quyền con người, quyền công dân, an toàn, an ninh mạng, an ninh thông tin, an ninh dữ liệu, công nghệ thông tin… Thảo luận về dự án Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, các đại biểu Quốc hội đề nghị, dự thảo Luật cần tăng cường quyền kiểm soát của người dân đối với dữ liệu cá nhân và quy định chế tài có tính răn đe cao đối với những hành vi xâm phạm.

ĐBQH Nguyễn Trường Giang (Đăk-Nông) phát biểu. Ảnh: Hồ Long
Quốc hội và Cử tri

Nghiên cứu kỹ lưỡng chính sách thuế liên quan đến phát triển khoa học, công nghệ

Cho ý kiến về dự thảo Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp (sửa đổi), các đại biểu Quốc hội cho rằng, việc ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp là rất quan trọng và ảnh hưởng lớn đến quyết định đầu tư cũng như sự phát triển của doanh nghiệp, vì vậy, cần rà soát bảo đảm thể chế hóa đầy đủ và toàn diện các nội dung liên quan đến chính sách ưu đãi về thuế, trong đó có lĩnh vực khoa học, công nghệ.

Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan điều hành thảo luận về dự án Luật Công nghiệp công nghệ số
Quốc hội và Cử tri

Đổi mới tư duy, tránh quản lý quá thận trọng

Thảo luận về dự án Luật Công nghiệp công nghệ số, tại Hội nghị đại biểu Quốc hội (ĐBQH) hoạt động chuyên trách lần thứ 7, một số ĐBQH cho rằng, dự thảo Luật cần cụ thể hóa đầy đủ Nghị quyết số 57 – NQ/TW của Bộ Chính trị, nhất là yêu cầu đổi mới tư duy quản lý, tránh tư duy "không quản được thì cấm", mở đường cho công nghệ mới qua cơ chế thử nghiệm có kiểm soát. Bởi, nếu quản lý quá thận trọng sẽ kìm hãm đổi mới sáng tạo, khiến doanh nghiệp e ngại thử nghiệm công nghệ mới tại nước ta.

AMH
Quốc hội và Cử tri

Chống quảng cáo vi phạm trên mạng

Trong những năm gần đây, chống quảng cáo vi phạm pháp luật trên mạng dường như trở thành một cuộc chiến "nhọc nhằn". Quy định giám sát nội dung trong dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quảng cáo, được thảo luận tại Hội nghị đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách hôm nay, có thể trở thành công cụ hữu hiệu nếu được vận dụng đúng cách.