Cầu Kè đưa chuyển đổi số đến gần hơn với người dân
Hướng tới Ngày Chuyển đổi số quốc gia (10/10), câu chuyện ở xã Cầu Kè (Vĩnh Long) cho thấy, chuyển đổi số đang được cụ thể hóa từ những việc thiết thực với người dân: hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến, giúp người cao tuổi làm quen với ứng dụng số, đồng hành cùng đồng bào Khmer tiếp cận công nghệ. Với Tổ công nghệ số cộng đồng và đoàn viên, thanh niên là lực lượng nòng cốt, công nghệ từng bước đi vào sản xuất, kinh doanh và sinh kế...
Đến tận nơi, hướng dẫn tận tay
Từ ngày 1/7/2025, xã Cầu Kè chính thức vận hành trên cơ sở sắp xếp thị trấn Cầu Kè, xã Hòa Ân và xã Châu Điền. Địa bàn rộng hơn đặt ra yêu cầu phục vụ nhanh hơn. Đáng chú ý, đồng bào Khmer chiếm hơn 60% dân số, khiến bài toán chuyển đổi số ở Cầu Kè không thể chỉ giải bằng đầu tư thiết bị hay đưa thêm thủ tục lên mạng, mà phải bắt đầu từ khả năng tiếp cận công nghệ của từng nhóm dân cư.
Thực tế tại địa phương cho thấy, không phải người dân nào cũng dễ dàng tiếp cận công nghệ. Người lớn tuổi cần thêm thời gian để ghi nhớ thao tác; những người ít sử dụng điện thoại thông minh có thể lúng túng khi đăng nhập, xác thực hoặc thực hiện hồ sơ trực tuyến. Ngay cả một số thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng cũng cần được bồi dưỡng thêm kỹ năng. Vì vậy, xã Cầu Kè xác định đưa lực lượng hỗ trợ xuống tận địa bàn, ưu tiên người cao tuổi, hộ khó khăn, người ít tiếp cận công nghệ và đồng bào Khmer.

Cách làm được triển khai từ từng khu dân cư. Mỗi ấp có thành viên Tổ công nghệ số cộng đồng phối hợp với chính quyền, đoàn thể tuyên truyền, hướng dẫn đến từng hộ gia đình. Thay vì chỉ cung cấp thiết bị hay đưa thủ tục lên môi trường số, lực lượng này trực tiếp đến tận nơi hướng dẫn người dân cách sử dụng, từ những thao tác cơ bản đến tiếp cận các dịch vụ thiết yếu.
Những tiện ích được lựa chọn gắn với nhu cầu hằng ngày: thủ tục hành chính trực tuyến, định danh điện tử, tiện ích chăm sóc sức khỏe trên điện thoại, các nền tảng số. Trang thông tin điện tử xã công khai thông tin, văn bản chỉ đạo, thủ tục hành chính. Trung tâm Phục vụ hành chính công xã được đặt trong yêu cầu xây dựng nền hành chính minh bạch, hiện đại, lấy sự thuận tiện của người dân làm thước đo.
Chủ tịch UBND xã Lê Hoàng Lam cho biết, địa phương tập trung hỗ trợ người dân, nhất là đồng bào Khmer, tiếp cận các nền tảng số; với thủ tục đủ điều kiện, người dân được hướng dẫn thực hiện trực tuyến, giảm thời gian đi lại, chờ đợi và chủ động hơn khi giao dịch với chính quyền.
Lực lượng thanh niên sẽ được tập huấn, nâng cao kỹ năng số, nhất là kỹ năng hướng dẫn người dân sử dụng ứng dụng, dịch vụ số. Hướng tới mỗi đoàn viên trở thành một tuyên truyền viên hỗ trợ chuyển đổi số, góp phần đưa công nghệ đến gần và thiết thực hơn với bà con Nhân dân.
Từ phổ cập kỹ năng đến tạo giá trị số
Sau một năm triển khai “Bình dân học vụ số”, toàn tỉnh Vĩnh Long đã tổ chức 198 lớp bồi dưỡng, tập huấn về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và kỹ năng số cho 273.041 lượt cán bộ, công chức, viên chức, người lao động; các Tổ công nghệ số cộng đồng và đoàn viên, thanh niên hỗ trợ người dân 294.262 lượt tiếp cận dịch vụ số. Toàn tỉnh có 341 Tổ công nghệ số cộng đồng với 3.369 thành viên; 10.754 học sinh, sinh viên tham gia hỗ trợ thủ tục hành chính.
Những con số này cho thấy, việc phổ cập kỹ năng số đang được mở rộng, nhưng yêu cầu đặt ra là giúp người dân từng bước tự sử dụng và khai thác công nghệ. Từ nộp hồ sơ trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt đến tìm kiếm thông tin, mỗi kỹ năng được sử dụng thành thạo sẽ tạo thêm thuận lợi trong đời sống.

Với Cầu Kè, bước tiếp theo là đưa công nghệ vào sản xuất, kinh doanh và sinh kế. Địa phương có thể hỗ trợ hộ sản xuất, hợp tác xã, hộ kinh doanh quảng bá sản phẩm, truy xuất nguồn gốc, thanh toán không dùng tiền mặt, tiếp cận thương mại điện tử. Khi công nghệ giúp giảm chi phí, mở rộng thị trường và nâng giá trị sản phẩm, chuyển đổi số sẽ tạo ra những giá trị cụ thể cho người dân và nền kinh tế địa phương.
Cùng với kỹ năng sử dụng, an toàn số cũng cần được coi là nội dung thiết yếu. Người dân, nhất là người cao tuổi, cần được hướng dẫn nhận diện đường link giả mạo, bảo vệ tài khoản, không cung cấp mã OTP và biết cách phản ánh khi phát hiện dấu hiệu bất thường.
Lãnh đạo xã Cầu Kè cho biết, thời gian tới địa phương sẽ tiếp tục chuẩn hóa hoạt động Tổ công nghệ số cộng đồng, bồi dưỡng kỹ năng cho thành viên, lựa chọn những dịch vụ số thiết yếu để ưu tiên hướng dẫn; đồng thời gắn chuyển đổi số với nông nghiệp, thương mại, dịch vụ và sinh kế. Mục tiêu là để người dân không chỉ biết sử dụng công nghệ mà từng bước tự khai thác công nghệ để tạo thêm giá trị.
Từ những thao tác trên điện thoại đến thay đổi cách sản xuất, kinh doanh, chuyển đổi số đang từng bước đi vào đời sống ở Cầu Kè. Khi năng lực số được nâng lên, công nghệ sẽ không chỉ giúp chính quyền phục vụ người dân thuận tiện hơn mà còn mở thêm dư địa nâng năng suất, giảm chi phí, mở rộng thị trường và tạo động lực cho tăng trưởng kinh tế địa phương.

