Trên đường phát triển

Cà Mau hướng ngành tôm phát triển theo chiều sâu, nâng cao giá trị

Vũ Châu • 21/11/2026 17:53

Trong bối cảnh ngành tôm nước lợ đặt mục tiêu đạt sản lượng 1,5 triệu tấn, kim ngạch xuất khẩu 4,6-4,7 tỷ USD năm 2027, Cà Mau xác định không chạy theo tăng trưởng quy mô đơn thuần, mà tập trung nâng cao chất lượng, hiệu quả và sức cạnh tranh. Đây cũng là hướng đi nhằm phát huy lợi thế tôm sinh thái, tôm – rừng, tôm – lúa và nuôi công nghệ cao của địa phương.

Chuyển trọng tâm từ sản lượng sang hiệu quả

Ngày 21/11, tại tỉnh Cà Mau, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp với UBND tỉnh Cà Mau tổ chức Hội nghị tổng kết phát triển ngành tôm nước lợ năm 2026, triển khai kế hoạch sản xuất năm 2027. Hội nghị diễn ra trong khuôn khổ Festival Tôm Cà Mau lần thứ II năm 2026, với chủ đề “Tôm Cà Mau – Vươn tầm thế giới”.

Nước lợ
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng phát biểu tại Hội nghị. Ảnh: Vũ Châu

Phát biểu khai mạc hội nghị, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Võ Văn Hưng ghi nhận, đánh giá cao nỗ lực của các địa phương, doanh nghiệp, nhà khoa học và người nuôi tôm trong duy trì đà tăng trưởng của ngành. Theo báo cáo của các địa phương, năm 2026, sản lượng tôm nước lợ ước đạt khoảng 1,47 triệu tấn, vượt kế hoạch năm; kim ngạch xuất khẩu trong 10 tháng ước đạt 4,22 tỷ USD.

Báo cáo của Cục Thủy sản và Kiểm ngư cho biết, đến thời điểm báo cáo, tổng diện tích thả nuôi tôm nước lợ đạt 759.566ha, tăng 0,6% so với năm 2025 và đạt 101,3% kế hoạch. Tổng sản lượng ước đạt 1.469.045 tấn, tăng 4,5% so với năm trước và đạt 104,9% kế hoạch năm.

nước lợ 1
Tại Festival Tôm Cà Mau, các doanh nghiệp nô nức quảng bá hình ảnh, lợi thế sản phẩm hướng đến giảm giá thành, kiểm soát dịch bệnh, phát triển liên kết chuỗi giá trị. Ảnh: Vũ Châu

Đáng chú ý, trên cả nước, sản lượng tăng nhanh hơn diện tích nuôi cho thấy năng suất bình quân có xu hướng cải thiện. Trong đó, tôm sú đạt 450.000 tấn, tăng 13,8% so với năm 2025; tôm thẻ chân trắng tiếp tục giữ vai trò chủ lực về sản lượng. Đồng bằng sông Cửu Long tiếp tục là vùng sản xuất trọng điểm, chiếm khoảng 94% diện tích và 90% sản lượng tôm nước lợ cả nước.

Tuy nhiên, theo đánh giá của cơ quan chuyên môn, kết quả tăng trưởng về diện tích và sản lượng chưa đồng nghĩa với hiệu quả kinh tế của người nuôi được cải thiện tương ứng. Ngành tôm vẫn đối mặt với nhiều khó khăn như giá thành sản xuất cao, tỷ lệ nuôi thành công chưa ổn định, chất lượng con giống chưa đồng đều, hạ tầng vùng nuôi chưa đồng bộ và nguy cơ dịch bệnh, ô nhiễm môi trường ngày càng gia tăng.

Sản xuất nhỏ lẻ, phân tán cũng khiến việc tổ chức liên kết giữa người nuôi, hợp tác xã và doanh nghiệp chưa thực sự bền vững. Trong khi đó, các thị trường nhập khẩu ngày càng nâng cao yêu cầu về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, trách nhiệm môi trường và phát triển bền vững. Áp lực cạnh tranh từ những quốc gia xuất khẩu tôm lớn tiếp tục đặt ra yêu cầu đổi mới phương thức sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh của tôm Việt Nam.

nước lợ 3
Festival Tôm Cà Mau thu hút nhiều doanh nghiệp, doanh nhân trong và ngoài nước đến tham dự và tìm hiểu thị trường. Ảnh: Vũ Châu

Trước những yêu cầu đặt ra, ngành nông nghiệp xác định mục tiêu phát triển ngành tôm nước lợ năm 2027 theo hướng hiệu quả, bền vững, thích ứng với biến đổi khí hậu; nâng cao năng suất, chất lượng, hiệu quả kinh tế và năng lực cạnh tranh; bảo đảm an toàn dịch bệnh, an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường.

Cụ thể, ngành tôm phấn đấu duy trì diện tích nuôi 755.000ha, trong đó tôm sú 630.000ha, tôm thẻ chân trắng 125.000ha; sản lượng đạt 1,5 triệu tấn, gồm 450.000 tấn tôm sú và 1,05 triệu tấn tôm thẻ chân trắng. Kim ngạch xuất khẩu đặt mục tiêu từ 4,6 – 4,7 tỷ USD.

Để hiện thực hóa mục tiêu này, một trong những nhiệm vụ trọng tâm là tổ chức sản xuất phù hợp với điều kiện từng vùng sinh thái, đối tượng nuôi và nhu cầu thị trường; chủ động cập nhật lịch thời vụ theo nguồn nước, độ mặn, dự báo khí hậu và cảnh báo dịch bệnh. Cùng với đó, tăng cường kiểm soát nguồn gốc, chất lượng con giống, mầm bệnh; phát triển giống sạch bệnh, nâng cao năng lực sản xuất tôm bố mẹ trong nước và kiểm soát chất lượng thức ăn, chế phẩm, vật tư đầu vào nhằm giảm chi phí sản xuất.

Phát triển ngành tôm theo hướng hiện đại, sinh thái, hiệu quả và bền vững

Trước nguy cơ hạn hán, thiếu nước và xâm nhập mặn trong mùa khô 2026 – 2027 tại đồng bằng sông Cửu Long, các địa phương cần chủ động phân vùng rủi ro, bố trí mùa vụ phù hợp, quản lý nguồn nước và hướng dẫn người nuôi điều chỉnh hoạt động sản xuất, hạn chế thiệt hại. Ngành tôm sẽ ưu tiên ứng dụng khoa học công nghệ, khuyến nông và chuyển giao các quy trình nuôi hiệu quả; nhân rộng có chọn lọc mô hình nuôi nhiều giai đoạn, Biofloc, tuần hoàn và công nghệ quản lý môi trường phù hợp với điều kiện từng vùng. Việc đánh giá hiệu quả công nghệ không chỉ căn cứ vào năng suất mà còn phải gắn với giá thành, tỷ lệ nuôi thành công, lợi nhuận và tác động môi trường.

nước lợ 5
Đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, tăng cường chế biến sâu là mục tiêu ngành tôm nước lợ hướng đến . Ảnh: Vũ Châu

Về thị trường, ngành tôm định hướng đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, tăng cường chế biến sâu, phát triển sản phẩm tiện lợi và tôm sinh thái có chứng nhận phù hợp; nâng cao chất lượng, an toàn thực phẩm, tiết kiệm năng lượng và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế, giảm phụ thuộc vào cạnh tranh về giá. Trong đó, chú trọng tổ chức vùng nguyên liệu, cung ứng vật tư tập trung, quản lý nhật ký sản xuất, ký kết hợp đồng tiêu thụ, minh bạch giá cả và cơ chế chia sẻ rủi ro giữa người nuôi với doanh nghiệp. Đồng thời, đẩy nhanh đăng ký, cấp mã số cơ sở nuôi, số hóa dữ liệu và truy xuất nguồn gốc từ con giống, ao nuôi đến chế biến.

Phát biểu tại hội nghị, Thứ trưởng Võ Văn Hưng nhấn mạnh, tăng trưởng ngành tôm không thể chỉ dựa vào mở rộng diện tích hay gia tăng sản lượng bằng mọi giá mà phải dựa trên năng suất, chất lượng, hiệu quả, khoa học công nghệ và giá trị gia tăng.

Theo Thứ trưởng, điều quan trọng không chỉ là sản xuất được bao nhiêu tôm mà còn là giá thành có giảm, người nuôi có thu nhập tốt hơn, doanh nghiệp nâng cao được năng lực cạnh tranh và sản phẩm tôm Việt Nam khẳng định được vị thế vững chắc hơn trên thị trường quốc tế.

nước lợ Ngô Trọng Linh
Quang cảnh Hội nghị tổng kết. Ảnh: Ngô Trọng Linh

Đối với Cà Mau, Thứ trưởng mong muốn địa phương phát huy không gian phát triển mới sau hợp nhất, kết hợp lợi thế tôm sinh thái, tôm – rừng, tôm – lúa với nuôi công nghệ cao, chế biến và xuất khẩu; không chỉ giữ vai trò địa phương dẫn đầu về quy mô sản xuất mà còn tiên phong về khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, phát triển chuỗi giá trị và xây dựng thương hiệu tôm Việt Nam.

Trong định hướng dài hạn, Cà Mau xác định phát triển ngành tôm theo hướng hiện đại, sinh thái, hiệu quả và bền vững; trở thành trung tâm lớn của cả nước về sản xuất, chế biến và xuất khẩu tôm có giá trị gia tăng cao, có năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Riêng năm 2027, Cà Mau xác định là năm quan trọng để tạo chuyển biến thực chất trong cơ cấu lại ngành tôm; phấn đấu hoàn thành các chỉ tiêu về diện tích, sản lượng, kim ngạch xuất khẩu theo kế hoạch, đồng thời chú trọng hơn các chỉ tiêu về chất lượng và hiệu quả: tỷ lệ vùng nuôi đạt chuẩn, diện tích liên kết chuỗi, chất lượng con giống, tỷ lệ nuôi thành công, giảm giá thành sản xuất và nâng cao thu nhập của người nuôi với quan điểm xuyên suốt là: Không chỉ phát triển ngành tôm về quy mô, sản lượng, mà quan trọng hơn là nâng cao chất lượng, hiệu quả, giá trị gia tăng và sức cạnh tranh, để người nuôi tôm có thu nhập tốt hơn, doanh nghiệp phát triển bền vững hơn và môi trường sinh thái được bảo vệ tốt hơn.

    Cà Mau hướng ngành tôm phát triển theo chiều sâu, nâng cao giá trị
    • Mặc định