Xuất khẩu còn chông gai
Kim ngạch xuất khẩu 4 tháng đầu năm nay của cả nước đạt gần 27 tỷ USD. Đây là con số đáng mừng, vì như vậy mục tiêu xuất khẩu hơn 80 tỷ USD cả năm nay là hoàn toàn có thể thực hiện được. Tuy nhiên, nếu không có giải pháp căn cơ thì hàng Việt Nam sẽ không thể đứng vững ở thị trường nước ngoài, cũng như tạo uy tín đối với khách hàng tiềm năng.
![]() Nguồn: cafef.vn |
Tập đoàn Dệt may Việt Nam (Vinatex) cho biết, kim ngạch xuất khẩu dệt may cả nước 4 tháng năm 2011 đạt gần 3,6 tỷ USD, tăng 28% so với cùng kỳ năm ngoái. Để thực hiện chiến lược xuất khẩu gần 13 tỷ USD trong năm nay, các doanh nghiệp dệt may trong nước đang tăng tốc sản xuất, tăng cường tiếp thị đối với các thị trường xuất khẩu lớn như: Mỹ, EU và Nhật Bản. Giá xuất khẩu cũng đang duy trì ổn định, khi mùa mua sắm hè bắt đầu diễn ra sôi động. Tuy nhiên, để giữ uy tín với đối tác nhập khẩu hàng, các doanh nghiệp cần liên kết để có đủ đơn hàng lớn, giao hàng đúng thời hạn, nhất là xuất khẩu vào Mỹ. Các doanh nghiệp phải bảo đảm chất lượng theo tiêu chuẩn về an toàn sức khoẻ, tránh độc hại cho người tiêu dùng. Việc xây dựng thương hiệu cần được chú trọng hơn nữa, tạo thế cạnh tranh với các sản phẩm của các nước khác cùng xuất khẩu vào thị trường Mỹ. Chính sách kích cầu đang kêu gọi người tiêu dùng Mỹ quay trở lại dùng hàng nội địa và xu hướng bảo hộ hàng hóa trong nước đã gây trở ngại cho hàng hóa Việt Nam xuất sang thị trường này. Phó tổng Thư ký Hiệp hội Dệt may Việt Nam Nguyễn Sơn cho rằng, tăng cường các biện pháp xúc tiến thương mại, liên kết các doanh nghiệp nhỏ để có đơn hàng lớn. Đồng thời, các doanh nghiệp tìm mọi cách để giảm các chi phí, linh hoạt trong tiếp cận với khách hàng, vừa tìm kiếm khách hàng mới vừa khai thác khách hàng cũ. Giảm giá thành xuống 5% thì doanh nghiệp sẽ có điều kiện hút thêm các đơn hàng cũng như thị trường, rõ ràng xuất khẩu vẫn tăng trưởng.
Trong 4 tháng đầu năm nay, xuất khẩu nông nghiệp, thủy sản cũng đạt tới 8 tỷ USD. Trong đó, các mặt hàng nông sản đạt kim ngạch xấp xỉ 5 tỷ USD, thủy sản đạt 1,6 tỷ USD. Gạo có lượng xuất khẩu lên tới 2,8 triệu tấn, đạt kim ngạch 1,4 tỷ USD, mặt hàng cao su đạt giá trị 897 triệu USD vì giá cao su lên tới 4.391 USD/tấn. Hiện mặt hàng thủy sản mặc dù tiêu thụ mạnh ở nhiều thị trường nhưng nguy cơ về kiện chống bán phá giá và những hàng rào về tiêu chuẩn kỹ thuật khắt khe đang là những rào cản đối với các doanh nghiệp xuất khẩu. Tổng Thư ký Hiệp hội Chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) Nguyễn Hữu Dũng nhận định, ngành thủy sản trong điều kiện khó khăn đã chuyển sang hướng tăng tỷ trọng về hàng giá trị gia tăng, để làm sao cho mức giá trung bình cao lên và thứ hai là hướng đến sản xuất bền vững. Chuyện tranh chấp, cạnh tranh trên thương trường thế giới diễn ra thường xuyên và có thể tiếp diễn với mức độ gay gắt hơn. Vấn đề chính là sản xuất phải đạt tiêu chuẩn thế giới và về kinh doanh cần kéo các đối tác để đi cùng với mình trong hành trình tìm đến giá trị gia tăng, không biến họ thành đối thủ mà thành đối tác trên thương trường.
Thực tế, kinh nghiệm về tránh giảm giá hàng xuất khẩu đang được các doanh nghiệp tính toán và khắc phục dần, chủ động về nguồn vốn để mua dự trữ nguồn hàng, chờ bán ra đúng thời điểm. Đây là một trong những biện pháp căn cơ để sản phẩm xuất khẩu của ta không bị lép vế ở thị trường nước ngoài. Bên cạnh đó, việc nâng cao sức cạnh tranh cho hàng xuất khẩu về mẫu mã, giá cả cũng cần các doanh nghiệp tính đến, khi nhiều nước đang tăng cường nhiều biện pháp bảo hộ hàng trong nước. Hàng Việt Nam phải từng bước cải thiện về chất lượng, mẫu mã, giá cả, vì hiện nay không ít mặt hàng sức cạnh tranh còn thấp, tăng trưởng xuất khẩu chưa ổn định.
Xác định thị trường trọng điểm và nhu cầu của hàng hóa Việt Nam tại thị trường đó cũng giúp cho doanh nghiệp nước ta đẩy mạnh xuất khẩu hàng hóa hiệu quả hơn. Hàng Việt đã có sức cạnh tranh rất lớn, trở thành đối thủ đáng gờm của Thái Lan, Trung Quốc tại nhiều nước ASEAN. Giá sản phẩm Made in Việt Nam bán tại thị trường Campuchia và Lào cao hơn từ 20-25% so với bán tại thị trường TP Hồ Chí Minh vì bước đầu chất lượng hàng Việt Nam đã tạo được uy tín với khách hàng nước ngoài. Tuy nhiên, thị trường này vẫn là tiềm năng chưa được khai thác. Theo Vụ trưởng Vụ Châu Á - Thái Bình Dương, Bộ Công thương Bùi Huy Sơn, sản phẩm Việt Nam đáp ứng về yêu cầu chất lượng là tiền đề quan trọng để hàng Việt Nam có cơ hội cạnh tranh ở thị trường này. Mặt khác, các doanh nghiệp cần tận dụng những ưu đãi về thuế quan để tăng cường xuất khẩu hơn nữa.
Để tăng cường xuất khẩu, đạt mục tiêu đề ra thì bài toán cần giải quyết nữa là đẩy mạnh ngành công nghiệp phụ trợ, tăng cường hơn nữa hiệu quả của các chương trình xúc tiến thương mại, tận dụng các cơ hội, lợi thế mà các Hiệp định khu vực mậu dịch tự do mà nước ta đã ký với các đối tác nước ngoài trong khuôn khổ song phương và đa phương…


