Xã Mậu A, tỉnh Lào Cai: Thiếu giáo viên giảng dạy bằng tiếng Anh

Báo cáo Đoàn khảo sát, Phó Chủ tịch UBND xã Mậu A Lưu Quang Lợi cho biết, nhằm kịp thời thực hiện Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo và Nghị quyết số 248/2025/QH15 của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù, vượt trội để thực hiện đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, Ban Thường vụ Đảng ủy và UBND xã Mậu A đã ban hành các văn bản chỉ đạo đồng bộ, sát với thực tiễn địa bàn.

Toàn xã Mậu A hiện có 13 cơ sở giáo dục mầm non và phổ thông công lập, 247 nhóm/lớp với tổng số 8.298 học sinh. Tỷ lệ trường công lập đạt chuẩn quốc gia là 13/13 trường, đạt 100%. Trên địa bàn xã có 1 Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên, với quy mô 15 lớp, 675 học viên.

Trong năm học 2025 - 2026, cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học của các cơ sở giáo dục trên địa bàn xã tiếp tục được quan tâm đầu tư, từng bước đáp ứng yêu cầu tổ chức dạy học. Hiện nay, toàn xã có tổng số 247 phòng học kiên cố, đạt 100%, không còn phòng học tạm.

Thời gian qua, công tác chuyển đổi số trong giáo dục trên địa bàn xã được đẩy mạnh, dữ liệu quản lý giáo dục được số hóa đồng bộ, góp phần nâng cao chất lượng quản trị nhà trường.

Tuy nhiên, hạ tầng công nghệ thông tin chưa đồng bộ, năng lực số của giáo viên chưa đồng đều, một số còn hạn chế khi khai thác công cụ số mới, đặc biệt ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI).

Học liệu số dùng chung chưa phong phú, chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu đổi mới và cá thể hóa học tập. Khó khăn về kinh phí đầu tư chuyển đổi số, ảnh hưởng tiến độ nâng cấp thiết bị, nền tảng và dịch vụ số.

Xã Mậu A đã xây dựng lộ trình thực hiện mục tiêu đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học, thông qua việc tăng cường đội ngũ giáo viên, đầu tư phòng học ngoại ngữ, ứng dụng công nghệ trong giảng dạy và mở rộng môi trường sử dụng tiếng Anh cho học sinh.

Xã đã đề xuất giới thiệu giáo viên một số bộ môn khoa học tự nhiên tập huấn dạy song ngữ trong giai đoạn 2026 - 2030 theo chỉ đạo của Sở Giáo dục và Đào tạo Lào Cai. Việc triển khai chủ trương từng bước đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai nhận được sự đồng thuận từ phụ huynh và xã hội.

Tuy nhiên, là địa phương miền núi, việc đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai cũng gặp nhiều thách thức. Các cơ sở giáo dục thiếu cơ sở vật chất, thiết bị như phòng học chuyên dụng ngoại ngữ, máy tính cho học sinh, thiết bị nghe, nhìn, trình chiếu; đặc biệt là thiếu đội ngũ giáo viên có thể giao tiếp bằng tiếng Anh.

Hiện giáo viên dạy tiếng Anh trên địa bàn xã có 21 giáo viên, so với nhu cầu thiếu 4 giáo viên (Trường Tiểu học An Thịnh, Trường Tiểu học Yên Thái, Trường THCS Mậu A và Trường TH&THCS Mậu Đông, mỗi trường thiếu 1 giáo viên). Nhiều giáo viên lớn tuổi, trước đây chỉ được đào tạo chuyên môn sâu về một chuyên ngành, trình độ tiếng Anh hạn chế, nhất là khả năng nghe, nói.

Để tạo chuyển biến thời gian tới, xã Mậu A kiến nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo có quy định, hướng dẫn cụ thể về trình độ tiếng Anh đối với giáo viên thực hiện dạy học bằng tiếng Anh trong các trường phổ thông. Đồng thời, tỉnh tăng cường đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị dạy học cho các nhà trường (phòng học, phòng chức năng, thiết bị dạy học tối thiểu…).

Bên cạnh đó, tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách đặc thù về tuyển dụng, thu hút giáo viên, nhất là giáo viên tiếng Anh. Tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho cán bộ quản lý, giáo viên về giáo dục STEM, chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dạy học ngoại ngữ, tư vấn tâm lý học đường và hướng nghiệp.

Thay mặt Đoàn khảo sát, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Triệu Thế Hùng ghi nhận những kết quả xã Mậu A đạt được trong thực hiện các Nghị quyết về phát triển giáo dục. Đặc biệt, đánh giá cao sự chủ động của địa phương trong triển khai chuyển đổi số và xây dựng lộ trình đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học.

Đoàn khảo sát sẽ nghiên cứu tiếp thu các ý kiến, kiến nghị từ cơ sở để tổng hợp, tham mưu Quốc hội, các cơ quan có thẩm quyền tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, tạo nền tảng phát triển giáo dục và đào tạo trong giai đoạn mới.