Việc liên kết trong hoạt động báo chí cần được quy định cụ thể trong Luật

Theo Tờ trình của Bộ Thông tin và Truyền thông, Luật Báo chí được QH Khóa VIII thông qua tại Kỳ họp thứ Sáu và ngày 12.6.1999, tại Kỳ họp thứ Năm, QH Khóa X đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Báo chí. Thực tiễn 15 năm qua, bên cạnh mặt tích cực, Luật Báo chí năm 1999 cũng bộc lộ một số mặt chưa hoàn chỉnh, không điều chỉnh kịp thời những vấn đề mới nảy sinh, không còn phù hợp với thực tiễn đời sống báo chí trong giai đoạn hiện nay, khi đất nước đang đẩy nhanh công cuộc đổi mới và hội nhập quốc tế sâu rộng, các loại hình báo chí phát triển nhanh chóng. Hoạt động báo chí bộc lộ những vấn đề đáng lo ngại như: cơ quan báo chí không thực hiện đúng tôn chỉ mục đích; thông tin sai sự thật có chiều hướng không giảm; xu hướng “thương mại hóa” chậm được khắc phục; thông tin vi phạm thuần phong mỹ tục vẫn diễn ra... Để khắc phục những tồn tại trên, tạo hành lang pháp lý cho báo chí phát triển, Bộ Thông tin và Truyền thông cho rằng, Luật Báo chí cần phải được sửa đổi, bổ sung toàn diện nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển và quản lý hoạt động báo chí trong tình hình mới.

Dự thảo Luật Báo chí có 6 chương, 61 điều quy định tổ chức và hoạt động báo chí; quyền tự do báo chí, quyền tự do ngôn luận trên báo chí của công dân; quyền và nghĩa vụ của cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động báo chí; quản lý nhà nước về báo chí. 
 
Tham gia đóng góp ý kiến vào dự thảo luật, các đại biểu tán thành với việc ban hành Luật Báo chí để bảo đảm phù hợp với tình hình mới. Các đại biểu đã tập trung thảo luận về đối tượng được thành lập cơ quan báo chí; quy định loại hình hoạt động của cơ quan báo chí; quy định chức danh người đứng đầu, tổng biên tập cơ quan báo chí; liên kết trong hoạt động báo chí.
 
Về cung cấp thông tin cho báo chí, có ý kiến cho rằng dự thảo luật mới chỉ giới hạn các cơ quan có quyền không cung cấp thông tin về các vụ án đang trong quá trình điều tra, truy tố… là chưa đủ. Ý kiến này đề xuất bổ sung việc cung cấp thông tin thực hiện theo quy định của pháp luật có liên quan, ví dụ như cơ quan thanh tra có quyền không cung cấp thông tin, tài liệu về nội dung thanh tra trong quá trình thanh tra khi chưa có kết luận chính thức…
 
Về đối tượng được thành lập cơ quan báo chí, Bộ Thông tin và Truyền thông cho rằng, báo chí, truyền thông phát triển ngày càng nhanh, có sự tham gia của nhiều nguồn lực xã hội. Thực tế các nguồn lực đã tham gia một phần vào hoạt động báo chí, truyền thông có những hiệu quả nhất định. Trên cơ sở đó, Bộ Thông tin truyền thông đồng tình với việc nên quy định “các tổ chức khác do Chính phủ quy định” như dự thảo luật cho phù hợp với các giai đoạn phát triển.
 
Về quy định chức danh người đứng đầu, tổng biên tập cơ quan báo chí, Bộ Thông tin và Truyền thông cho rằng, thực tế hiện nay, nhiều cơ quan báo chí đã thực hiện hai hoặc ba loại hình báo chí, nhiều cơ quan báo chí có nhiều ấn phẩm báo chí. Thời gian tới, khi thực hiện Quy hoạch báo chí, việc thu gọn đầu mối các cơ quan báo chí sẽ làm tăng số lượng cơ quan báo chí có nhiều ấn phẩm báo chí. Hiện tại, người đứng đầu cơ quan báo chí vừa chịu trách nhiệm về nội dung, vừa lo kinh tế báo chí nên rất khó hoàn thành nhiệm vụ. Vì vậy, dự thảo luật quy định người đứng đầu cơ quan báo chí là tổng giám đốc, giám đốc chịu trách nhiệm chung và có thể kiêm nhiệm tổng biên tập một hoặc một số ấn phẩm, kênh, ban chương trình; tổng biên tập chịu sự chỉ đạo trực tiếp của người đứng đầu cơ quan báo chí và chịu trách nhiệm chủ yếu về nội dung của sản phẩm báo chí.
 
Liên quan đến vấn đề liên kết trong hoạt động báo chí, hiện có loại ý kiến cho rằng, Luật quy định cụ thể lĩnh vực, nội dung các cơ quan báo chí được phép liên kết với cơ quan báo chí khác, pháp nhân, cá nhân có đăng ký kinh doanh phù hợp với lĩnh vực liên kết. Không cho phép liên kết để sản xuất chương trình phát thanh, truyền hình thời sự - chính trị, chính luận. Đồng thời, quy định khống chế thời lượng liên kết trong kênh chương trình phục vụ nhiệm vụ chính trị, thông tin tuyên truyền thiết yếu và kênh thời sự - chính trị - tổng hợp; khống chế số lượng kênh có hoạt động liên kết sản xuất toàn bộ kênh phát thanh, kênh truyền hình. Về vấn đề này, Bộ Thông tin và Truyền thông cho rằng, trong hoạt động báo chí, việc liên kết đã được thực hiện dưới các hình thức khác nhau. Thực tiễn phát triển nhanh chóng của báo chí, nhu cầu thông tin đa dạng của công chúng và sự tham gia của các nguồn lực trong hoạt động truyền thông cho thấy, việc liên kết trong hoạt động báo chí cần được quy định cụ thể trong Luật này. Việc quy định này nhằm cải cách thủ tục hành chính, bảo đảm tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm của cơ quan báo chí. 
 
Dự án Luật Báo chí dự kiến sẽ trình Chính phủ cho ý kiến vào tháng 8 và trình QH cho ý kiến vào tháng 10 tới.