Vì sao Đại học Phenikaa vào nhóm 12 cơ sở giáo dục đại học dẫn dắt phát triển Thủ đô ?

Đề án đặt mục tiêu Hà Nội có ít nhất hai cơ sở giáo dục đại học thuộc nhóm 150 trường hàng đầu châu Á vào năm 2030, đồng thời thúc đẩy nghiên cứu, thương mại hóa công nghệ và đào tạo nhân lực chất lượng cao.

Ngày 20/8/2026, Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Tiến Châu ký Quyết định số 1612/QĐ-TTg phê duyệt Đề án phát triển, nâng cao chất lượng các cơ sở giáo dục đại học trên địa bàn Thủ đô đến năm 2030, tầm nhìn 2035.

Đại học Phenikaa nằm trong nhóm 12 cơ sở giáo dục đại học thuộc Đề án, cùng Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Bách khoa Hà Nội, Đại học Kinh tế Quốc dân, Trường Đại học Y Hà Nội, Trường Đại học Sư phạm Hà Nội và một số cơ sở khác. Đại học Phenikaa và Trường Đại học VinUni là hai đại diện thuộc khối ngoài công lập.

Mục tiêu Top 150 châu Á là phần dễ nhận thấy nhất của Đề án. Phía sau thứ hạng là một bài toán rộng hơn: nâng chất lượng nghiên cứu và đào tạo, tăng liên kết Đại học – Doanh nghiệp, đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn và chuẩn bị nguồn nhân lực cho những lĩnh vực công nghệ mới.

Lãnh đạo Đại học Phenikaa cho biết ba hướng Phenikaa đã tập trung đầu tư trong những năm gần đây. Cụ thể:

3.100 công bố quốc tế thuộc hệ thống ISI/Scopus

Giai đoạn 2019–2025, Phenikaa ghi nhận gần 3.100 công bố quốc tế thuộc hệ thống ISI/Scopus, 6 năm duy trì vị trí dẫn đầu trong nhóm đại học Việt Nam trên Nature Index và thuộc nhóm dẫn đầu trong nước trên SCImago.

Năm 2026, Times Higher Education (THE) vinh danh Phenikaa ở hạng mục Leadership and Management Team of the Year tại THE Awards Asia, lần đầu tiên một cơ sở giáo dục đại học Việt Nam được vinh danh ở hạng mục này. Trên THE Impact Rankings 2026, Phenikaa thuộc nhóm 401–600 thế giới, trong đó ba Mục tiêu Phát triển Bền vững về Sức khỏe và cuộc sống tốt, Năng lượng sạch, Tài nguyên và môi trường trên cạn thuộc nhóm 101–200.

Phenikaa đặt mục tiêu đến năm 2030 vào Top 100–150 châu Á theo THE Asia University Rankings, hướng tới Top 100 thế giới về phát triển bền vững; đến năm 2035 vào Top 200–300 thế giới theo THE World University Rankings.

Khoảng cách từ hiện tại tới các mục tiêu này sẽ không chỉ được quyết định bởi số lượng công bố. Chất lượng nghiên cứu, đội ngũ học thuật, hợp tác quốc tế, quản trị và môi trường đào tạo đều phải được nâng lên tương ứng.

Với người học, đây cũng là phần có ý nghĩa hơn thứ hạng: khả năng tiếp cận đội ngũ khoa học, phòng thí nghiệm, dự án nghiên cứu và mạng lưới học thuật quốc tế ngay trong quá trình học.

115 sáng chế và giải pháp hữu ích đang trong quá trình phát triển

Đề án 1612 đặt liên kết Đại học – Doanh nghiệp và thương mại hóa kết quả nghiên cứu vào nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Đây là một trong những lĩnh vực Phenikaa đã hình thành nền tảng tương đối rõ.

Được phát triển trong hệ sinh thái Tập đoàn Phenikaa, Nhà trường kết nối hoạt động đào tạo và nghiên cứu với sở hữu trí tuệ, phát triển công nghệ, doanh nghiệp và thị trường.

Phenikaa hiện có hơn 40 bằng sáng chế được cấp, cùng tổng cộng 115 sáng chế và giải pháp hữu ích đang trong quá trình phát triển, tập trung vào vật liệu mới và tích trữ năng lượng, robot và thiết bị tự hành, công nghệ số và giáo dục thông minh.

Hệ sinh thái đã hình thành 10 start-up và spin-off. Một số doanh nghiệp như Phenikaa-X và PHX Smartschool đã đưa sản phẩm ra thị trường. Doanh thu từ khoa học công nghệ, chuyển giao công nghệ và đổi mới sáng tạo hiện chiếm hơn 10% tổng doanh thu, với mục tiêu đạt tối thiểu 50% vào năm 2030.

Các con số đặt ra một thước đo khác bên cạnh công bố khoa học: tri thức được chuyển thành bao nhiêu tài sản trí tuệ, công nghệ, sản phẩm và giá trị kinh tế.

Đối với sinh viên, mô hình này rút ngắn một khoảng cách khác: từ giảng đường tới thực tiễn nghề nghiệp. Bài toán doanh nghiệp có thể đi vào quá trình đào tạo; phòng thí nghiệm mở ra cơ hội nghiên cứu; còn doanh nghiệp và spin-off tạo thêm không gian cho thực tập, phát triển sản phẩm và khởi nghiệp.

Đào tạo nhân lực cho các công nghệ chiến lược

Phenikaa hiện vận hành 5 Trung tâm Nghiên cứu Xuất sắc trong các lĩnh vực Robot và Tự động hóa, Bán dẫn, Năng lượng tích trữ, Vật liệu tiên tiến và Y – Sinh học, có sự giao thoa với nhiều hướng công nghệ Việt Nam đang ưu tiên phát triển.

Riêng lĩnh vực bán dẫn, Trung tâm Đào tạo Thiết kế Vi mạch Bán dẫn Phenikaa, với chương trình hợp tác cùng Synopsys, đặt mục tiêu đào tạo gần 1.000 kỹ sư thiết kế vi mạch chất lượng cao đến năm 2030. Trong Y – Sinh học, đào tạo và nghiên cứu được kết nối với hệ sinh thái từ đại học, nghiên cứu y sinh, bệnh viện đến dược phẩm. Robot, tự động hóa, vật liệu và năng lượng được phát triển theo hướng kết nối nghiên cứu với ứng dụng.

Điểm quan trọng là các nguồn lực nghiên cứu không đứng tách khỏi đào tạo.

Phenikaa hiện có gần 35.000 người học với khoảng 130 chương trình đại học và sau đại học. Ở nhiều chương trình, tối thiểu 25% thời lượng đào tạo, một số lên tới 50%, gắn với thực tập, nghiên cứu, khởi nghiệp và dự án ứng dụng thực tế.

Điều này đưa sinh viên đến gần hơn với những công nghệ đang thay đổi thị trường lao động, không chỉ học về công nghệ sau khi chúng trở nên phổ biến, mà có cơ hội tiếp cận công cụ, phòng thí nghiệm và các bài toán thực tế ngay khi những lĩnh vực đó đang phát triển.

Thứ hạng chỉ là một thước đo

Lãnh đạo Đại học Phenikaa cho rằng, việc Phenikaa có mặt trong Đề án 1612 đặt những hướng phát triển Nhà trường đang theo đuổi vào một mục tiêu rộng hơn của giáo dục đại học Hà Nội: nâng vị thế quốc tế, tăng khả năng chuyển hóa nghiên cứu thành giá trị và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao.

Đến năm 2030, kết quả sẽ được đo bằng thứ hạng. Nhưng đó không phải thước đo duy nhất.

Số công nghệ được thương mại hóa, doanh nghiệp hình thành từ nghiên cứu, nhân lực công nghệ được đào tạo và mức độ các nguồn lực khoa học quay trở lại phục vụ người học cũng sẽ cho thấy những mục tiêu này đi được bao xa.

Với sinh viên, phép đo thậm chí đơn giản hơn: một đại học mạnh lên có tạo ra cho họ nhiều cơ hội hơn để học, nghiên cứu, trải nghiệm và bước vào thị trường lao động hay không.