Ủy ban Văn hóa và Xã hội khảo sát hoạt động xuất bản tại Sở Văn hóa và Thể thao TP. Hồ Chí Minh

Cùng dự có: Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH TP. Hồ Chí Minh Trần Thị Diệu Thuý.

Báo cáo với Đoàn khảo sát, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Ngọc Hồi cho biết, thành phố hiện là địa phương tập trung nhiều cơ sở xuất bản, in và phát hành nhất cả nước. Hoạt động xuất bản thời gian qua tiếp tục phát triển cả về quy mô và chất lượng, góp phần thực hiện hiệu quả các nhiệm vụ chính trị, đồng thời đáp ứng nhu cầu hưởng thụ văn hóa ngày càng cao của người dân.

Nhờ lợi thế về thị trường, nguồn nhân lực và mức độ hội nhập quốc tế, các đơn vị xuất bản, in và phát hành trên địa bàn luôn năng động, thích ứng nhanh với xu hướng mới, từng bước mở rộng hợp tác quốc tế, ứng dụng công nghệ và đổi mới phương thức hoạt động.

Một trong những điểm sáng của Thành phố là việc xây dựng các không gian văn hóa đọc, đặc biệt là mô hình Đường sách TP. Hồ Chí Minh - mô hình đầu tiên của cả nước hoạt động hiệu quả, trở thành điểm đến quen thuộc của người dân, học sinh, sinh viên và du khách, góp phần lan tỏa văn hóa đọc, gắn kết các hoạt động về sách với những sự kiện chính trị, văn hóa quan trọng của đất nước và thành phố.

Tuy nhiên, Phó Giám đốc Sở Văn hoá và Thể thao thành phố cũng cho biết, việc thực hiện chính sách, pháp luật về xuất bản trên địa bàn vẫn còn một số vướng mắc như: hoạt động xuất bản, in và phát hành hiện chịu sự điều chỉnh của nhiều luật và quy định khác nhau, một số quy định còn chồng chéo, thiếu thống nhất, gây khó khăn trong quá trình áp dụng và quản lý.

Các quy định về xuất bản, phát hành xuất bản phẩm trên môi trường số, nền tảng trực tuyến và hoạt động xuyên biên giới vẫn chưa được điều chỉnh đầy đủ, đồng bộ với thực tiễn phát triển của ngành. Bên cạnh đó, một số khái niệm như bản mẫu, tái bản, xuất bản điện tử, phát hành điện tử, xuất bản phẩm điện tử chưa được quy định, giải thích rõ trong Luật Xuất bản, dẫn đến cách hiểu và áp dụng chưa thống nhất.

Thành phố kiến nghị nghiên cứu sửa đổi, bổ sung Luật Xuất bản theo hướng cập nhật các loại hình xuất bản phẩm và mô hình hoạt động mới trên môi trường số; đồng thời hoàn thiện hệ thống khái niệm, thuật ngữ chuyên ngành nhằm bảo đảm tính thống nhất trong áp dụng pháp luật. Cần hoàn thiện các quy định về xuất bản điện tử, phát hành điện tử, xuất bản phẩm điện tử và hoạt động phát hành trên môi trường mạng; rà soát, điều chỉnh các quy định về điều kiện hoạt động in, phát hành, nhập khẩu xuất bản phẩm không kinh doanh và chế độ lưu chiểu theo hướng phù hợp với thực tiễn…

Các thành viên Đoàn khảo sát đánh giá cao vai trò của TP. Hồ Chí Minh với tư cách là địa phương có thị trường xuất bản sôi động nhất cả nước, đồng thời ghi nhận những kết quả nổi bật trong phát triển văn hóa đọc, đặc biệt là mô hình Đường sách và các không gian sách. Các ý kiến cho rằng, việc sửa đổi Luật Xuất bản lần này có ý nghĩa quan trọng, tạo cơ sở pháp lý để thúc đẩy sự phát triển của ngành trong bối cảnh chuyển đổi số.

Đoàn khảo sát đề nghị Sở Văn hóa và Thể thao TP. Hồ Chí Minh làm rõ những khó khăn, vướng mắc trong công tác quản lý sách giả, sách lậu, xuất bản phẩm điện tử, sách nói, hoạt động phát hành trên môi trường mạng và các nền tảng xuyên biên giới; đồng thời chia sẻ kinh nghiệm, đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện các quy định của dự thảo luật đối với những lĩnh vực này.

Bên cạnh đó, Đoàn khảo sát cũng quan tâm đến thực trạng nguồn nhân lực của ngành xuất bản, các giải pháp đào tạo đội ngũ làm xuất bản, phát hành, quảng bá sách; công tác ứng dụng công nghệ trong quản lý xuất bản phẩm trên môi trường số và những kinh nghiệm, mô hình hiệu quả trong phát triển văn hóa đọc từ thực tiễn TP. Hồ Chí Minh.

Kết luận cuộc làm việc, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Đặng Xuân Phương đánh giá, với tinh thần làm việc tích cực, trách nhiệm, thẳng thắn và xây dựng, buổi làm việc đã đạt được nhiều kết quả thiết thực. Các ý kiến trao đổi, góp ý của đại biểu đã cung cấp nhiều thông tin thực tiễn quý báu, là cơ sở tham khảo quan trọng để Ủy ban nghiên cứu, phục vụ công tác thẩm tra Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.

Trên cơ sở các ý kiến, kiến nghị từ địa phương và các đơn vị liên quan, Ủy ban Văn hóa và Xã hội sẽ tiếp tục nghiên cứu, đánh giá, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Cục Xuất bản, In và Phát hành để hoàn thiện hồ sơ dự án luật trình Quốc hội và Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét.

Thông tin thêm tại buổi làm việc, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội Đặng Xuân Phương cho biết, ngày 16/6, Ủy ban sẽ tổ chức tọa đàm lấy ý kiến chuyên gia về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản tại TP. Hồ Chí Minh và mong tiếp tục nhận được các ý kiến đóng góp để hoàn thiện dự thảo luật, đáp ứng yêu cầu phát triển của ngành xuất bản trong giai đoạn mới.

+ Chiều cùng ngày, Đoàn khảo sát của Ủy ban Văn hóa và Xã hội về việc thực hiện chính sách, pháp luật về xuất bản đã làm việc với Công ty Cổ phần Văn hóa Phương Nam (Fahasa).

Tại buổi làm việc, Đoàn khảo sát ghi nhận những nỗ lực của Công ty trong việc chủ động nắm bắt xu hướng phát triển của ngành xuất bản, đặc biệt là chiến lược mở rộng hệ thống nhà sách trên phạm vi cả nước, góp phần đưa sách và tri thức đến gần hơn với người dân.

Các thành viên Đoàn khảo sát đã trao đổi về tình hình thực hiện các quy định của pháp luật trong hoạt động xuất bản, phát hành; kết quả phát hành, xuất nhập khẩu xuất bản phẩm, phát hành xuất bản phẩm điện tử, phát triển văn hóa đọc; đồng thời lắng nghe các kiến nghị liên quan đến chuyển đổi số, cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp, bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ, phát triển nguồn nhân lực và những bất cập của Luật Xuất bản hiện hành.

Đoàn khảo sát đánh giá cao những kết quả mà Fahasa đạt được trong thời gian qua, đặc biệt là vai trò tiên phong trong phát triển hệ thống phát hành sách, mở rộng khả năng tiếp cận tri thức cho người dân và thúc đẩy văn hóa đọc. Những ý kiến, kiến nghị từ thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp sẽ là cơ sở quan trọng để Đoàn khảo sát tổng hợp, phục vụ công tác thẩm tra dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Xuất bản.